# 2016-2024 yılları arasında MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ve gerçekleşen iş kazalarına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/14850 - **Veren:** Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (CHP, İstanbul) - **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan) - **Veriliş tarihi:** 24 Temmuz 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 112 gün sonra, 13 Kasım 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2a15dda2-0e66-4489-82f7-0190e4d4bac8 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14850-2016-2024-yillari-arasinda-mesem-araciligiyla-calistirilan-ogrencilere-ve-gerceklesen-is-k > Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (CHP), 24 Temmuz 2024 tarihinde 7/14850 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 112 gün sonra, 13 Kasım 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat IŞIKHAN tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim. Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM) Programı kapsamında öğrencilerin bir gün okulda teorik eğitim aldığı, dört gün de pratik eğitim adı altında çeşitli işletmelerde çalıştırıldığı ve karşılığında asgari ücretin çok altında ücretler aldığı bilinmektedir. MESEMe bağlı bazı işyerlerinde meydana gelen iş kazalarıyla birlikte çocuk işçi ölümleri vicdanları yaralamaktadır. Bu programın amacını aşarak çocuk işçiliği ve sömürüsüne yol açtığı eleştirileri yapılmaktadır. 2) 3) 4) 5) 6) 7) 8) Bu bağlamda; 2024 yılı itibariyle MESEM Programı kapsamında kaç öğrenci bulunmaktadır? 2016-2024 yılları arasında MESEM Programı kapsamında toplam kaç öğrenci eğitim almıştır? 2024'ün ilk altı ayında MESEM Programı kapsamında kaç öğrenci iş kazası geçirmiştir? Kaç öğrenci bu kazalarda yaşamını yitirmiş, kaç öğrenci engelli duruma düşmüştür? 2016-2024 yılları arasında MESEM Programı kapsamında kaç öğrenci iş kazası geçirmiştir? Kaç öğrenci bu kazalarda yaşamını yitirmiş, kaç öğrenci engelli duruma düşmüştür? MESEM Programı kapsamında olup da iş kazalarının meydana geldiği işletmelerin sektörel ve şehir bazlı dağılımı nedir? MESEM Programı kapsamında olup da iş kazası yaşanan işletmelere ne tür cezai yaptırımlar uygulanmaktadır? Bugüne kadar kaç işletmeye yaptırım uygulanmıştır? MESEM Programı kapsamındaki işletmelerin sayısı kaçtır? Bunların kaçında iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi bulunmaktadır? MESEM Programıyla birlikte çocuk ve gençlerin ucuz iş gücü olarak sermaye tarafından kullanıldığı eleştirilerine karşı Bakanlığınızın görüşü nedir? ## Bakanlığın cevabı İlgi (o : 09.08.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1474535 sayılı yazınız. İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın A. Sibel YANIKÖMEROĞLU tarafından yöneltilen 7114850 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur. "6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun amacı; işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemek olup, Kanunun "Kapsam ve istisnalar? başlıklı 2 nci maddesinde; "Kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanır. ' hükmü bulunmaktadır. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında tüm işverenlerin; mesleki riskleri önlemesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbiri alması, iş sağlığı ve güvenliği açısından gerekli organizasyonu yapması, gerekli araç ve gereçleri sağlaması, sağlık ve güvenlik tedbirlerini değişen şartlara uygun hale getirmesi, mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapması, ayrıca çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önünde bulundurması, çalışanların sağlık gözetiminden geçirilmesini sağlaması, risk değerlendirmesini gerçekleştirmesi ve bu risk değerlendirmesi yapılırken genç çalışanlar gibi özel politika gerektiren grupların durumunu özellikle dikkate alması gerekmektedir. Çocuk ve genç işçilerin sağlık ve güvenliklerini, fiziksel, zihinsel, ahlaki ve sosyal gelişmelerini veya öğrenimlerini tehlikeye atmayacak çalışma şekillerine ilişkin esaslar "Çocuk ve Genç İşçilerin Çalıştırılma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik" ile belirlenmektedir. Yönetmelik, "Çocuk ve genç işçiler, okula devam edenlerin okula devamları ile okuldaki başarılarına engel olmayacak, meslek seçimi için yapılacak hazırlıklara ya da Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yeterliliği kabul edilen mesleki eğitime katılmasına engel olmayacak işlerde çalıştırılabilirler." hükmünü haizdir. Ayrıca, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarından mezun olan meslek sahibi 16 yaşını doldurmuş genç işçilerin ancak sağlık, güvenlik ve ahlakının tam olarak güvenceye alınması şartıyla yönetmeliğin eklerinde belirtilen sınırlamalara bağlı kalmaksızın ihtisas ve mesleklerine uygun işlerde çalıştırılabileceği de hüküm altına alınmıştır. Ayrıca, Bakanlığımızca yürütülen tüm teftişlerde çocuklar öncelikli risk grubu olarak belirlenmekte, ayrıca çocuk işçiliğine ilişkin şikayet ve ihbarlar öncelikli olarak değerlendirilerek teftiş kapsamına alınmaktadır. Gerçekleştirilen teftişler sonucunda ise 4857 sayılı İş Kanununun "Çalıştırma Yaşı ve Çocukları Çalıştırma Yasağı' başlıklı 71 inci maddesi ile bu maddeye dayanılarak hazırlanan yönetmelik hükümlerini ihlal eden işyerleri hakkında gerekli idari işlemler uygulanmaktadır. Ayrıca, iş kazalarına ilişkin veriler Sosyal Güvenlik Kurumunun reğyii intern, Sayfasında (www.sgk.gov.ir) yer almaktadır." Prof. Dr. VedgA IŞIKHAN Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68 Telefan: (2191 204 ANAN --- **Kaynak gösterme:** Ayşe Sibel Yanıkömeroğlu (CHP, İstanbul). “2016-2024 yılları arasında MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ve gerçekleşen iş kazalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14850, 24 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14850-2016-2024-yillari-arasinda-mesem-araciligiyla-calistirilan-ogrencilere-ve-gerceklesen-is-k (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2a15dda2-0e66-4489-82f7-0190e4d4bac8 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.