# Çukurova'ya yeterli miktarda su ulaştırılamamasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/14942
- **Veren:** Şerafettin Kılıç (Saadet Partisi, Antalya)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 6 Ağustos 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 20 Eylül 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/53bb4c3e-3e81-4885-9cc9-01912bd52516
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14942-cukurova-ya-yeterli-miktarda-su-ulastirilamamasina-iliskin

> Şerafettin Kılıç (Saadet Partisi), 6 Ağustos 2024 tarihinde 7/14942 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 20 Eylül 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasanın 98*inci ve İçtüzüğün 96 ve 9Yuncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

• Şerafettin KILI Antalya Milletvekili

Tarım ülkesi olan ülkemiz dünya genelinde gıda enflasyonunun en yüksek olduğu ülkeler arasındadır. Küresel ölçekte gıda fiyatları yıllık bazda "62,1 oranında düşerken, temmuz ayı itibarıyla ülkemizdeki gıda fiyatları yıllık "068,2 oranında artış göstermiştir. Gıda enflasyonunun en önemli sebebi yeterli miktarda üretimin yapılmamasıdır. Artan girdi maliyetleri, tarımsal desteklerin yetersizliği ile birlikte yanlış tarım ve hayvancılık politikaları sonucunda gıda enflasyonu sorunu ile karşı karşıya kalmaktayız. Yanlış uygulamaların son örneği Türkiye'nin en verimli ovalarından biri olan Çukurova'da yaşanmaktadır. Bölgenin önemli su kaynakları varken, çiftçilerimize su ulaştırılamıyor. Seyhan Sol Sahil Sulama Birliği, çiftçilere güzlük ekim yapmamaları uyarısında bulundu. 102 mahalleye(köy) gönderilen uyarı yazısında; suyun ancak meyve bahçelerine yeteceği, güzlük soğan, patates, sarımsak ve her türlü sebze ekiminin yapılmaması, ekim yapılırsa su verilemeyeceği ifade ediliyor.

Bu bağlamda;

1. Türkiye'nin en verimli bölgesi olan Çukurova'ya yakın su kaynakları varken, bölgedeki çiftçilerimize yeterli miktarda su neden ulaştırılamamaktadır?

2. Seyhan Sol Sahil Sulama Birliği'nin çiftçilerimize gönderdiği uyarı yazısı bilginiz dahilinde mi gönderilmiştir?

3. Bölgede su sorunu ne kadar süredir devam ediyor? Bakanlık olarak bu sorunu gidermek için hangi çalışmaları yaptınız?

4. Bölgedeki su sorunu toplamda kaç üreticimizi olumsuz etkilemektedir? Bunun sonucunda oluşacak zarar hesap edilmiş midir?

5. Konu ile ilgili aksiyon alınmış mıdır? Çiftçilerimiz güzlük ekimlerini yapabilecek midir?

TBMM Halkla İlişkiler Binası, C Blok Kat:3 Oda No:C304, Bakanlık! ANKARA

## Bakanlığın cevabı

Bu yıl alınan tüm önlemlere rağmen iklim değişikliğine bağlı olarak su kaynaklarında azalma meydana gelmiş olup yaşanan sıkıntıların temel sebebi; yağış miktarının düşük kalması, hava sıcaklarının rekor seviyelerde olmasından kaynaklanan yüksek buharlaşma ve bitki su ihtiyacının artmasıdır. Bu olumsuz durumlardan en fazla etkilenen bölge Çukurova Bölgesi olmuştur.

İşletme, bakım-onarım ve yönetim sorumluluğu Seyhan Sağ Sahil Sulama Birliği ve Seyhan Sol Sahil Sulama Birliğine devirli seyhan sulamasının su kaynağı Seyhan Havzası'ndaki barajlar olup Seyhan Barajı'ndan sulanan alan 176.000 ha'dır. Ayrıca İmamoğlu Sulaması da bu yıl işletmeye alınmış ve 54.000 ha alana su verilmeye başlanmıştır. Bu yıl toplam sulama alanı 230.000 ha"ya ulaşmıştır.

Çukurova Bölgesine sulama sezonu başlangıcından bugüne kadar 1,5 milyar m? su verilmiş olup Aşağı Seyhan Ovası'ndaki meyve bahçeleri ve gerekli ürünlerin sulanması maksadıyla kanallara su verme işlemi planlandığı şekilde devam etmektedir. Sahada ekili olan tüm ürünlere yeterli miktarda su verilmiştir.

Bölgede bir sezonda üç ürün yetiştirme imkânının olması ve ağırlıklı olarak Narenciye üretim merkezi olması sebebiyle yağış durumuna göre gerek görülmesi halinde Kasım ve Aralık ayına kadar meyve dolum döneminde sulama devam etmekte olup suyun ekonomik ve verimli kullanılması gerekmektedir. Seyhan ve Çatalan Barajı rezervuar alanında mevcut durumda teknik olarak kullanılamayan suların da kullanılabilmesi için DSİ 6. Bölge (Adana) Müdürlüğü tarafından projeler geliştirilmiştir. Bu projeler kapsamında Seyhan Barajı'ndan Seyhan Ovası'na ilave su temini hedeflenmektedir.

Tarım politikalarının amaçları, ilkeleri ve öncelikleri doğrultusunda tarım sektörüyle ilgili politikaların planlanmasına yönelik 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Bahse konu kanuni düzenlemeye istinaden "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yapılan düzenlemeyle ürünlerin arz ve talep miktarı dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacak, ilin ekolojisine uygun ve suyu merkeze alan bir anlayış çerçevesinde oluşturulacak bitkisel üretim deseninde stratejik ürünler önceliklendirilecektir.

Suyu tüm kullanım alanlarında verimli kullanarak, kaynaklarımızın sürdürülebilirliğinin sağlanması ve gelecek nesillere aktarılması için "Suda Sıfır Kayıp" temasıyla "Su Verimliliği Seferberliği" başlatılmıştır.

2023-2027 dönemi Türkiye Tarımsal Kuraklık Mücadele Stratejisi ve Eylem Planı oluşturularak Cumhurbaşkanlığı Kararı ve Uygulama Tebliği yayımlanmıştır. Söz konusu plan ile tarımsal üretimde sürdürülebilirliği sağlamak ve kuru/sulu alanda üretim yapmak için gerekli yol haritası belirlenmiştir.

Bu Eylem Planı kapsamında, Tarımsal Kuraklık Yönetimi Koordinasyon Kurulu tarafından alınan kararlar ve uygulamalar doğrultusunda kırsal kesimde kuru ve sulu tarım alanlarında gerekli su yatırımlarının planlanması, iklim dostu tarım tekniklerinin yaygınlaştırılması, tohum ve bitki çeşitliliği, sulama teknikleri ve arazi kullanım planları gibi uygulamalar ile kuraklığa karşı suyumuzu korumaktayız.

TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı

Su kaynaklarının kalitesinin korunması, geliştirilmesi ve sürdürülebilir kullanımının sağlanması çalışmalarına yönelik olarak Bakanlığımız tarafından "Havza Bazlı Su Kalitesinin İzlenmesi Projesi Seyhan Havzasında Su Kalitesinin İzlenmesi ve Nehir Havza Yönetim Planının Hazırlanması İşi" 2026 yılı içerisinde tamamlanması planlanmaktadır.

İklim değişikliğinin en önemli olumsuz etkilerinden biri olan kuraklıklara karşı hazırlıklı olunması ve kuraklık risklerinin olumsuz etkilerinin asgari düzeye indirilmesi maksadıyla da; Su Yönetimi Genel Müdürlüğümüz tarafından ülkemizin tamamında, 25 nehir havzasında Kuraklık Yönetim Planları hazırlanmıştır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Şerafettin Kılıç (Saadet Partisi, Antalya). “Çukurova'ya yeterli miktarda su ulaştırılamamasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14942, 6 Ağustos 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14942-cukurova-ya-yeterli-miktarda-su-ulastirilamamasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/53bb4c3e-3e81-4885-9cc9-01912bd52516

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
