# Sincan Kadın Kapalı Cezaevinde bulunan bazı mahkumların tahliye edilmeleri talebine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/1792
- **Veren:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 14 Temmuz 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 229 gün sonra, 28 Şubat 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1b8a11ff-8438-4978-854b-018962fdeb8f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1792-sincan-kadin-kapali-cezaevinde-bulunan-bazi-mahkumlarin-tahliye-edilmeleri-talebine-iliski

> Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti), 14 Temmuz 2023 tarihinde 7/1792 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 229 gün sonra, 28 Şubat 2024).

## Önerge metni

KY TBMM İ MG yeşiLER vE 50L GELECEK PARTİSİ

• Ki << © GRUP BAŞKANLIĞI ) Sayı EN vererar "Sari Tarih an 2) 1199

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞP'NA

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.14.7.2023

27 Haziran 2023 tarihinde Sincan Kadın Kapalı Cezaevi'nde mahpuslar Mukaddes Kubilay, Zeynep Bingöl, Rozerin Kurt, Özlem Demir, Sedef Demir, Sermin Demirbağ, Sabite Ekinci, Jiyan Ateş, Rojda Erez, Hanım Yıldırım Necla Yıldız, Dilan Oynaş, Berin Sarı ve Nedime Yaklan'ın tahliyelerinin engellendiği basına yansımıştır. Tahliyelerinin engellenme gerekçesinin ise "seyir defteri kayıtlarında olumsuz veri girişi olduğu, cezaevinin iyileştirme programının kabul edilmediği, mülakata çıkmak istemediği, iyi hal sistemi ve iyi hal uygulamalarını yerine getirmediği, cezaevinin koyduğu kurallara uyulmadığı, arkadaşları ile birlikte kaldığı, pişmanlık göstermediği, slogan ve zılgıt attığı, kütüphaneden yeterince kitap alınmadığı, HDP de Belediye eş başkanlığı yaptığı veya HDP çalışmalarına katıldığı" gibi sübjektif ve muğlak gerekçeler gösterilmiştir.

2021 yılı itibariyle yürürlüğü konulan 7242 sayılı Kanunla koşullu salıverme yetkisi İdare ve Gözlem Kurullarına (İGK) verilmiştir. Söz konusu Kanunla, esas itibariyle tartışmalara sebep olurken özellikle siyasi mahpuslara uygulanarak Anayasa eşitlik ilkesi ve ayrımcılık yasağı çiğnenmiş, ayrıca Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) 5, 7, 14 maddelerinde sırasıyla özgürlük ve güvenlik hakkı, kanunsuz ceza olmaz, ayrımcılık yasağı hükümleri ihlal edilmiştir.

Bu bağlamda;

1. Sincan Kadın Kapalı Cezaevi'nde mahpuslar Mukaddes Kubilay, Zeynep Bingöl, Rozerin Kurt, Özlem Demir, Sedef Demir, Sermin Demirbağ, Sabite Ekinci, Jiyan Ateş, Rojda Erez, Hanım Yıldırım Necla Yıldız, Dilan Oynaş, Berin Sarı ve Nedime Yaklan'ın tahliyelerinin Sincan Cezaevi İGK tarafından engellendiği Bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir?

2. Sincan Kadın Kapalı Cezaevi'nde mahpusların "seyir defteri kayıtlarında olumsuz veri girişi olduğu, cezaevinin iyileştirme programının kabul edilmediği, mülakata çıkmak istemediği, iyi hal sistemi ve iyi hal uygulamalarını yerine getirmediği, cezaevinin koyduğu kurallara uyulmadığı, arkadaşları ile birlikte kaldığı, pişmanlık göstermediği, slogan ve zılgıt attığı, kütüphaneden yeterince kitap alınmadığı, HDP de Belediye eş başkanlığı yaptığı veya HDP çalışmalarına katıldığı" gibi sübjektif ve muğlak gerekçelerle engellenmesinin TCK, Anayasa ve AİHS hükümlerini ihlal ettiğinin Bakanlığınız farkında mıdır? Söz konusu hak ihlallerine ilişkin Bakanlığınızın 2021 yılından bugüne girişimde bulunmamasının gerekçesi nedir?

3. İdare ve Gözlem Kurullarının infaz erteleme raporlarının özellikle siyasi mahpuslara yönelik uygulanması Bakanlığınızın talimatıyla mı yapılmıştır? Bakanlığınızın talimatıyla yapılmamış ise söz konusu ayrımcı uygulamaya yönelik çalışmalar nelerdir?

4. Cezaevleri İdare ve Gözlem Kurullarının mahpusların koşullu salıverme durumunu değerlendirirken 7242 sayılı Kanunda yer alan hükme göre mahpusun avukatı veya mahpusu savunacak kişilerin bulunmamasının yarattığı hak ihlaline ilişkin Bakanlığınızın düzenlemesi olacak mıdır?

5. 2021 yılından bugüne ülke genelinde infazı ertelenen mahpus sayısı kaçtır?

## Bakanlığın cevabı

1252813 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Muş Milletvekili Sümeyye Boz tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/1792 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap gov.tr adresinden R/EUEUV - SeWp6TX - 7y41b06 - gCzmOs— ileerişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-399-3729/6801 Konu : Yazılı soru önergesi 25/ 02/2024,

Sayın Sümeyye BOZ Muş Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/1792 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- Ceza ve infaz mevzuatımızda "siyasi mahpus" kavramı bulunmamaktadır. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 2. maddesinde terör suçlusu, 3. maddesinde ise terör suçları tanımlanmıştır. Ayrıca 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, hükümlülerin gruplandırılmasını düzenleyen 24. maddesi ile hükümlünün barındırılması ve yatırılmasını düzenleyen 63. maddesinde "terör suçluları"ndan söz edilmektedir. Buna göre ceza infaz kurumlarında, terör suçlarından hükümlü terör suçluları ile terör suçlarından tutuklu veya hükümözlü kişiler barındırılmaktadır.

Il- A) 5275 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Kanununun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

B) 5275 sayılı Kanunun;

I- "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı,

2- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza Mevzuat Genel Müdürlüğü infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fıkrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

C) 3713 sayılı Kanununun 17. maddesinin ikinci fıkrasında, tutuklu veya hükümlü iken firar veya ayaklanma suçundan mahkum edilmiş bulunanlar ile disiplin cezası olarak üç defa hücre hapsi cezası almış olanların, bu disiplin cezaları kaldırılmış olsa bile şartla salıverilmeden yararlanamayacakları hükmü yer almaktadır.

Ç) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin;

1. "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı,

2. "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fikrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fıkrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

Mevzuat Genel Müdürlüğü

Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir.

HI- Ankara Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 09/11/2023 tarihli cevapta;

A) Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan hükümlülerin koşullu salıverilme, açık ceza infaz kurumuna ayrılma ve buna bağlı olarak denetimli serbestlikten yararlanma gibi tüm iş ve işlemlerinin mevzuat hükümlerine uygun olarak gerçekleştirildiği,

B) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı,

Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana hitp://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden YWt*igN8 - aT4iJbp - nS4IPnW - P7İ6SW- ileerişebilirsin

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Sümeyye Boz Çakı (DEM Parti, Muş). “Sincan Kadın Kapalı Cezaevinde bulunan bazı mahkumların tahliye edilmeleri talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/1792, 14 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1792-sincan-kadin-kapali-cezaevinde-bulunan-bazi-mahkumlarin-tahliye-edilmeleri-talebine-iliski (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1b8a11ff-8438-4978-854b-018962fdeb8f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
