# Bolu F Tipi Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/2095
- **Veren:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 20 Temmuz 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 153 gün sonra, 20 Aralık 2023)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8d6f09da-b9d9-4d32-adee-01897761a7bc
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2095-bolu-f-tipi-kapali-cezaevinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin

> Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti), 20 Temmuz 2023 tarihinde 7/2095 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 153 gün sonra, 20 Aralık 2023).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın

98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Tarafıma iletilen mesajda; "Ben Mehmet Bıldırcın Bolu F Tipi Kapalı Cezaevi'nde kalmaktayım. Bolu F Tipi İdaresi keyfi ve bilinçli olarak sohbet, yayın ve ziyaretçi hakkımızı uygulamıyor. Sohbet hakkı 7 yıl süren, 122 arkadaşımızın can verdiği ölüm orucu direnişi sonrasında 45/1 nolu sohbet genelgesinin yayınlanmasıyla kazanıldı. Genelge haftada 10 kişi 10 saat sohbete çıkarılmasını düzenlemektedir. Genelge 22.01.2007'de yayımlanmış ve o günden bugüne sohbet hakkı uygulanmaktadır. 2020 yılı Mart ayında Adalet Bakanlığı salgın hastalık nedeniyle sohbet hakkının uygulanmasını geçici olarak ertelemiş ve 2022 Mayıs ayında salgın hastalık tedbirlerini kaldırarak sohbet hakkının yeniden uygulanması için tüm hapishanelere talimat vermiştir. Sohbet hakkı Bolu F Tipi Hapishanesi hariç tüm hapishanelerde 2022 Mayıs ayı itibariyle uygulanmaktadır. Sohbet hakkı Bolu F Tipi Hapishanesi'nde açıkça gasp edilmiştir. 2020 yılı Mart ayı salgın hastalık öncesi Bolu F Tipi"nde bizler haftada 10 kişi 10 saat sohbete çıkarılıyorduk ancak 2022 Mayıs ayından beri sohbet hakkımız bilinçli olarak uygulanmıyor. Aynı Adalet Bakanlığı'na bağlı diğer hapishanelerde sohbet hakkı uygulanırken Bolu F Tipi'nde de uygulanmasını istiyoruz. 2020 yılına kadar Bolu F Tipi'nde abonesi olduğumuz Halk Okulu ve Tavır dergileri yasa gereği incelenip haklarında toplatılma kararı yoksa tarafımıza veriliyordu. Abonesi olduğumuz dergileri 3 yıldır okuyamıyoruz çünkü idare infaz yasasını yayın hakkımızı yok sayıyor. Aynı bakanlığa bağlı diğer hapishanelerde yayın hakkı sorun haline getirilmiyorken Bolu F Tipi'nde neden sorun haline getiriliyor? Yayın hakkımız neden engelleniyor? 3 kişilik arkadaş ziyaretçimiz olmasını istediğimiz arkadaşlarımız, yakınlarımız Bolu F Tipi idaresi ve Bolu İl Emniyet Müdürlüğü'nün soyut güvenlik gerekçeleriyle engelleniyor. Ziyaretçimiz olmasını istediğimiz kişiler sakıncalı ilan ediliyor. Başka bir hapishanede ziyaretçi olan arkadaşımız burada ziyaretçimiz olarak kabul edilmiyor. Aynı bakanlığa bağlı hapishanelerde ziyaretçi kabul edilenler Bolu F Tipi"nde neden kabul edilmiyor?" ifadeleri yer almaktadır.

Bu bağlamda;

TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, Oda: F214 Bakanlıklar/Ankara

1. 3) 4) 5)

6) n)

8)

Tarafıma iletilen iddialar doğru mudur?

Eğer bu iddialar doğruysa konu ile ilgili bakanlığınız bir heyet ile cezaevini teftişe gitmeyi düşünmekte midir?

Konu ile ilgili bakanlığınızın bilgisi var mıdır?

Konu ile ilgili soruşturma başlatılmış mıdır?

Bolu F Tipi Kapalı Kapalı Cezaevi'nde mahpusların sohbet haklarından faydalanamadıkları iddiası doğru mudur? Eğer bu iddia doğruysa bu uygulamanın hukuki gerekçesi nedir?

Bolu F Tipi Kapalı Kapalı Cezaevi"nde mahpuslara abonesi oldukları Halk Okulu ve Tavır dergilerinin verilmediği iddiası doğru mudur? Eğer bu iddia doğruysa bu dergilerin verilmeme gerekçesi nedir?

Bolu F Tipi Kapalı Kapalı Cezaevi'nde mahpusların ziyaretçilerinin cezaevi idaresi tarafından sakıncalı olarak nitelendirildiği iddiası doğru mudur? Eğer bu iddia doğruysa idare tarafından sakıncalı olarak nitelendirilen kişiler hakkında adli bir soruşturma var mıdır?

Son 8 yılda cezaevlerinde çalışan kaç idareci hakkında soruşturma başlatılmıştır?

## Bakanlığın cevabı

1256030 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/2095 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-473-1733/4022 Konu : Yazılı soru önergesi 10. 1/2023

Sayın Ömer Faruk GERGERLİOĞLU Kocaeli Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/2095 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.

Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri, idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.

Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT), 27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.

Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.

Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.

N- "Ceza İnfaz Kurumlarının Tahsisi, Nakil İşlemleri ve Diğer Hükümler" konulu, 22/01/2007 tarihli ve 45/1 Nolu Genelgenin "Ortak Etkinlikler" başlıklı Üçüncü Bölümünün Mevzuat Genel Müdürlüğü

13. maddesinde, güvenlik bakımından tehlike yaratmadığı ölçüde, idare ve gözlem kurulu tarafından belirlenen istekli hükümlü ve tutukluların, 10 kişiyi aşmayacak gruplar hâlinde ve idarenin gözetiminde, açık görüş alanlarında veya diğer ortak yerlerdeki sosyal faaliyetler çerçevesinde haftada toplam 10 saati aşmamak üzere sohbet amacıyla bir araya getirilebileceği, bu faaliyetin hafta içerisinde açık görüş, avukat ve ziyaretçi görüşlerini aksatmayacak şekilde yaptırılacağı belirtilmiştir.

MI- Süreli veya süresiz yayınlardan yararlanma hakkı, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 62. maddesinde düzenlenmiş olup, maddenin birinci fıkrasında hükümlünün, mahkemelerce yasaklanmamış olması koşuluyla süreli ve süresiz yayınlardan bedelini ödeyerek yararlanma hakkına sahip olduğu; ikinci fıkrasında resmi kurumlar, üniversiteler, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile mahkemelerce yasaklanmamış olması koşuluyla, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ve kamu yararına çalışan dernekler tarafından çıkartılan gazete, kitap ve basılı yayınların, hükümlülere ücretsiz olarak ve serbestçe verileceği; eğitim ve öğretimine devam eden hükümlülerin ders kitaplarının denetime tâbi tutulamayacağı; üçüncü fıkrasında kurum disiplinini, düzenini veya güvenliğini bozan ya da tehlikeye düşüren, hükümlülerin iyileştirilmesi amacına ulaşmayı zorlaştıran yahut müstehcen haber, yazı, fotoğraf ve yorumları kapsayan hiçbir yayının hükümlüye verilmeyeceği; dördüncü fıkrasında ilan ve reklamın geçici süreyle kesilmesi hâli dışında Basın İlân Kurumu aracılığıyla resmi ilan ve reklam yayınlama hakkı bulunmayan gazetelerin, ceza infaz kurumuna kabul edilmeyeceği, yabancı dilde yayımlanmış gazete ve dergilerin ceza infaz kurumuna kabul edilmesinde Adalet Bakanlığının yetkili olduğu,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

IV- A) 5275 sayılı Kanunun "Hükümlüyü ziyaret" kenar başlıklı 83. maddesinin birinci fıkrasında hükümlünün, belgelendirilmesi koşuluyla eşi, üçüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımları ile vasisi veya kayyımı tarafından haftada bir kez ve ayrıca kuruma kabullerinde, zorunlu hâller dışında bir daha değiştirilmemek üzere, ad ve adreslerini bildirdiği en fazla üç kişi tarafından, yarım saatten az ve bir buçuk saatten fazla olmamak üzere çalışma saatleri içinde ziyaret edilebileceği, çocuk hükümlüler için ziyaret süresinin bir saatten az, üç saatten fazla olmamak üzere belirleneceği; ikinci fıkrasında, birinci fıkrada belirtilenler dışındaki kimselerin ziyaretine Cumhuriyet başsavcılığı tarafından yazılı olarak izin verilebileceği; üçüncü fikrasında görüşlerin, koşul ve süreleri Adalet Bakanlığınca hazırlanan yönetmelikle kapalı ve açık olmak üzere iki biçimde yaptırılacağı hükümlerine yer verildiği malâmlarıdır.

B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara yaptırılan açık ve kapalı görüşler; 5275 sayılı Kanunun 83. maddesi, 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin "Ziyaret ve ziyaret yeri" kenar başlıklı 108. maddesi ile hükümlü ve tutukluların ziyaretlerine ilişkin usul ve esasların ayrıntılı olarak düzenlendiği Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik hükümleri doğrultusunda gerçekleştirilmektedir.

V- Bolu Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 09/08/2023 tarihli cevapta;

A) Soru önergesinde adı geçen ve Bolu F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Mevzuat Genel Müdürlüğü

Kurumunda barındırılan hükümlünün herhangi bir dergi aboneliğine ilişkin başvurusunun bulunmadığı,

B) Kurumdaki tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak gerçekleştirildiği,

C) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “Bolu F Tipi Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/2095, 20 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2095-bolu-f-tipi-kapali-cezaevinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8d6f09da-b9d9-4d32-adee-01897761a7bc

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
