# Gıda işletmelerinde çalışanların portör muayenesinden geçmesi zorunluluğunun kaldırılmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/18637
- **Veren:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde)
- **Muhatap:** Sağlık Bakanlığı (Kemal Memişoğlu)
- **Veriliş tarihi:** 23 Ekim 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 26 gün sonra, 18 Kasım 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7d3db757-7ef6-4a4c-817b-0192bd5bbb6d
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18637-gida-isletmelerinde-calisanlarin-portor-muayenesinden-gecmesi-zorunlulugunun-kaldirilmasin

> Ömer Fethi Gürer (CHP), 23 Ekim 2024 tarihinde 7/18637 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sağlık Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 26 gün sonra, 18 Kasım 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca T.C. Sağlık Bakanı Prof. .Dr. Sn. Sn. Kemal Memişoğlu tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Saygılarımla. 22.10.2024

Ömer Fethi Gürer

1. 1930 tarihli 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu"nun 126 ve 127. maddeleri uyarınca gıda ile ilişkili işlerde çalışanların portör muayenesinden geçmesi zorunlu iken, bu zorunluluk 2011 yılında kaldırılmıştır. Portör muayenesinin kaldırılması sağlık açısından riskler doğurmuş mudur? Bu konuda yapılan bir araştırma var mıdır?

2. Gıdaişletmelerinde çalışanların hijyen eğitimi alması zorunlu hale getirilmiş olmasına rağmen, hijyen denetimlerinin sıklığı nedir? Türkiye genelindeki yaklaşık 750 bin gıda işletmesinde yapılan hijyen denetimlerinde kaç işletmede olumsuzluk tespit edilmiştir?

## Bakanlığın cevabı

Niğde Milletvekili Sayın Ömer Fethi GÜRER tarafından verilen "Gıda işletmelerinde çalışanların portör muayenesinden geçmesi zorunluluğunun kaldırılmasına ilişkin" 7/18637 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır.

İRİ 1 LİL 11111222 Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü İrtibat için: Hukuk ve Mevzuat Daire Başkanlığı Niğde Milletvekili Sayın Ömer Fethi GÜRER tarafından verilen "Gıda işletmelerinde (o çalışanların (portör (muayenesinden geçmesi (zorunluluğunun kaldırılmasına ilişkin" 7/18637 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabıdır.

SORULAR:

1) 1930 tarihli 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 126 ve 127. maddeleri uyarınca gıda ile ilişkili işlerde çalışanların portör muayenesinden geçmesi zorunlu iken, bu zorunluluk 2011 yılında kaldırılmıştır. Portör muayenesinin kaldırılması sağlık açısından riskler doğurmuş mudur? Bu konuda yapılan bir araştırma var mıdır?

2) Gıda işletmelerinde çalışanların hijyen eğitimi almaları zorunlu hale getirilmiş olmasına rağmen, hijyen denetimlerinin sıklığı nedir? Türkiye genelindeki yaklaşık 750 bin gıda işletmesinde yapılan hijyen denetimlerinde kaç işletmede olumsuzluk tespit edilmiştir?

CEVAPLAR

Bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunmaya yönelik olarak gerçekleştiren uygulamaların değerlendirilmesine yönelik çalışmalarda "Portör muayenesi" uygulamasından ziyade toplumun sağlık okuryazarlığının arttırılarak kişisel bakım eksikliğine bağlı olarak gıdaların kontamine olması sonucunda görülebilecek bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunmada "kişisel hijyen eğitimi" verilmesinin daha faydalı olacağı sonucuna ulaşılmıştır. Bu bakımdan 1593 sayılı Kanun'un 126 ncı ve 127 nci maddelerinde yeni bir düzenlemeye gidilerek hazırlanarak 5 Temmuz 2013 tarihli ve 28698 sayılı Resmi Gazete'de Hijyen Eğitimi Yönetmeliği yayımlanmıştır.

İlgili yönetmelik ile şahsi hijyen ilkelerine uyulmaması sebebiyle halk sağlığı açısından risk oluşturabilecek virüslerin, bakterilerin, parazitlerin, mantarların ve diğer enfeksiyon etkenlerinin neler olduğu, bulaşma yolları ve hangi iş kolunda nasıl bulaşmalar olabileceği ve halk sağlığının nasıl tehdit göreceği gibi konularının yanında, bu iş yerlerinde çalışmaya engel hastalıklar ile bu hastalıkların iyileşme/bulaştırıcılığın olmadığı hâllerinin nasıl belgeleneceği konuları hükme bağlanmıştır. Hijyen Eğitimi Yönetmeliği'nin "Denetim ve müeyyideler" başlıklı 11'inci maddesi ile de denetimlerin hangi kurumlarca gerçekleştirileceği belirlemiş, gıda işletmelerinde mevzuata aykırı bir durum tespit edilmesi hâlinde de nasıl bir müeyyide uygulanabileceği netleştirilmiştir.

Ayrıca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığının yanı sıra Bakanlığımızca belirlenen bir tıbbi mikrobiyoloji uzmanı, bir enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji uzmanı, bir halk sağlığı uzmanı, bir deri ve zührevi hastalıkları uzmanı ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonundan üyelerin yer aldığı Komisyon tarafından konu takip edilmekte ve değerlendirilmektedir.

5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu çerçevesinde, gıda güvenliğinin sağlanmasıyla ilgili işler esas itibarıyla Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yapılmaktadır.

Konuya göstermiş olduğunuz ilgiye teşekkür ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Gıda işletmelerinde çalışanların portör muayenesinden geçmesi zorunluluğunun kaldırılmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/18637, 23 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18637-gida-isletmelerinde-calisanlarin-portor-muayenesinden-gecmesi-zorunlulugunun-kaldirilmasin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7d3db757-7ef6-4a4c-817b-0192bd5bbb6d

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.