# 2016 yılında Van ilinin Erciş ilçesinde yapılan bir gözaltı işlemine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/20001 - **Veren:** Gülderen Varli (DEM Parti, Van) - **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç) - **Veriliş tarihi:** 29 Kasım 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 224 gün sonra, 11 Temmuz 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b637f975-8980-4585-80b6-019386c90773 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20001-2016-yilinda-van-ilinin-ercis-ilcesinde-yapilan-bir-gozalti-islemine-iliskin > Gülderen Varli (DEM Parti), 29 Kasım 2024 tarihinde 7/20001 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 224 gün sonra, 11 Temmuz 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 96'ıncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Gülderen İ Van Milletvekili Van'ın Erciş ilçesine bağlı Çelebibağı (Eganis) Mahallesinde 17 Kasım 2016 tarihinde 43 yaşındaki Hediye Ataman yanarak yaşamanı yitirmiştir. Yakılıp yıkılan evde eşini kaybeden ve evi kül olan Ahmet Ataman aynı gün gözaltına alınmış, ağır işkenceye maruz kalmıştır. Ağır işkenceye maruz kalarak gözaltına alınan Ataman daha sonra tutuklanmış ve hala cezaevindedir. Ahmet Ataman ile ilgili, Erciş Emniyet Müdürlüğü'ndeki görevli polis memurları, hastanedeki görevli hekim ve diğer sağlık görevlileri hakkında, "İşkence, görevi kötüye kullanma?, Öldürmeye teşebbüs" suçlamalarıyla yapılan suç duyurusu hakkında ise Erciş Cumhuriyet Başsavcılığı'nca delil yetersizliği iddiasıyla "kovuşturmaya yer olmadığına" karar verilmişti. Ancak avukatların, Anayasa Mahkemesi?ne yaptıkları başvurular sonucunda; Hediye Ataman'ın yaşam hakkının ihlal edildiğine, eşi Ahmet Ataman içinse; gözaltında işkence gördüğü ve başsavcılığın gerekli soruşturmayı yürütmediğini belirterek hak ihlaline karar verilmiştir. Türkiye İnsan Hakları Vakfı (TİHV) Türkiye'de polis, korucu ve askerin kötü muamele ve işkencesine yönelik gelen başvurular üzerine haziran ayında açıkladığı rapora göre; Türkiye'de vakfa 2023'te 781, son 10 yılda ise 7 bin 548 işkence nedenli başvuru yapılmıştır. Bu başvurularda en küçük yaş 7'ydi olduğu belirtilmiştir. TİHV temsilciliklerine 2023'te başvuran yurttaşların yüzde 32'sinin İstanbul, yüzde 22sinin İzmir, yüzde 20,6*sının Van, yüzde 16'sının Diyarbakır, yüzde 5,1'inin Cizre'de yüzde 4,1'inin de Ankara'daki TİHV merkezlerine başvurduğu vurgulanmıştır. Van temsilciliğinin açılması sonrası Kürt nüfusun yoğun olduğu illerden yapılan başvuru oranlarının giderek arttığı ve yüzde 50'nin üzerine çıktığına dikkat çekilmiştir. DE RTE Kümenin erse emanemimr an elsi El Zak 20091 Ocak 2016 — Haziran 2024 döneminde Türkiye sınırları içerisinde işkence ve diğer kötü muameleye maruz kalan 5.553 kişinin tedavi, rehabilitasyon ve belgeleme amacıyla, TİHV'e başvurduğu ve bu kişilerin 232'sinin çocuk olduğu aktarılan raporda, gözaltı araçlarında ve sokakta işkence ve diğer kötü muamele uygulamalarında artış kaydedildiği belirtilmiştir. Bu bağlamda; 1. Anayasa mahkemesi tarafından verilen yaşam hakkının ihlal edildiği kararı göz önüne alınarak evi yakan polis ve askerlere dair açılan bir soruşturma var mıdır? 2. 43 yaşında bir kadının ölmesine sebep olan yangına ilişkin, kişi ve kurumlara dair bir soruşturma başlatılmamışsa bunun gerekçesi nedir? 3. Hediye Ataman'ın yanarak ölmesine seyirci kalarak kamu görevini kötüye kullandığı gerekçesiyle hakkında işlem başlatılıp açığa alınan polis ve asker sayısı kaçtır? 4. Ahmet Ataman'a işkence uygulayan polis ve askerler hakkında dönemin Frciş Cumhuriyet Başsavcılığı'nın delil yetersizliği iddiasıyla "kovuşturmaya yer olmadığına" karar vermesinin gerekçesi nedir? Bu kararı veren kurum ve kamu personelleri hakkında Anayasa Mahkemesi'nin verdiği hak ihlalinden sonra açılan herhangi bir soruşturma var mıdır? 5. Bir iddia üzerine eşi yakılarak öldürülen, evi yakılıp yıkılan Ahmet Ataman'ın cezaevinde tutulmasının somut gerekçeleri nelerdir? 6. Türkiye İnsan Hakları Vakfı (TİHV) raporundaki verilere ilişkin bir açıklama yapacak mısınız? Rapordaki verilere göre Kürtlerin yoğun yaşadığı illerde şiddete uğrayan kişi sayısı diğer illere göre daha fazladır. Bakanlığınıza göre bunun gerekçesi nedir? 7. Bakanlığınız tarafından şiddetle mücadele de "sıfır tolerans? verildiği ifade edilirken polis ve askerin gözaltı esnasında sivillere yönelik artan şiddetine ilişkin uygulamada olan tolerans sayısı kaçtır? Şayet şiddetle mücadele ifade edildiği gibi "sıfir tolerans" gösteriliyorsa şiddet uygulandı diye şikâyet eden kişi sayısı neden artmaktadır? 8. Bakanlığınıza soruyoruz; polis ve askerin kişileri gözaltına alma esnasında ya da gözaltında yaptığı iddia edilen şiddetin toplum içinde son yıllarda artan şiddet olaylarını etkilediği iddiaları hakkında bir açıklama yapacak mısınız? 9. Her yönüyle artan vahşet ve şiddet olaylarının önlenmesine ilişkin aldığınız önlemler nelerdir? ## Bakanlığın cevabı 1545072 sayılı yazı. İlgi yazınız ekinde alınan, Van Milletvekili Gülderen Varli tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/20001 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) Mevzuat Genel Müdürlüğü Sayı : E-56020453-610-1747-2792/3940 Konu : Yazılı soru önergesi (1/01025 Sayın Gülderen VARLİ Van Milletvekili Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/20001 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur. I- A) Anayasanın; I- "Yargı yetkisi" kenar başlıklı 9. maddesinde, yargı yetkisinin Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılacağı, 2- "Mahkemelerin bağımsızlığı" kenar başlıklı 138. maddesinde, hâkimlerin görevlerinde bağımsız oldukları; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatlerine göre hüküm verecekleri, hiçbir organ, makam, merci veya kişinin, yargı yetkisinin kullanılmasında mahkemelere ve hâkimlere emir ve talimat veremeyeceği, genelge gönderemeyeceği, tavsiye ve telkinde bulunamayacağı; görülmekte olan bir dava hakkında Yasama Meclisinde yargı yetkisinin kullanılmasıyla ilgili soru sorulamayacağı, görüşme yapılamayacağı veya herhangi bir beyanda bulunulamayacağı, B) 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun; I- "Soruşturmanın gizliliği" kenar başlıklı 157. maddesinde, Kanunun başka türlü hüküm koyduğu hâller saklı kalmak ve savunma haklarına zarar vermemek koşuluyla soruşturma evresindeki usul işlemlerinin gizli olduğu, 2- "Bir suçun işlendiğini öğrenen Cumhuriyet savcısının görevi" kenar başlıklı 160. maddesinin birinci fikrasında, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, 3- "Cumhuriyet savcısının görev ve yetkileri" kenar başlıklı 161. maddesinin birinci fıkrasında, Cumhuriyet savcısının, doğrudan doğruya veya emrindeki adli kolluk görevlileri aracılığı ile her türlü araştırmayı yapabileceği, 4- "Kamu davasını açma görevi" kenar başlıklı 170. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında ise, kamu davasını açma görevinin, Cumhuriyet savcısı tarafından yerine getirileceği; soruşturma evresi sonunda toplanan delillerin, suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturması halinde, Cumhuriyet savcısı tarafından iddianame düzenleneceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. Sözü edilen bu düzenlemeler çerçevesinde, işlendiği iddia edilen bir suçla ilgili delillerin takdiri ve olayın vasıflandırılması da dâhil olmak üzere, soruşturma yürütülmesi, koruma tedbirlerine başvurulması ve sonucuna göre kamu davası açılmiasında tüm yetki ve UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden VİNUd gin - OSNSTZL - zNI/bhi - zilnEs—ik erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü sorumluluk yargı mercilerine ait olup, gizli olarak yürütülen ve yargısal faaliyet kapsamında kalan soruşturma aşamasında ne tür işlemler yapıldığına dair Bakanlığımızda bilgi bulunmamaktadır. 11- Erciş ve Patnos Cumhuriyet Başsavcılıklarıyla yapılan yazışmalara verilen 31/01/2025 ve 28/01/2025 tarihli cevaplarda; A) Soru önergesinde belirtilen olayda, adı geçenin eşinin ölümüne ilişkin olarak yürütülen soruşturma sonucu kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar verildiği, ölenin eşinin bu karara karşı Anayasa Mahkemesine bireysel başvurusu neticesinde yaşam hakkının o ihlâl edildiğine yönelik verilen karar doğrultusunda yeniden soruşturma başlatıldığı, bu dosyanın soru önergesinde belirtilen olaydaki çatışma ve polislerin yaralanmasına ilişkin dosyalarla birleştirildiği, yürütülen soruşturmanın hâlen devam ettiği, B) Soru önergesinde adı geçenin Patnos L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümözlü olarak barındırıldığı, hakkında yapılan yargılama sonucunda verilen mahkumiyet kararının temyiz incelemesi aşamasında olduğu, C) Soru önergesinde yer alan aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir. " Bilgilerinize sunulur. Yılmaz TUNÇ Bakan UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden vVWUdgCn - Ç9NSTZL - zNI /bhi - ziTnEs—ile erişebilirsin Yılmaz TUNÇ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Gülderen Varli (DEM Parti, Van). “2016 yılında Van ilinin Erciş ilçesinde yapılan bir gözaltı işlemine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/20001, 29 Kasım 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20001-2016-yilinda-van-ilinin-ercis-ilcesinde-yapilan-bir-gozalti-islemine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b637f975-8980-4585-80b6-019386c90773 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.