# Sahte gübre satışını önlemek için yapılan çalışmalara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/19468 - **Veren:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 18 Kasım 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 127 gün sonra, 25 Mart 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d9510026-368f-490a-8c66-019343409cb1 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-19468-sahte-gubre-satisini-onlemek-icin-yapilan-calismalara-iliskin > Ömer Fethi Gürer (CHP), 18 Kasım 2024 tarihinde 7/19468 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 127 gün sonra, 25 Mart 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca T.C. Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim. Saygılarımla. 12.11.2024 Ömer Fethi Gürer 1. Çiftçilerin ekim dönemlerinde ihtiyaç duyduğu gübre fiyatları hızla artmaktadır. Gübre fiyatlarının çiftçilerin talep ettiği dönemlerde kontrol altına alınması veya fiyat sabitlemesi gibi bir düzenleme sağlanmakta mıdır? 2. Piyasada sahte gübre fiyatlarında bir artış gözlemlenmektedir. Bu bağlamda sahte gübre satışlarına karşı denetim ve kontrol faaliyetlerinin artırılmasına yönelik bir çalışma yapılmakta mıdır? 3. Sahte gübre kullanımı nedeniyle ortaya çıkan verim kayıplarını önlemek amacıyla çiftçilere yönelik eğitim ve bilgilendirme çalışmaları yapılmakta mıdır? Bu kapsamda, sahte gübre kullanımı ve doğru gübre seçimi hakkında bir bilinçlendirme kampanyası planlanmakta mıdır? 4. Gübre üretimi ve ithalatında kalite standartlarının artırılması ve sahte gübre satışlarının engellenmesi için ne gibi ek tedbirler alınması düşünülmektedir? ## Bakanlığın cevabı Ülkemizde gübre fiyatları, hammadde fiyatları ve döviz kuru gelişmeleri çerçevesinde serbest piyasa koşullarında belirlenmektedir. Ülkemizde üretimi veya ithalatı yapılarak piyasaya arz edilen gübrelerin taşıması gereken şartlar ve buna ilişkin analiz metotları, belgelendirme, denetim ve piyasaya arzla ilgili usul ve esaslar "Tarımda Kullanılan Organik, Mineral ve Mikrobiyal Kaynaklı Gübrelere Dair Yönetmelik" ve "Tarımda Kullanılan Gübrelerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği" ile belirlenmiştir. Söz konusu Yönetmeliklerde belirlenen şartları taşıyan gübreler belgelendirilmek suretiyle piyasa arz edilmesine müsaade edilmekte ve mevzuat kapsamında denetim ve kontrolleri yapılmaktadır. Gübrelerin paketleme aşamasından son kullanıcıya kadar takibinin sağlanmasına ilişkin usul ve esasları belirleyen "Piyasaya Arz Edilen Gübrelerin İzlenmesine Yönelik Tebliğ" 6 Nisan 2017 tarihli ve 30030 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesini takiben Gübre Takip Sistemi (GTS) uygulaması nitratlı gübrelerde 1 Ocak 2018, diğer gübrelerde ise 1 Temmuz 2018 tarihinde uygulanmaya başlamıştır. GTS uygulaması ile piyasaya arz edilen gübreler kayıt altına alınarak üretimden son kullanıcıya kadar bütün tedarik zincirinde izlenebilmekte ve bu sayede taklit ve tağşiş edilmesi önlenerek hem üretici hem de tüketicinin korunması sağlanmaktadır. Yürürlükteki mevzuat kapsamında, ülkemizde gübrelerin piyasaya arz edilebilmesi için Bakanlığımızdan lisans ve tescil belgesi alınması zorunlu olup GTS haricinde gübre satışına müsaade edilmemektedir. Tarım ve orman il müdürlükleri tarafından yapılan denetimlerde mevzuata aykırılık tespit edilmesi durumunda; Tarımda Kullanılan Gübrelerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği kapsamında idari yaptırım ve idari para cezası uygulanmakta, sahte/taklit gübre tespit edilmesi halinde ise tahsis edilen idari işlemlere ilave olarak sorumlular hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunularak hukuki işlem tahsis edilmektedir. Çiftçilerimizin güvenilir gübreye ulaşması için gübre kullanımının yoğun olduğu ilkbahar dönemi öncesi bayi, üretici ve ithalatçılara yönelik 81 ilde eş zamanlı olarak yapılan denetimler yapılmaktadır. Bu kapsamda, 2025 yılında 8 bin 380 gübre bayisinde 38 bin 629 ürün denetimi gerçekleştirilmiştir. Ayrıca Bakanlığımızca, sahte gübrelerin tespiti ve kullanımının önlenmesine yönelik olarak hizmetiçi eğitim programları, çiftçi eğitim ve bilinçlendirme toplantıları düzenlenerek GTS Bandrollü gübre kullanımının önemi vurgulanmaktadır. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Sahte gübre satışını önlemek için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/19468, 18 Kasım 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-19468-sahte-gubre-satisini-onlemek-icin-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d9510026-368f-490a-8c66-019343409cb1 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.