# Kars ve Ardahan'daki sel felaketleri nedeniyle sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan sorunlara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/18618
- **Veren:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars)
- **Muhatap:** Sağlık Bakanlığı (Kemal Memişoğlu)
- **Veriliş tarihi:** 22 Ekim 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 6 Aralık 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f47aa3aa-710d-4473-a355-0192b8566347
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18618-kars-ve-ardahan-daki-sel-felaketleri-nedeniyle-saglik-hizmetlerine-erisimde-yasanan-sorunl

> Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti), 22 Ekim 2024 tarihinde 7/18618 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sağlık Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 6 Aralık 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu tarafından Anayasanın 98. ve İçtüzüğün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

21.10.2024

Gülüstan Kılıç Koçyiğit

Kars ve Ardahan bölgeleri, yaz ayları yaşanan sağanak yağışlar nedeniyle ciddi sel felaketleriyle karşı karşıya kalmıştır. Temmuz ayından itibaren Kars'ın Kağızman ilçesinde meydana gelen aşırı yağışlar, tarım arazilerinin su altında kalmasına ve köylerde büyük hasara yol açmıştır. Özellikle Akyayla Köyü'nde yağmurun hızlanmasıyla birlikte derelerin taşması, tarım alanlarına ciddi zarar vermiştir. Köy sakinleri, maddi kayıplarının büyük olduğunu ancak can kaybı yaşanmamasının tek teselli olduğunu ifade etmiştir.

Kars'ın Sarıkamış ilçesine bağlı Süngütaş köyünde de Temmuz'da meydana gelen sel, elektrik direklerinin yıkılmasına ve köyü ulaşım açısından izole eden yolların tahrip olmasına neden olmuştur.

Ardahan'da ise Güzçimeni köyünde sel sularının taşıdığı çamur ve atıklar, yolların kapanmasına ve birçok aracın mahsur kalmasına yol açmıştır. Bazı köylerde tarım arazileri de zarar görmüştür.

Meteoroloji 16. Bölge Müdürlüğü, Kars ve çevresinde olumsuz hava koşullarının devam edeceği uyarısını yapmış ve ani sel, su baskını, yıldırım ve heyelan gibi durumlara karşı dikkatli olunması gerektiğini belirtmiştir. Ancak, bu uyarılar tek başına yetersiz kalmıştır, bölge halkının yaşamını olumsuz etkilenmiş ve acil önlemler alınmasını zorunlu hale gelmiştir.

Sel felaketleri, bölge halkının günlük yaşamını derinden etkileyerek uzun vadeli sorunlara yol açmıştır. Tarım arazilerinin zarar görmesi, gıda üretiminde düşüşe neden olarak tarıma dayalı ekonomilerin sarsılmasına sebep olmaktadır. Bu durum, yerel pazarlarda gıda fiyatlarının artmasına ve bölgedeki tarım üreticilerinin neden olmuştur. Ayrıca, sel sonrası ortaya çıkan çamur ve atıkların temizlenmesi, yerel yönetimlerin. bütçelerini " zorlayacak ek maliyetler getirmiştir. tai

Altyapının tahrip olması, ulaşımda aksamalara ve sağlık hizmetlerine erişimde güçlükler yaşanmasına neden olmaktadır. Elektrik direklerinin yıkılması, enerji kesintilerine yol açarak, özellikle soğuk kış aylarında ısınma sorunlarını beraberinde getirmektedir. Bu durum, özellikle sosyoekonomik açıdan yoksul ve yoksun bırakılmış gruplar için ciddi riskler ooluştumakta ve acil durumlarda sağlık hizmetlerinin sağlanmasını engellemektedir. Kars ve Ardahan'daki sel felaketleri, hem acil müdahale gerektiren durumlar yaratmakta hem de uzun vadede sosyal ve ekonomik sorunların derinleşmesine sebep olmaktadır.

Bu sel felaketlerinin yol açtığı sorunların bugüne kadar etkin bir şekilde çözülemediği yurttaşlar tarafından bize iletilmiştir. Çözümü için acil bir müdahale planı geliştirilmelidir. Bundan sonrası için olası felaketlerde koordineli bir şekilde çalışmak üzere, etkilenen bölgelerde acil yardım ve kurtarma çalışmalarını hızlandırmak amacıyla AFAD ve yerel yönetimlerle işbirliği içerisinde bir kriz merkezi oluşturulmalıdır. Bu merkez, selden etkilenen vatandaşlara gıda, barınma, sağlık hizmetleri ve psikolojik destek sunmak için gerekli kaynakları hızlı bir şekilde seferber etmelidir. Altyapının onarımı için yeterli bütçe ayrılarak yolların, köprülerin ve elektrik hatlarının hızlıca yeniden inşa edilmesi sağlanmalıdır.

Uzun vadeli bir çözüm için, merkezi hükümet, iklim değişikliği ve aşırı hava olaylarına karşı daha dayanıklı bir altyapı oluşturmayı hedefleyen stratejiler geliştirmelidir. Tarım arazilerinin korunması ve yeniden rehabilitasyonu için tarım üreticileri ve emekçilerine finansal destek sağlanmalı ve ekolojik, doğa dostu ve uzun vadeli tarım uygulamaları teşvik edilmelidir. Ayrıca, afet yönetimi ve hazırlığı konusunda halkın bilinçlendirilmesi için eğitim programları düzenlenmeli ve yerel toplulukların afetlere karşı daha dirençli hale gelmesi sağlanmalıdır. Bu tür önlemler, gelecekte benzer felaketlerin etkilerini azaltmaya ve bölgedeki yaşam kalitesini artırmaya yardımcı olacaktır.

Bu bağlamda;

1. Selfelaketinden etkilenen bölgelerde sağlık hizmetlerine erişimde yurttaşlar ne gibi sorunlar yaşamıştır? Bu yaşanan güçlükleri aşmak için ne gibi çözümler üretilmiştir?

2. Sağlık hizmetlerinin bu tür durumlarda toplumun tüm kesimlerine eşit ulaştırılmasını sağlamak için hangi önlemler alınmaktadır?

3. Sel felaketinin ardından psikolojik destek hizmetlerinin sağlanması konusunda hangi hak temelli yaklaşımlar benimsenmiştir?

4. Bu hizmetlere erişimde yaşanan engellerin nasıl aşılması planlanmaktadır?

## Bakanlığın cevabı

Kars Milletvekili Sayın Gülüstan KILIÇ KOÇYİĞİT tarafından verilen "Kars ve Ardahan'daki sel felaketleri nedeniyle sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan sorunlara ilişkin"

7118618 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır.

Bilkent Yerleşkesi Üniversiteler Mahallesi Telefon No:0312 585 24 69

Kars Milletvekili Sayın Gülüstan KILIÇ KOÇYİĞİT tarafından verilen "Kars ve Ardahan'daki sel felaketleri nedeniyle sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan sorunlara ilişkin" 7/18618 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabıdır:

SORU 1- Sel felaketinden etkilenen bölgelerde sağlık hizmetlerine erişimde yurttaşlar ne gibi sorunlar yaşamıştır? Bu yaşanan güçlükleri aşmak için ne gibi çözümler üretilmiştir?

SORU 2- Sağlık hizmetlerinin bu tür durumlarda toplumun tüm kesimlerine eşit ulaştırılmasını sağlamak için hangi önlemler alınmaktadır?

SORU 3- Sel felaketinin ardından psikolojik destek hizmetlerinin sağlanması konusunda hangi hak temelli yaklaşımlar benimsenmiştir?

SORU 4- Bu hizmetlere erişimde yaşanan engellerin nasıl aşılması planlanmaktadır?

CEVAPLAR:

19.06.2024 tarihinde; Kars ili Kağızman ilçesine bağlı Akdam köyünde, 18.07.2024 tarihinde, Sarıkamış ilçesine bağlı Süngütaş, İnkaya, Topkaya, Taşlıgüney ve Akören köylerinde, 07.09.2024 tarihinde ise Digor ilçesine bağlı Celal ve Varlı köylerinde yağmur yağışına bağlı su baskınları meydana gelmiştir. Su baskını yaşanan köylerde herhangi bir yaralanma ve can kaybı olmamış, maddi hasar oluşmuştur. Su baskınlarından etkilenen sağlık tesisi bulunmamakta olup, yerleşim yerlerine en yakın aile sağlığı merkezinde görev yapan aile hekimi tarafından rutin olarak planlanan gezici sağlık hizmetleri su baskınları esnasında da devam etmiş, UMKE ve ambulans ekipleri hazır bulundurularak sağlık hizmeti 7/24 devam etmiştir.

Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP) kapsamında Bakanlığımız tarafından hazırlanan "Ulusal Düzey Afet Sağlık Grubu Planı" ile bu plan çerçevesinde 81 İl Sağlık Müdürlüğü tarafından hazırlanan "Yerel Düzey Afet Sağlık Grubu Operasyon Planı" kapsamında müdahale planları sürekli olarak güncellenerek çalışmalar yürütülmektedir.

Sel felaketinin ardından, koruyucu ruh sağlığı hizmetleri kapsamında Kars ilinde yerel kapasite kullanılarak psikolojik destek hizmetleri sağlanmaktadır. Bu kapsamda, ilimizde bulunan 3 Sağlıklı Hayat Merkezi'nde 8 meslek elemanı (psikolog, sosyal hizmet uzmanı ve çocuk gelişimci) görev yapmaktadır.

Psikolojik destek hizmetleri, temel hak ve özgürlükler göz önünde bulundurularak sunulmaktadır. Tüm bireylerin psikolojik destek hizmetlerine eşit ve adil bir şekilde ulaşabilmesi esası benimsenmiştir. Yaş, cinsiyet, etnik köken, engellilik durumu gibi farklılıklar gözetilmeksizin herkes bu hizmetlerden yararlanabilmektedir.

Konuya gösterilen ilgiye teşekkür ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars). “Kars ve Ardahan'daki sel felaketleri nedeniyle sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan sorunlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/18618, 22 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18618-kars-ve-ardahan-daki-sel-felaketleri-nedeniyle-saglik-hizmetlerine-erisimde-yasanan-sorunl (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f47aa3aa-710d-4473-a355-0192b8566347

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
