# Denizli'de yer alan Karcı Dağı'nda çıkan orman yangınına yapılan müdahaleye ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/18917
- **Veren:** İbrahim Akın (DEM Parti, İzmir)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 31 Ekim 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 145 gün sonra, 25 Mart 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/933fcfe8-5428-4930-9049-0192e7c81147
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18917-denizli-de-yer-alan-karci-dagi-nda-cikan-orman-yanginina-yapilan-mudahaleye-iliskin

> İbrahim Akın (DEM Parti), 31 Ekim 2024 tarihinde 7/18917 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 145 gün sonra, 25 Mart 2025).

## Önerge metni

— Aşağıdaki soruların Tarım ve Orman Bakanı İbrâhim YUMAKLI tarafından Anayasa? nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'nci ve 2undu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

İbrahim AKIN İzmir Milletvekili

© Denizli'de Karcıdağı bölgesinde çıkan orman yangını başladıktan ancak 6 gün sonra kontrol altına alınabilmiş ve bu süre içinde oldukça geniş bir bölgedeki orman tahrip olmuştur.

Bilindiği gibi orman yangınları ile sadece ağaçlar değil, yangın bölgesindeki örtünün tamamı zarar görmekte, ormanlık alanlarda yaşayan tüm yaban hayatı yok olmakla karşı karşıya kalmaktadır. Bu nedenle çıkan yangınlara en kısa zamarida ve en uygun şekilde müdahale etmek birinci önceliktir. Bakanlığınız da bu görevin yerine getirilmesinde birinci dereceden sorumlu devlet kuruluşudur. i

Tüm bunlara karşın Denizli?de çıkan orman yangınlarına müdahalede yetersiz kalındığı, havadan müdahalenin zamanında gerçekleştirilmediği ve bu eksiklikler nedeniyle yangının yayılmaya devam ettiği ve ancak 6. günde kontrol altına alınabildiği belirtilmektedir.

Konuyla ilgili haberlere yer veren sifrehaber.com adlı haber sitesinde konuyla ilgili dile getirilenler ihmal ve eksikliklerin oldukça valim boyutlara ulaşmış olduğunu akla getirmektedir. Konuyla ilgili bir dizi haber yapan gazeteci Bülent Öztürk 27 Ekim 2024 tarihli haberinde "Denizli yi günlerdir yakıp kavuran orman.yangını başladığında, yangının çıktığı Karcı Dağı'nın dibinde hazır bekletilen Ruslara ait helikopter, bakanlığın ihaleyle işi verdiği aracı şirket tarafından, Rus helikopter şirketinin paralarını ödemediği için pilotlarını da geri çekmesi nedeniyle" söz konusu helikopterin yangına müdahale edemediğini ifade etmektedir.

Yangına zamanında havadan müdahale edilememesinin nedeni olarak, yangın söndürme işi için ihaleyi alan şirketin al firmalara ödeme yapmaması ve bu firmaların da helikopterlere yakıt vermeyi durdurması olduğu belirtilmektedir.

Aynı konuyla ilgili I Eylül 2024'te yangın helikopter ihalesini -alan firmaların, helikopter ve uçak şirketlerinin parasını ödemediği için yangın anında müdahale edemedikleri yönünde haberler gündeme getirilmiş ancak buna karşın Bakanlığınızın bu aksaklığı gidermede gerekli adımları bugüne kadar atmadığı ve Denizli'de 6 gün boyunca kontrol altına alınamayan yangının tüm bu ihmaller nedeniyle büyüdüğü ifade edilmektedir. i

Bu bağlamda;

Denizlide yangın çıkar çıkmaz Çamlık"ta bekletilen helikopter yangına müdahale "etmek üzere neden havalanmamıştır?

Yangın söndürme ihalesini alan şirket (MGİ, ihale kapsamında kaç helikopter çalıştırmayı vadetmiştir? Vadeliden helikopterlerden kaç tanesi hizmete alınmıştır?

Yangın söndürme amacıyla kullanılan helikopterlere yakıt sağlayan firmanın MGİ adlı firmaya yakıt vermeyi kesmiş olduğu bilgisi doğru mudur? Kesmişse bunun nedeni nedir?

, "Rusya?dan kiralanan helikopterlerin pilotlarının, MGİ firması tarafından kendi şirketlerine hak edişlerini ödemediği ve bu nedenle akaryakıt temini yapılamadığı, bunun sonucu olarak da uçmadıkları bilgisi doğru mudur?

Yakıt ikmali yapamadıkları için helikopterlerin Denizli'nin Çivril ilçesinde tarlaya iniş yapmak zorunda kaldığı ve verdikleri hizmetin karşılığının kendilerine ödenmemesi nedeniyle MGİ firması hakkında suç duyurusunda bulundukları doğru mudur?

Gerekli teçhizatın satın alınması ve eğitimli personel istihdamı yapmak yerine yangın söndürme işi neden hizmet satın alma yoluyla özel firmalara ihale edilmektedir?

Hizmet satın alma yoluyla ihale edilen işlerin kontrolü ve ihaleyi alan şirketin yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği bakanlık tarafından takip edilmekte midir? Böyle bir takip söz konusu ise ihaleyi alan şirketin yükümlülüklerini yerine getirmemiş olması karşılığında ne gibi işlem yapılmıştır?

## Bakanlığın cevabı

2024 yılında ülke genelinde 105 adet helikopter, 27 adet uçak ve 14 adet İnsansız Hava Aracı (İHA) orman yangınlarıyla havadan mücadele kapsamında kullanılmak üzere hazırlanmıştır.

Bakanlığımız tarafından kendi hava gücümüzün oluşturulması kapsamında ise; 2 adet yönetim uçağı ve 20 adet söndürme uçağı ile birlikte toplam 22 adet uçak, 6 adet yönetim ve 3 adet yangın söndürme helikopteri olmak üzere toplam 9 adet helikopter ile 12 adet İHA satın alınmış olup ayrıca 8 adet yerli ve milli yangın söndürme helikopteri üretilebilmesi maksadıyla Türk Havacılık ve Uzay Sanayii AŞ. (TUSAŞ) ile sözleşme imzalanmıştır.

184'ü akıllı kule olmak üzere 776 gözetleme kulesi, 1.766 araZÖZ, 2.742 ilk müdahale aracı ve 831 iş makinesi bulunmaktadır.

Yangın söndürme faaliyetlerinde kullanılan hava ve kara araçları tek bölgede değil dönem içerisinde meteorolojik veriler değerlendirilerek yangın risk durumu haritasına göre proaktif kaydırmalar yapılarak kullanılmaktadır.

Ayrıca orman yangınlarıyla mücadelede 15.500 yangın işçisi, 4.000 teknik personel, 5.500 orman muhafaza memuru ve 127 bin gönüllü bulunmaktadır.

Orman yangınlarıyla mücadele edecek personele ve gönüllülere teorik ve uygulamalı orman yangınlarıyla mücadele eğitimi verilmektedir. Eğitimde; yangına müdahale, ilk yardım, kişisel koruyucu donanımların kullanımı, iş güvenliği, orman yangınlarında kullanılan araçlarla ilgili teorik ve uygulamalı eğitim yer almaktadır. Bu kapsamda; orman gönüllüsü olarak görev yapan 216 kişiye ve Uluslararası Ormancılık Eğitim Merkezi'nde 11.624 personelimize eğitim verilmiştir.

Yangınla mücadele eden ekiplere yangına dayanıklı kumaştan yapılmış olan kıyafetler ve yangın botu temin edilmektedir. Ekip işçilerinde sırt çantası (içinde ilk yardım malzemesi, filtreli duman maskesi, kumanya ve yangın battaniyesi) bulundurulması sağlanmaktadır.

Gönüllülere kişisel koruyucu donanım temin edilmiş olup, aktif olarak orman yangın sahasında görev alacak gönüllülerimize yanmaya dayanıklı elbise, bot teslim edilmektedir.

Ayrıca 1.884 personelimize ileri teknik sürüş eğitimi verilmiştir.

Orman yangınlarıyla mücadele kapsamında; e İHA'lar yangın tespiti ve yönetiminde kullanılmaya başlanmıştır. e Yangın yönetiminde ve yangın riski tespitinde, yangın davranış modeli ve karar destek sistemi aktif olarak kullanılmaya başlanmıştır. e İnsansız mobil gözetleme kuleleri inşa edilerek ormanlarımız 7 gün 24 saat kameralar ile izlenmektedir. e Yol kenarı bakımları yaptırılarak yangın riski azaltılmaya çalışılmaktadır. e Halkın ormanlar konusunda duyarlılığın artırılmasını sağlamak amacıyla yıl boyu bilinçlendirme çalışmaları yapılmaktadır. 15.481 köyde 334.242 köylü vatandaşımıza, 34.560 çoban, avcı ve arıcıya, 6.345 okulda 667.803 öğrenciye, yöresel etkinliklerle 164.132 vatandaşımıza, 259.761 kamu görevlisine ve 25.160 askeri personele orman yangınlarıyla ilgili farkındalık eğitimi verilmiştir.

Strateji Geliştirme Başkanlığı

Yangın önleme tesisleri yapılarak ve mevcut tesislerin bakımı tamamlanarak çıkabilecek yangınların büyüme riski azaltılmaya çalışılmaktadır. e Kamu spotları hazırlanarak görsel, yazılı ve sosyal medyada gösterimleri yapılmıştır.

• Ormanlarımızın yangınlara ve biyotik zararlılara karşı daha dirençli olması için yanıcı madde azaltımına yönelik teknik çalışmalar ve orman bakımları yapılmıştır.

Ülkemiz ormanlarının içerisinde başta yangınla mücadele olmak üzere, üretim, bakım, koruma ve diğer ormancılık faaliyetlerinde kullanılan yaklaşık 230 bin km orman yolunun bakımı yapılmış ve ulaşılabilir hale getirilmiştir. e Yerleşim yerleri arasında ulaşımı sağlayan ve orman içerisinden geçen yangın riski yüksek yolların kenarlarında, bakım budama, seyreltme ve temizlik çalışmaları ile yangınla mücadele tesisleri, yangın emniyet yol ve şeritlerinin bakımları yapılmıştır. e Hava ve kara araçlarımızın yangınlara daha kısa sürede ve daha etkin bir şekilde müdahale edebilmesi için inşa edilen 4.796 havuz ve gölet kullanıma hazır hale getirilmiştir. e Yangınlara müdahale edecek şekilde arazözler, ilk müdahale araçları ve ekipler 1.600 farklı noktada konuşlandırılmıştır. e OOrmanlarımızın atıklardan temizlenmesi ve yol kenarlarındaki yanıcı maddelerin azaltılmasına yönelik "Orman Benim" kampanyası başlatılmıştır. e" Orman köylerine traktörler ile birlikte orman yangınlarda kullanılmak üzere su tankerleri dağıtılmaktadır. e Orman Genel Müdürlüğümüzün orman yangınları, doğal afetler ve acil durumlara müdahale kabiliyetini artırmak amacıyla Orman Arama Kurtarma Ekipleri (ORKUT) kurulmuştur. Bu ekipler, yangın öncesi ve sonrası kurtarma operasyonlarını yürütmek, orman alanlarındaki arama kurtarma faaliyetlerini koordine etmek ve gerektiğinde diğer afetlere müdahale etmektedirler.

Ayrıca, Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanarak, Bakanlığımız kullanımına sunulan ve orman yangınlarının çıkma olasılığının fazla olduğu bölgelerin günler öncesinden tahmin edilmesine imkân sağlayan MEUS (Meteorolojik Erken Uyarı Sistemi) başarılı bir şekilde kullanılmaktadır. MEUS sistemi sayesinde yangın çıkma ihtimalinin fazla olduğu günlerde, riskli bölgelerde konuşlu yangınlarla mücadele unsurlarımız teyakkuz durumuna geçirilmekte ve olası orman yangınlarına daha kısa bir zaman periyodunda müdahale edilmektedir.

Denizli'de 24.10.2024 tarihinde saat 14:48?de çıkan orman yangınına 15:01'de (13 dakikada) yer ekiplerince müdahale edilmiştir. İlk hava aracı saat 16:19 itibarıyla su atmaya başlamıştır.

Yangının söndürülmesi çalışmalarına 8 helikopter, 67 arazöz, 9 iş makinası ve 931 personel ve yangın söndürme gönüllüsü sevk edilmiştir. Yangın söndürme çalışmalarında 214 saat uçuş gerçekleştirilmiş olup 905 sorti yapılmış ve 5.160 ton su atılmıştır.

2022-2024 yılları arasında 3 yıl süre ile yangın söndürme hava aracı kiralamaları Savunma Sanayi Başkanlığı tarafından yapılmıştır. İhalelerde gerekli tüm iş ve işlemler sözleşme usul ve esaslarına uygun olarak yapılmaktadır.

İddialara esas olan firmaya ait helikopter kiralama sözleşmesi, firmanın sözleşme hükümlerini yerine getirmemesi nedeniyle 18.10.2024 tarihinde feshedilerek hukuki süreç başlatılmıştır. Strateji Geliştirme Başkanlığı

Denizli'de 24.10.2024 tarihinde çıkan yangına proaktif dağılımları yapılan diğer hava araçlarıyla müdahale edilmiştir.

Hava gücü oluşturulurken temin ve işletme maliyetleri düşük olan hava araçlarının satın alımı yapılmakta, kiralama maliyetleri satın alma maliyetlerine göre daha uygun olan hava araçlarının kiralanmasına devam edilmektedir.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** İbrahim Akın (DEM Parti, İzmir). “Denizli'de yer alan Karcı Dağı'nda çıkan orman yangınına yapılan müdahaleye ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/18917, 31 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18917-denizli-de-yer-alan-karci-dagi-nda-cikan-orman-yanginina-yapilan-mudahaleye-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/933fcfe8-5428-4930-9049-0192e7c81147

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
