# Sayıştayın 2023 yılı Denetim Raporu'nda elektrik dağıtım şirketleriyle ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/16979
- **Veren:** Gökhan Günaydın (CHP, İstanbul)
- **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar)
- **Veriliş tarihi:** 2 Ekim 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 98 gün sonra, 8 Ocak 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/525c48c8-c565-4cf1-b7f0-0192523634f2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16979-sayistayin-2023-yili-denetim-raporu-nda-elektrik-dagitim-sirketleriyle-ilgili-yaptigi-bazi

> Gökhan Günaydın (CHP), 2 Ekim 2024 tarihinde 7/16979 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 98 gün sonra, 8 Ocak 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını talep ederim.

Doç. Dr) Gökhan GÜNAYDIN İstanbul Milletvekili CHP Grup Başkanvekili

Bakanlığınıza yönelik yapılan Sayıştay denetiminin ardından geçtiğimiz günlerde yayımlanan rapordan edinilen bilgilere göre, Bakanlığınızın ve enerji alanındaki bağlı ve ilgili kuruluşların toplam ödeneği 34 milyar 574 milyon TL iken bunun 9498i, 33.9 milyar TL'si 2023 yılında harcanmış ve bu harcamanın 29.8 milyar TL'sini yalnızca Bakanlığınız yapmıştır. Yaklaşık 30 milyar TL bütçe kullanmış olan Bakanlığınıza ilişkin Sayıştay tarafından yalnızca

9 (dokuz) sayfalık denetim raporu hazırlanması şaşırtıcıdır.

2019 ve 2020 yıllarında hazırlanan Sayıştay raporlarında yer alan bulgulara bu yılki raporda yer verilmemesi ve tespitlere yönelik sorgulamanın yapılmaması ise dikkat çekicidir. Buna göre, 2019 ve 2020 yılı denetim raporlarında, bazı elektrik dağıtım şirketlerinin vatandaştan topladığı elektrik enerjisi fonu tutarlarını devlete ya eksik ödediği ya da hiç ödemediği tespit edilmişti. Diğer yandan, Bakanlığın 2019 ve 2020 yılı denetim raporlarında en çok haber olan konu, şirketlerin tahsil ettiği elektrik enerjisi fon bedellerini bakanlığa ödememesiydi. Son 3 yılın raporlarında bu konu hiç ele alınmamıştır. Bu yılki raporda da yer almayan bu bulgunun akıbeti belirsizdir.

Geçmiş yılların raporlarında sıkça gördüğümüz 37 enerji şirketi, 2017 yılından beri vatandaştan elektrik enerjisi fon bedellerini tahsil etmiş ama bakanlık hesabına yatırmamıştır. Şirketlerin vatandaştan tahsil ettiği Elektrik Enerjisi Fon Bedelleri Bakanlık hesabına yatırılmamış ve en son 2020 yılı denetim raporunda da uyarıldığı üzere, Bakanlık bunun Maliye ile ortak takibini yapacak bir sistemi kurmamıştı. Geçmiş raporlarda 171 şirketten 37 şirketin Bakanlık hesabına hiç fon ödemediği ortaya çıkmıştı.

Bu bağlamda,

1. Bakanlığınıza bağlı bazı elektrik dağıtım şirketlerinin vatandaştan topladığı elektrik enerjisi fonu tutarlarının devlete eksik ödendiği ya da hiç ödenmediği tespitine ilişkin Bakanlığınız son üç yıldır nasıl bir düzenleme, denetleme ve tespitte bulunmuştur? Bu tespitin ardındân tahsilat yapılmış mıdır?

2. 2019 ve 2020 raporlarında yer alan ve ulusal basında sıkça haber niteliği taşıyarak konu olan 171 şirketten 37"sinin Bakanlığınızın hesabına hiç fon ödemediği ortaya çıkarılmışken bu soruna son üç yıldır ne yapılmıştır? Bu tutarın güncel hali nedir?

## Bakanlığın cevabı

İstanbul Milletvekili Sayın Gökhan GÜNAYDIN'ın tarafıma tevcih ettiği 7-16979 esas numaralı yazılı soru önergesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 99 uncu maddesi gereği ekte cevaplandırılmaktadır.

Bilgilerinizi arz ederim.

Elektrik piyasası mevzuatına göre yürürlükte bir üretim lisansı veya tedarik lisansı bulunan tüm tüzel kişiler, bölge ayrımı olmaksızın nihai tüketicilere elektrik enerjisi satışı yapabilme hakkına sahiptirler. Ancak elektrik enerjisi fon katkı payı ödeme yükümlülüğü doğabilmesi için nihai tüketiciye fili olarak elektrik enerjisi satışının gerçekleşmesi gerekmektedir. Dolayısıyla elektrik üretim ve elektrik tedarik şirketleri, nihai tüketiciye satış yapmaları halinde, fon katkı payı ödemekle yükümlü olmaktadır.

Fon katkı payı; satışa esas elektrik enerjisinin tüketimi sonucunda fiili satışın yapıldığı döneme ilişkin olarak doğmakta olup, zamanında veya gecikmeli ödemelere bağlı olarak dönem içerisinde ödeme yapan/yapmayan şirket sayısı ve toplam ödeme miktarları sürekli değişiklik gösterdiğinden, ödemenin eksik yapılıp yapılmadığı hususu ancak Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı'nın (VDK) incelemesi sonrasında netleştirilebilmektedir.

Elektrik enerjisi fon katkı payının takibi Bakanlığımız görev, yetki ve sorumlulukları kapsamında bir metodoloji çerçevesinde yürütülmekte ve konuya ilişkin tüm tedbirler alınmaktadır. Bu kapsamda ödenmeyen veya eksik ödendiği değerlendirilen mülga fon katkı paylarının fiilen tespiti ve tahsili için ilgili kurumlardan gerekli veriler temin edilmekte, bu veriler üzerinden ilk tespit ve ön değerlendirmeler yapıldıktan sonra nihai bir sonuca ulaşmak ve doğru sonuçlar elde etmek amacıyla konu VDK"ya intikal ettirilmektedir. Konu bağlamında VDK'"ya yazılar yazılmış olup, VDK ve Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı Denetim Grup Müdürlüğü'nün cevabi yazısında tahsilata ilişkin gerekli işlemlerin başlatıldığı Bakanlığımıza bildirilmiştir. Bu çerçevede Bakanlığımız Merkez Saymanlığı hesabına katkı payı ödemesi olarak, geçmiş dönemden kalan alacaklar da dahil olmak üzere 2022 yılı içerisinde toplam 228.064.651,90 TL, 2023 yılı içerisinde ise tamamı geçmiş dönem alacağı olmak üzere toplam 114.395.496,98 TL yatırıldığı tespit edilmiştir.

Bununla birlikte 25.12.2021 tarih ve 31700 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7346 sayılı Kanun'un 1'inci maddesi ile 28.5.1986 tarihli ve 3291 sayılı Kanunun ek "'nci maddesinin dördüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmış ve katkı payı uygulaması 2022 yılı itibariyle sona ermiştir.

---

**Kaynak gösterme:** Gökhan Günaydın (CHP, İstanbul). “Sayıştayın 2023 yılı Denetim Raporu'nda elektrik dağıtım şirketleriyle ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16979, 2 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16979-sayistayin-2023-yili-denetim-raporu-nda-elektrik-dagitim-sirketleriyle-ilgili-yaptigi-bazi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/525c48c8-c565-4cf1-b7f0-0192523634f2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
