# Abide-i Hürriyet Anıtı içerisine koşu yolu ve park yapılmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/15726
- **Veren:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli)
- **Muhatap:** Kültür ve Turizm Bakanlığı (Mehmet Nuri Ersoy)
- **Veriliş tarihi:** 19 Ağustos 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 86 gün sonra, 13 Kasım 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a4ea9e36-00bc-4b61-aacf-01916fd404c0
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-15726-abide-i-hurriyet-aniti-icerisine-kosu-yolu-ve-park-yapilmasina-iliskin

> Yasin Öztürk (İYİ Parti), 19 Ağustos 2024 tarihinde 7/15726 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 86 gün sonra, 13 Kasım 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri ERSOY tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını; Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96.maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim.

Abide-i Hürriyet Anıtı, Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde, II. Meşrutiyet'in ilanı sırasında Vatan ve Hürriyet için mücadele eden şehitlerin anısına İstanbul'da inşa edilmiştir.

Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde hürriyet ve demokrasi mücadelelerini simgeleyen bu anıt, Türk Milletinin özgürlük ve bağımsızlık yolundaki kararlılığını yansıtmaktadır.

Anıt, 23 Temmuz 1911 tarihinde açılmış ve tarih boyunca Türk Milleti için önemli bir sembol olmuştur.

31 Mart Vakasında hayatını kaybeden 71 asker ile Mahmut Şevket Paşa'nın, Mithat Paşa'nın, Talat Paşa'nın, Enver Paşa'nın, Mithat Şükrü Bleda'nın ve Eyüp Sabri Akgöl'ün mezarları da bu anıt mezarlıkta bulunmaktadır.

Abide-i Hürriyet Anıtı, İstanbul'un Şişli semtinde yer alır ve hem tarihi hem de manevi değeri büyük olan bu yapı, Türk Milletinin bağımsızlık ve hürriyet yolundaki mücadelesinin bir nişanesi olarak görülür. Anıtın inşa edilme amacı, Meşrutiyet'in ilanında ve sonrasında canlarını feda eden kahramanların hatırasını yaşatmak ve gelecek nesillere bu mücadelenin önemini aktarmaktır.

Ancak, zaman içinde anıtın bakımsız bırakılması ve gerektiği gibi korunmaması toplum vicdanını derinden yaralamıştır. i

Anıtın çevresindeki yapıların ve genel peyzajın zamanla bozulması, anıtın hak ettiği değeri görmediği düşüncesini pekiştirmiştir. Bu durum, tarihi ve kültürel mirasın korunması konusunda duyarlılık gösterilmesi gerektiğini bir kez daha ortaya koymaktadır.

Milli değerlerimiz siyaset ve partiler üstüdür. Siyasi iradelerin bu tür anıtlara yeterince önem vermemesi, toplumun hafızasında derin yaralar açabilir. Tarihi ve kültürel mirasın korunması, milletlerin kimliğini ve geçmişini geleceğe taşımada kritik bir rol oynar.

Abide-i Hürriyet Anıtı gibi önemli yapıların bakımsız bırakılması, yalnızca geçmişe değil, aynı zamanda gelecek kuşaklara da saygısızlık olarak değerlendirilebilir.

Bu nedenle, Abide-i Hürriyet Anıtı'nın hak ettiği değeri görmesi ve korunması için gerekli adımların atılması şarttır. Siyasilerin, toplumun tarihine ve kültürel mirasına sahip çıkmaları, bu tür anıtların bakım ve onarımını sağlamaları gerekmektedir.

Bu sadece bir görev değil, aynı zamanda geçmişle olan bağın korunması ve gelecek nesillere aktarılması adına bir sorumluluktur. Abide-i Hürriyet Anıtı, Türk Milletinin özgürlük ve bağımsızlık mücadelesinin önemli bir simgesi olarak, her daim hatırlanmalı ve yaşatılmalıdır. i

Bu bağlamda;

1. Şehitlerin anısını yaşatmak adına inşa edilen bu anıt mezarlığın içerisine; "Koşu Yolu ve Park" yapılmasına müsaade etmek Sizce hangi vicdanın ürünüdür?

2. Abide-i Hürriyet Anıtının içerisine, "Koşu Yolu ve Park yapılması" iznini kim veya kimler vermiştir?

3. Yapılan bu büyük saygısızlıktan dönmek için sorumlular hakkında bir işlem başlatacak mısınız?

4. Abide-i Hürriyet Anıtının "mevcut bakımsız halinin" sorumlusu/sorumluları kimlerdir?

5. Türk Milletinin özgürlük ve bağımsızlık mücadelesinin önemli bir simgesi olan Abide-i Hürriyet Anıtına gereken özeni ve ilgiyi göstermek için ne zaman harekete geçeceksiniz?

## Bakanlığın cevabı

Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü)'ca;

İstanbul Büyükşehir Belediyesi mülkiyetindeki, Adalet Bakanlığına tahsisli ve içinde 1. grup yapı olarak tescilli Abide-i Hürriyet Anıtı'nın bulunduğu alana ilişkin iletilen projeler, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanun'u ve alt mevzuatı kapsamında değerlendirilerek muhtelif kararlar alınmıştır. İlgili Kurul Müdürlüğüne yeni bir proje ve kullanım önerisi iletilmemiş olup koşu yolu ve park kullanımı hakkında herhangi bir proje başvurusu ve kararı bulunmamaktadır.

Mevcut kullanımın tespiti ve koşu yolu ve park yapılması hususuna yönelik, ilgili Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünce yerinde inceleme yapılarak konu ilk Kurul gündeminde değerlendirilecektir.

İstanbul ili, Şişli ilçesinde bulunan Abide-i Hürriyet Anıtı, İstanbul 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 06.04.2006 tarihli kararı ile korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilmiş olup 14.04.2006 tarihli karar ile de yapı grubu 1. grup olarak belirlenmiştir. Ayrıca korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescilli Anıt'ın, İstanbul 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 21.01.2022 tarihli kararı ile korunma alanı belirlenmiştir.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi mülkiyetindeki ve Adalet Bakanlığına tahsisli alana ilişkin mülkiyet sahibi idare tarafından sunulan projeler Kurulda değerlendirilmiş ve alınan kararlarda da alanın korunmasına yönelik öneriler ve yöntemler belirlenmiştir. 2863 sayılı Kanunun "Kararlara Uyma Zorunluluğu" başlıklı 61. maddesinde yer alan ".... Kamu kurum ve kuruluşları ve belediyeler ile gerçek ve tüzel kişiler, Koruma Yüksek Kurulu ve koruma bölge kurullarının kararlarına uymak zorundadır..." hükmü gereği koruma bölge kurulu kararlarının mülkiyet sahibi idare ve ilgili kurum tarafından uygulanması gerekmektedir.

Mehmet Nuri ERSOY
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli). “Abide-i Hürriyet Anıtı içerisine koşu yolu ve park yapılmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/15726, 19 Ağustos 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-15726-abide-i-hurriyet-aniti-icerisine-kosu-yolu-ve-park-yapilmasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a4ea9e36-00bc-4b61-aacf-01916fd404c0

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
