# Kırklareli'nin Vize ilçesinde faaliyet gösteren fabrika ve tesislerin çevresel etkilerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/14618
- **Veren:** Vecdi Gündoğdu (CHP, Kırklareli)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum)
- **Veriliş tarihi:** 31 Temmuz 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 79 gün sonra, 18 Ekim 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/cd79d5a8-3502-4d12-9720-019107a13add
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14618-kirklareli-nin-vize-ilcesinde-faaliyet-gosteren-fabrika-ve-tesislerin-cevresel-etkilerine

> Vecdi Gündoğdu (CHP), 31 Temmuz 2024 tarihinde 7/14618 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 79 gün sonra, 18 Ekim 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

TBMM Çevre Komisyonu Üyesi

Kırklareli Vize ilçesi sınırlarında faaliyet gösteren çimento fabrikaları, taş ocakları, kırma eleme tesisleri bölgedeki tarım alanlarını ve canlı sağlığını tehdit etmektedir. Tesislerin bulunduğu bölgede yerleşim alanları, su kaynakları ve verimli tarım arazileri bulunmaktadır.

Patlatmalı madencilik faaliyetleri, yüzeysel ve yer altı su kaynaklarına büyük zarar vermekte, su kaynaklarımızı, tarım ve hayvancılık faaliyetlerini olumsuz yönde etkilemeye devam etmektedir.

Bölgede yerleşim yerlerinden, tarım alanlarının arasından yüzlerce adet ağır tonajlı kamyonların geçmesi ve halkın toz bulutlarıyla birlikte yaşamak zorunda olması bölge halkı için tehditler oluşturmaktadır. -

Bölgede yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen yeni taş ocağı, maden ocakları ve kapasite artışları amacıyla müracaatlar devam etmektedir.

Anılan bölge ülkemizin eşsiz coğrafyasına sahip bir bölgesi olup, Vize İlçemiz Uluslararası Sakin Şehirler (Cittaslow) listesindedir. ,

Bu doğrultuda;

1. Kırklareli Vize İlçesi sınırları içerisinde faaliyet gösteren çimento fabrikaları, kırma eleme tesisleri, çeşitli maden ve taş ocaklarının bölgede öncelikle insan sağlığına, canlı yaşamına ve çevreye verdiği olumsuz etkiler (toz toprak serpintisi, ağır tonajlı kamyon trafiği, şiddetli gürültü, suların çekilmesi, tarım alanların tozdan etkileri) tespit edilmiş midir, edildiyse sonuçları nelerdir, hangi önlemler alınmıştır, alınan önlemler olumsuz etkileri ortadan kaldırmış mıdır?

2. Bölgede 20 yıl öncesine göre su kaynaklarında değişim tespit edilmiş midir, edildi ise kaynaklarda azalma var mıdır, var ise hangi tedbirleri aldınız, bölgede kullanılan içme ve kullanma su kalitesinde farklılık tespit edilmiş midir, edildi ise hangi tedbirler alınmıştır?

3. Anılan bölgenin ülkemizin eşsiz coğrafyasına sahip bir bölgesi ve Vize İlçemizin Uluslararası Sakin Şehirler (Cittaslow) listesinde olduğu biliniyorken bölgeye çevresel yönden ve yaşam alanları açısından zarar vermesi muhtemel yeni işletmelere izin vermeye devam edecek misiniz, yoksa bu konuda bir sınırlama getirmeyi düşünüyor musunuz?

## Bakanlığın cevabı

SORULAR:

Kırklareli Vize İlçesi sınırlarında faaliyet gösteren çimento fabrikaları, taş ocakları, kırma eleme tesisleri bölgedeki tarım alanlarını ve canlı sağlığını tehdit etmektedir. Tesislerin bulunduğu bölgede yerleşim alanları, su kaynakları ve verimli tarım arazileri bulunmaktadır. Patlatmalı madencilik faaliyetleri, yüzeysel ve yer altı su kaynaklarına büyük zarar vermekte, su kaynaklarımızı, tarım ve hayvancılık faaliyetlerini olumsuz yönde etkilemeye devam etmektedir. Bölgede yerleşim yerlerinden, tarım alanlarının arasından yüzlerce adet ağır tonajlı kamyonların geçmesi ve halkın toz bulutlarıyla birlikte yaşamak zorunda olması bölge halkı için tehditler oluşturmaktadır. Bölgede yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen yeni taş ocağı, maden ocakları ve kapasite artışları amacıyla müracaatlar devam etmektedir. Anılan bölge ülkemizin eşsiz coğrafyasına sahip bir bölgesi olup, Vize İlçemiz Uluslararası Sakin Şehirler (Cittaslow) listesindedir.Bu doğrultuda;

1. Kırklareli Vize İlçesi sınırları içerisinde faaliyet gösteren çimento fabrikaları, kırma eleme tesisleri, çeşitli maden ve taş ocaklarının bölgede öncelikle insan sağlığına, canlı yaşamına ve çevreye verdiği olumsuz etkiler (toz toprak serpintisi, ağır tonajlı kamyon trafiği, şiddetli gürültü, suların çekilmesi, tarım alanların tozdan etkileri) tespit edilmiş midir, edildiyse sonuçları nelerdir, hangi önlemler alınmıştır, alınan önlemler olumsuz etkileri ortadan kaldırmış mıdır?

2. Bölgede 20 yıl öncesine göre su kaynaklarında değişim tespit edilmiş midir, edildi ise kaynaklarda azalma var mıdır, var ise hangi tedbirleri aldınız, bölgede kullanılan içme ve kullanma su kalitesinde farklılık tespit edilmiş midir, edildi ise hangi tedbirler alınmıştır?

3. Anılan bölgenin ülkemizin eşsiz coğrafyasına sahip bir bölgesi ve Vize İlçemizin Uluslararası Sakin Şehirler (Cittaslow) listesinde olduğu biliniyorken bölgeye çevresel yönden ve yaşam alanları açısından zarar vermesi muhtemel yeni işletmelere izin vermeye devam edecek misiniz, yoksa bu konuda bir sınırlama getirmeyi düşünüyor musunuz?

CEVAP:

Kırklareli sınırları dahilinde faaliyette bulunmak isteyen proje sahiplerinin başvuruları, ÇED Yönetmeliği EK-1 Listesinde yer alan projeler Bakanlığımızca, EK-2 Listesinde yer alan projeler ise İl Müdürlüklerimizce değerlendirilmektedir. Öte yandan süreçte Bakanlığımız/ İl Müdürlüğümüz tarafından karar verilme aşamasında ilgili bütün birimlerin (kurum/ kuruluş) görüşleri alınmaktadır. Gerek Bakanlığımızca oluşturulan İnceleme Değerlendirme Komisyonu (İDK) ve gerekse İl Müdürlüğümüzce görüş istenen birimlerden olumsuz görüş gelmesi halinde proje başvuru dosyaları iade edilerek süreç sonlandırılmaktadır.

ÇED başvurularının olumlu sonlandırılabilmesi için ilgili dosyaların yanı sıra, ilgili kurum/kuruluş görüşlerinin de istisnasız olumlu olması gerekmektedir. Öte yandan ÇED Kararları nihai bir karar değildir. Nitekim karar sonrası da ilgili bütün kurum/kuruluşlardan izin alınması zorunludur.

Projelerin orman varlığına/ekosisteme olan etkileriyle ilgili olarak; orman arazisinde veya etki alanında kalan projeler için gerek Tarım ve Orman Bakanlığı 1. Bölge Müdürlüğü'nden gerek İl ve İlçe Orman İşletme Müdürlüklerinden, projelerin ÇED inceleme sürecinde resmi görüşleri alınmaktadır. Ayrıca, görüş yazısında talep edilen hususlar ÇED dosyalarında taahhüt ettirilmektedir. ÇED kararı aşamasından sonra Orman İzni için proje sahipleri tarafından yetkili kurum olan Tarım ve Orman Bakanlığına (Orman İşletme Müdürlükleri) müracaat edilmekte olup, iş ve işlemler bu Bakanlık tarafından yerine getirilmektedir.

Projelerin su varlığına olan etkileriyle ilgili olarak; yetkili otorite olan Tarım ve Orman Bakanlığı, Devlet Su İşleri 11. Bölge Müdürlüğü'nden ÇED inceleme sürecinde resmi görüşleri alınmakta ve ÇED dosyalarında konuyla ilgili gerekli izinlerin alınacağı taahhüt ettirilmektedir. Maden sahalarına ruhsat verme yetkisi ise Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG)) olup, ilgili idaresinden Maden Ruhsatı alınmış sahalarda yapılacak projeler için Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Yönetmeliği kapsamında başvurular yapılmakta ve süreç Bakanlığımız ile Valilikçe yürütülmektedir. Ayrıca, Bakanlığımızca/İl Müdürlüğümüzce periyodik/anlık/şikayete esas denetimlerle, işletmelerin faaliyetini mevzuata uygun olarak yürütüp yürütmediği kontrol edilerek, olumsuz bir durumun tespiti halinde Çevre Kanunu kapsamında gerekli iş ve işlemler yapılmaktadır.

---

**Kaynak gösterme:** Vecdi Gündoğdu (CHP, Kırklareli). “Kırklareli'nin Vize ilçesinde faaliyet gösteren fabrika ve tesislerin çevresel etkilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14618, 31 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14618-kirklareli-nin-vize-ilcesinde-faaliyet-gosteren-fabrika-ve-tesislerin-cevresel-etkilerine (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/cd79d5a8-3502-4d12-9720-019107a13add

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
