# Halk eğitim merkezlerinde görev yapan usta öğreticilerin yaşadıkları mağduriyete ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/19216
- **Veren:** Elvan Işık Gezmiş (CHP, Giresun)
- **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin)
- **Veriliş tarihi:** 12 Kasım 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 13 Aralık 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8e90efa0-63ea-41e3-97cc-019325292e28
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-19216-halk-egitim-merkezlerinde-gorev-yapan-usta-ogreticilerin-yasadiklari-magduriyete-iliskin

> Elvan Işık Gezmiş (CHP), 12 Kasım 2024 tarihinde 7/19216 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 13 Aralık 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasanın 98. ve TBMM içtüzüğünün 96. Maddelerine göre yazılı olarak yanıtlandırılmasını dilerim.

Elvan IŞIK GEZMİŞ Giresun Milletvekili TBMM Katip Üyesi

Giresun ve diğer illerimizde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Halk Eğitim Merkezlerinde görev yapan usta öğreticiler, herhangi bir özlük hakkı olmadan ücretli olarak çalışmaktadır. Son dönemde alınan tasarruf tedbirleri kapsamında uygulamaya koyduğu kota nedeniyle işsiz kalmış ve kursiyerlerin eğitim alma hakkı engellenmiştir. Bu karar hem kursiyerlerin eğitim hakkını engellemekte hem de usta öğreticileri geçimlerini sağlama imkanlarını da ciddi biçimde etkilemektedir.

Bu bilgiler doğrultusunda;

1. Halk Eğitim Merkezlerindeki kursların durdurulmasına neden ihtiyaç duyulmuştur? Bu kararın gerekçesi nedir? Bu karar alınırken usta öğreticilerin ve kursiyerlerin yaşadıkları mağduriyetler göz önünde bulundurulmuş mudur?

2. Bakanlığınızca bu süre boyunca gelir kaybı yaşayan usta öğreticilere destek sağlanması düşünülmekte midir?

3. Eğitime ara verilmesi kararının, kursiyerlerin eğitim hakkını engellediği dikkate alınarak kursların askıya alınması yerine eğitim faaliyetlerinin devam etmesi için alternatif bir çözüm planlanmakta mıdır?

4. Ücretli usta öğreticilerin özlük haklarına dair bir iyileştirme planı yapılması düşünülmekte midir?

## Bakanlığın cevabı

7(/18ğ9ii ARİ li a 711309) İlgi :a)11/11/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1527710 sayılı yazınız. e 3 b)11/11/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1527904 sayılı yazınız. 2)1908Sİ

c) 13/11/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1529598 sayılı yazınız. Ihale NG pa

ç) 19/11/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1532585 sayılı yazınız. 1/49) 1 d)21/11/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1534141 sayılı yazınız. yu

e) 25/11/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1535553 sayılı yazınız. 7/1333$ ©

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Giresun Milletvekili Elvan IŞIK GEZMİŞ"in 7/18888, 7/19216 ve 7/19217, Ankara Milletvekili Deniz DEMİR"in 7/18889, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7/18998, Şanlıurfa Milletvekili Ömer ÖCALAN'ın 7/18999, İstanbul Milletvekili İsa Mesih ŞAHİN'in 7/19003, Şanlıurfa Milletvekili Mahmut TANAL'ın 7/19083, Artvin Milletvekili Uğur BAYRAKTUTAN"'ın 7(19085, Trabzon Milletvekili Yavuz AYDIN'ın 7/19335 ile Bursa Milletvekili Kayıhan PALA'nın 7/19449 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ekte sunulmuştur.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı e YUZYILI YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) milletvekillerinin Anayasa Mahkemesine yaptığı 21/12/2019 tarihli ve 7198 sayılı 2018 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu'nun 4. maddesinin (3) numaralı fikrasının Anayasa'nın 7., 87., 88., 89. ve 161. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline ve yürürlüğünün durdurulmasına karar verilmesi talebi ile yaptığı başvuru üzerine Anayasa Mahkemesinin 3/11/2023 tarihli ve 32358 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 28/9/2023 tarihli ve E: 2020/33, K: 2023/161 sayılı Kararı gereği, 07-Personel Giderleri ve 02-Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri ekonomik kodlarından yapılacak ödemeler dâhil türlü ödeme işlemi için ödeneği olmaksızın kesinlikle harcama yapılamaması nedeniyle ödenek üstü harcama yapılamamaktadır.

Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar'ın "Ders ücreti karşılığında görevlendirme" başlıklı 9'uncu maddesinin 2. fıkrasında "Resmi görevi bulunmayanlar ile emeklilere okul öncesi, ilköğretim, orta öğretim, özel eğitim ve yaygın eğitim kurumları ile yabancı uyrukluların eğitim gördüğü geçici eğitim merkezlerinde haftada 30 saate, kadar ek ders görevi verilebilir.

b) İlgili mevzuatında belirtilen esaslara göre uzman ve usta öğretici olarak nitelendirilenlerden;

1. Resmi görevi bulunanlara haftada 10 saate,

2. Resmi görevi bulunmayanlara haftada 40 saate, kadar okul öncesi, mesleki ve teknik orta öğretim, özel eğitim ve yaygın eğitim kurumlarında ek ders görevi verilebilir.

(2) Bu madde kapsamında ders görevi verilenlerden resmi görevi bulunmayanlara, fiilen okuttukları her 2 saat ders için I saat daha eğitim öğretime destek görevi karşılığında ayrıca ek ders ücreti ödenir." hükümlerine yer verilmiştir.

Ek ders ücreti karşılığında görev yapanlar, yalnızca fiilen okuttukları ders karşılığında ek ders ücretinden yararlandırılmaktadır.

Diğer taraftan, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Prime esas kazançlar" başlıklı 80'inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde; "Sigortalıların günlük kazançlarının hesabında esas tutulan gün sayıları, aynı zamanda, bunların prim ödeme gün sayılarını gösterir. Ancak, işveren ve sigortalı arasında kısmi süreli hizmet akdinin yazılı olarak yapılmış olması kaydıyla, ay içerisinde günün bazı saatlerinde çalışan ve çalıştığı saat karşılığında ücret alan sigortalının ay içindeki prim ödeme gün sayısı, ay içindeki toplam çalışma saati süresinin 4857 sayılı İş Kanununa göre belirlenen haftalık çalışma süresine göre hesaplanan günlük çalışma saatine bölünmesi suretiyle bulunur. Bu şekildeki hesaplamada gün kesirleri bir gün kabul edilir. " hükmüne yer verilmiştir.

Aynı maddenin (j) bendinde ise, "Mil? Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ek ders ücreti karşılığında ilgili mevzuatı çerçevesinde uzman ve usta öğretici olarak çalıştırılanların prim ödeme gün sayısı 30 günü aşmamak kaydıyla, bir takvim ayı içerisinde hak kazandıkları brüt ek ders ücreti toplam tutarının, prime esas günlük kazanç alt sınırına bölünmesi sonucu bulunur. Bu şekilde yapılacak hesaplamalarda tam sayıdan sonraki küsuratlar dikkate alınmaz. " hükmü yer almaktadır.

Bu hükümlerden hareketle Hazine ve Maliye Bakanlığının 09.07.2010 tarihli ve B.07.0.BMK.0.19.119706-45/10283 sayılı yazısında; uzman ve usta öğretici olarak MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı 2 YÜZYILI çalıştırılanların prim ödeme gün sayısının 30 günü aşmamak kaydıyla bir takvim ayı içerisinde hak kazandıkları brüt ek ders ücreti toplam tutarının, prime esas günlük kazanç alt sınırına bölünmesi sonucu, uzman ve usta öğretici statüsü dışında çalışanların prim ödeme gün sayısının ise bir takvim ayındaki ek ders saati toplamının 7,5 saate bölünmesiyle tespit edileceği belirtilmiştir.

Bu itibarla Bakanlığımıza bağlı eğitim kurumlarında ek ders ücreti karşılığında görev yapan uzman ve usta öğreticiler ile uzman ve usta öğretici statüsü dışında çalışanların prim ödeme gün sayılarının belirlenmesinde, Hazine ve Maliye Bakanlığının 09.07.2010 tarihli ve B.07.0.BMK.0.19.115706-45/10283 sayılı yazısı çerçevesinde işlem yapılmaktadır.

Öte taraftan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 09.12.2004 tarihli ve 16-327 Ek sayılı "İşsizlik Sigortası Kapsamına Girmeyenler" konulu Genelge'sinde özetle; Hazine ve Maliye Bakanlığından alınan görüş doğrultusunda Bakanlığımıza bağlı eğitim kurumlarında Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar'ın yukarıda anılan 9*uncu maddesi çerçevesinde ek ders ücreti karşılığında görevlendirilenlerin, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun 46"'ncı maddesi uyarınca bu Kanun kapsamına dâhil olmadıkları, dolayısıyla ilgililerden işsizlik sigortası primi kesilmesinin uygun görülmediği belirtilmektedir. İşsizlik ödeneği konusu; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığının görev alanında bulunmaktadır.

7489 sayılı 2024 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'nun "Bazı Ödeneklerin Kullanımına ve Harcamalara İlişkin Esaslar" başlıklı E cetvelinin 30. maddesinde "7/72/2006 tarihli ve 2006/11350 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 14/7/2009 tarihli ve 2009/15215 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca, üzerinde resmi görevi bulunmayanlardan ders ücreti karşılığında yapılacak görevlendirmeler, Cumhurbaşkanlığınca yapılacak yıllık saat vizesi ile sınırlı olarak gerçekleştirilebilir. İdareler, yıllık saat vizesini ve ilgili tertiplerde yer alan ödeneği aşacak şekilde görevlendirme yapamaz. " hükmü yer almaktadır.

Usta öğreticiler, Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Kurumları Yönetmeliği'nin "Ders ücreti karşılığı görevlendirme" başlıklı 26. maddesi hükümlerine göre görevlendirilmektedir. Bu maddeye göre ücretli usta öğreticilik için başvuru yapan kişiler görev almak istediği kursun gerektirdiği diploma ve sertifikalara önceden sahip olmak zorundadır. Bu kapsamda her programın eğitici nitelikleri farklılık göstermekle beraber hayat boyu öğrenme kurumlarına ücretli usta öğretici olarak başvuracak olanlar 30 saatlik oryantasyon kursu alırlar. Özel eğitime ihtiyacı olan bireyler için açılacak kurslarda görev almak isteyenlere ise "Ücretli Öğretmenler İçin Özel Eğitim Uygulamaları" kursu verilmektedir.

Hayat boyu öğrenme kurumlarında, kurumun bulunduğu eğitim bölgesindeki kadrolu öğretmen ve kadrolu usta öğreticiler görevlendirilmektedir. İhtiyacın devam etmesi durumunda usta öğreticiler kurs süresince görevlendirilmektedir. Kurs bitiminde usta öğreticilerin görevleri de tamamlanmaktadır. Usta öğreticilerin üst pozisyonu ve ünvanı bulunmamaktadır.

---

**Kaynak gösterme:** Elvan Işık Gezmiş (CHP, Giresun). “Halk eğitim merkezlerinde görev yapan usta öğreticilerin yaşadıkları mağduriyete ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/19216, 12 Kasım 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-19216-halk-egitim-merkezlerinde-gorev-yapan-usta-ogreticilerin-yasadiklari-magduriyete-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8e90efa0-63ea-41e3-97cc-019325292e28

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
