# Bingöl'ün Kiğı ilçesinde yapılan maden arama faaliyetlerinin çevreye verdiği zarara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/16029
- **Veren:** Ömer Faruk Hülakü (DEM Parti, Bingöl)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum)
- **Veriliş tarihi:** 10 Eylül 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 72 gün sonra, 21 Kasım 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9cff27ce-d847-4bf6-8a79-0191dfdcefd2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16029-bingol-un-kigi-ilcesinde-yapilan-maden-arama-faaliyetlerinin-cevreye-verdigi-zarara-iliski

> Ömer Faruk Hülakü (DEM Parti), 10 Eylül 2024 tarihinde 7/16029 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 72 gün sonra, 21 Kasım 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat KURUM tarafından Anayasa'nın 98"inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Ömer Faruk HÜLAKÜ Bingöl Milletvekili

Bingöl'ün Kiğı ilçesine bağlı Eskikavak, İlbey, Cevizli, Aysaklı, Yoncalı, Ölmez, Kuşluca köyleri ile İnak ve Peri Vadisi civarında yürütülen maden arama faaliyetleri, bölgenin doğal dengesini bozmakta ve çevre kirliliğine neden olmaktadır. Maden atıkları ve kimyasal sular, bölgedeki Selenk Çayı ve Peri Suyu'na karışarak su kaynaklarını kirletmektedir. Bu durum, ekosistemi ve yerel halkın sağlığını ciddi tehdit altına almaktadır.

Bu bağlamda;

1. Bakanlığınız, Kiğı ve Peri Vadisi'ndeki maden arama faaliyetlerinin çevreye ve su kaynaklarına verdiği zararları incelemiş midir?

2. Selenk Çayı ve Peri Suyu'nun kirlenmesine yol açan maden atıklarının çevresel etkilerini azaltmak için ne tür tedbirler alınmıştır?

3. Bölgedeki maden arama faaliyetlerinin durdurulmasına yönelik bir planlama var mıdır?

4. Maden sahalarının bölgedeki ekosisteme zarar vermeden işletilmesini sağlayacak önlemler nelerdir?

5. Halk sağlığını korumak adına maden faaliyetlerinin çevreye zarar vermesi durumunda bu faaliyetlerin iptal edilmesi düşünülmekte midir?

## Bakanlığın cevabı

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR

Bingöl'ün Kiğı ilçesine bağlı Eskikavak, İlbey, Cevizli, Aysaklı, Yoncalı, Ölmez, Kuşluca köyleri ile İnak ve Peri Vadisi civarında yürütülen maden arama faaliyetleri, bölgenin doğal dengesini bozmakta ve çevre kirliliğine neden olmaktadır. Maden atıkları ve kimyasal sular, bölgedeki Selenk Çayı ve Peri Suyu'na karışarak su kaynaklarını kirletmektedir. Bu durum, ekosistemi ve yerel halkın sağlığını ciddi tehdit altına almaktadır.

Bu bağlamda;

1. Bakanlığınız, Kiğı ve Peri Vadisi'ndeki maden arama faaliyetlerinin çevreye ve su kaynaklarına verdiği zararları incelemiş midir?

2. Selenk Çayı ve Peri Suyu'nun kirlenmesine yol açan maden atıklarının çevresel etkilerini azaltmak için ne tür tedbirler alınmıştır?

3. Bölgedeki maden arama faaliyetlerinin durdurulmasına yönelik bir planlama var mıdır?

4. Maden sahalarının bölgedeki ekosisteme zarar vermeden işletilmesini sağlayacak önlemler nelerdir?

5. Halk sağlığını korumak adına maden faaliyetlerinin çevreye zarar vermesi durumunda bu faaliyetlerin iptal edilmesi düşünülmekte midir?

CEVAPLAR

1. Maden Arama Projeleri ile ilgili Bingöl Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüz tarafından bahse konu bölgede 3 adet yarma usulü arama için ÇED Gerekli Değildir Kararı, 2 adet dosya için ise muafiyet kararı verilmiştir. İşletmede olan 1 adet ocak bulunmaktadır. Maden arama faaliyetlerinin çevreye ve su kaynaklarına olan etkisi Çevresel Etki Değerlendirmesi sürecinde değerlendirilmiştir. İşletmede olan projeler için maden sahasında yeraltı suyu gözlem kuyuları yaptırılmış olup, belli peryotlarda alınan numunelerle izlenmektedir.

2. Arama faaliyetleri kapsamında açığa çıkan sondaj suları için geçirimsiz havuzlar yaptırılıp sondaj sularının burada biriktirilmesi sağlanmaktadır. Yarma usulü arama çalışmalarında açılan yarmalar tekrar çıkan malzeme ile doldurulmaktadır. Bingöl Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüz tarafından ÇED izleme ve kontrolleri gerçekleştirilmektedir.

3. Maden Arama Ruhsatları; Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) tarafından verilmekte (olup, arama faaliyetlerinin Oçevreye olan etkileri ÇED sürecinde değerlendirilmektedir.

4. Söz konusu önlemler Proje Tanıtım Dosyasında ilgili mevzuatlar kapsamında değerlendirilmektedir.

5. İlgili projeler değerlendirilirken Komisyon Üyesi olarak belirlenen İl Sağlık Müdürlüğünden görüş alınmakta, olumsuz görüş verilmesi durumunda ÇED süreci sonlandırılmaktadır.

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Faruk Hülakü (DEM Parti, Bingöl). “Bingöl'ün Kiğı ilçesinde yapılan maden arama faaliyetlerinin çevreye verdiği zarara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16029, 10 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16029-bingol-un-kigi-ilcesinde-yapilan-maden-arama-faaliyetlerinin-cevreye-verdigi-zarara-iliski (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9cff27ce-d847-4bf6-8a79-0191dfdcefd2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.