# Hacca gidecekler için oluşturulan yedek kontenjanına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/20907 - **Veren:** Hasan Ekici (Saadet Partisi, Konya) - **Muhatap:** Cumhurbaşkanı Yardımcılığı (Cevdet Yılmaz) - **Veriliş tarihi:** 20 Aralık 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 88 gün sonra, 18 Mart 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/35de8670-944d-42e9-9515-0193f2a5551e - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20907-hacca-gidecekler-icin-olusturulan-yedek-kontenjanina-iliskin > Hasan Ekici (Saadet Partisi), 20 Aralık 2024 tarihinde 7/20907 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Cumhurbaşkanı Yardımcılığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 88 gün sonra, 18 Mart 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayın Cevdet Yılmaz tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96'ncı maddeleri gereğince arz ederim. Saygılarımla. Türkiye?de hac kontenjanları, Suudi Arabistan tarafından belirlenen sınırlar çerçevesinde Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından düzenlenmektedir. Ancak, hacca gitmek isteyen vatandaşlarımızdan gelen bazı şikayetler ve ortaya atılan iddialar, bu sürecin adalet, şeffaflık ve hakkaniyet ilkelerine uygun şekilde yürütülüp yürütülmediği konusunda soru işaretleri doğurmaktadır. Özellikle, uzun yıllar boyunca yedek kontenjanında bekleyen vatandaşlarımızın varlığı, yedek sıralamanın belirlenme kriterleri ve şeffaflığı konusundaki eksikliklere işaret etmektedir. Ayrıca, bazı özel umre ve hac turizm firmalarının, yedek kontenjanındaki kişileri belirli ücretler karşılığında hacca gönderebildiği yönündeki iddialar, kamuoyunda ciddi endişelere neden olmaktadır. Bu durum, hacca gitmeye hak kazanan ancak çeşitli sebeplerle (vazgeçme, sağlık vb.) bu hakkı kullanamayan kişilerin yerine gönderilecek kişilerin nasıl belirlendiği sorusunu da gündeme getirmektedir. Adalet ve eşitlik ilkelerine uygun bir şekilde yürütülmesi gereken bu sürecin şeffaf olmadığı iddiaları hem vatandaşlarımızın mağduriyetine yol açmakta hem de kurumlara olan güveni zedelemektedir. Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B324 TBMM/ANKARA Bu bağlamda; 1. Hacca gitmek için yedek kontenjanına alınan vatandaşlarımızın sırası hangi kriterlere göre belirlenmektedir? Yedek sıralaması kamuoyuyla paylaşılmakta mıdır? 2. Hacca gitmeye hak kazanan ancak sağlık sorunları veya başka sebeplerle bu hakkı kullanamayan kişilerin yerine kimlerin gönderileceği nasıl belirlenmektedir? 3. Yedek kontenjanında bekleyen vatandaşlarımızın sırasını belirlemede bir noter onayı veya bağımsız denetim mekanizması bulunmakta mıdır? 4. 10 yıldan uzun süredir yedek listesinde bekleyen vatandaşlarımızın durumunu iyileştirmek için herhangi bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır? 5. Hac kontenjanında uzun süre bekleyen vatandaşlara öncelik tanınması konusunda herhangi bir çalışmanız var mıdır? 6. Bazı özel umre ve hac turizm firmalarının, belirli bir ücret karşılığında yedekteki hacı adaylarını Suudi Arabistan'a gönderdikleri yönündeki iddialar doğru mudur? Bu konuda herhangi bir inceleme veya denetim yapılmış mıdır? 7. Özel firmalar aracılığıyla hacca giden vatandaşlarımızın sayısı yıllık olarak Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından kayıt altına alınmakta mıdır? Eğer alınıyorsa, bu sayı kamuoyuyla paylaşılmakta mıdır? 8. Yedek kontenjanında bulunan vatandaşların hangi sıra ile hacca gönderildiği konusunda tam şeffaflık sağlanması için bir reform çalışması yapılması düşünülmekte midir? 9. Kurada ismi çıkmayan adaylara yedek sıra "numarası?" neden verilmemektedir? Boşalan kontenjanlar kamuoyuna neden ilan edilmemektedir? 10. 2010 yılından günümüze boş kalan kontenjanların sayısı nedir ve yedekten yıl yıl kaç kişi davet edilmiştir? Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kar B324 TBMM/ANKARA ## Bakanlığın cevabı Hac ve umre organizasyonlarının uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar ile söz konusu organizasyonlarda vatandaşlara verilecek hizmetler, hacca veya umreye gitmek üzere müracaat edebilecek kişilere ilişkin kriterlerin belirlenmesi, hac ve umre müracaatlarının zamanı, her yıl Bakanlıklararası Hac ve Umre Kurulu kararlarıyla belirlenmektedir. Hacca gidecek kişiler, hac kayıtlarını güncelleyenler ile hac için ön kayıt yaptıran vatandaşlar arasından hac konaklama tercihleri ve kayıt yaptırdıkları yıllar dikkate alınarak katsayı oranları esas alınmak suretiyle noter ve basın huzurunda, kamuoyuna açık bir şekilde gerçekleştirilen kura ile belirlenmektedir. Hacı adayları, e-Devlet portalından veya hac durum sorgulama ekranından kura sırasına ve il kayıt hakkı aralığına erişebilmektedir. Kayıt sırası geldiği halde kaydını yaptırmayanların yerine kura sırasına göre kayıt alınmaktadır. Bakanlıklararası Hac ve Umre Kurulunun kararına göre kesin kayıt hakkı elde edenlerden sağlık durumu sebebiyle hacca gidemeyeceğini hekim imzası ile belgeleyenler ve 65 yaş üstü kişilere adlarına vekâleten hac yapmak üzere kendisi/vasisi/vekili tarafından noterden vekâletname verilen bir kişiye (anne, baba, eş, çocuk, amca, hala, teyze, dayı, torun, kardeş, damat, gelin, kayınbaba, kayınvalide, kayınbirader, baldız, yeğen ile sınırlı kalmak kaydıyla) kişinin daha önce hacca gidip gitmediğine ve kura listelerinde olup olmadığına bakılmaksızın kesin kayıt hakkı verilmektedir. Hac kotasının kullanımı hususunda "Katsayılı Kura Sistemi" yöntemi uygulanmaktadır. Katsayılı kura sistemi, hacı adayının kayıtlı olduğu yıl sayısının kendisi ile çarpımı neticesi oluşan sayı kadar kuraya dâhil olma esasına dayanmaktadır. Bu yöntem daha önce kayıt yaptıran hacı adaylarına kurada daha fazla çıkma imkânı tanımaktadır. Tahsis edilen hac kontenjanının 9060*1 Diyanet İşleri Başkanlığı, 9640'ı Diyanet İşleri Başkanlığı ile sözleşme imzalayan seyahat acenteleri tarafından 10/12/1999 tarihli ve 99/13919 sayılı Hac ve Umre Seyahatleri ile İlgili İşlerin Diyanet İşleri Başkanlığınca Yürütülmesine Dair Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca kullanılmaktadır. Hac kaydını yaptırmayanların yerine kura sırasına göre kayıt alındığından boş kalan kontenjan bulunmamaktadır. Telefon No : (0312)525 55 55 Fax : (0312) 525 5831 Cevdet YILMAZ Cumhurbaşkanı Yardımcısı --- **Kaynak gösterme:** Hasan Ekici (Saadet Partisi, Konya). “Hacca gidecekler için oluşturulan yedek kontenjanına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/20907, 20 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20907-hacca-gidecekler-icin-olusturulan-yedek-kontenjanina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/35de8670-944d-42e9-9515-0193f2a5551e Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.