# 2024-2027 yılları arasında anne ve bebek ölüm hızının düşürülmesi için öngörülen hedeflere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/20991
- **Veren:** Selma Aliye Kavaf (DEVA Partisi, Manisa)
- **Muhatap:** Sağlık Bakanlığı (Kemal Memişoğlu)
- **Veriliş tarihi:** 20 Aralık 2024
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7adca1ca-050d-4db6-90cc-0193f29f9caa
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20991-2024-2027-yillari-arasinda-anne-ve-bebek-olum-hizinin-dusurulmesi-icin-ongorulen-hedeflere

> Selma Aliye Kavaf (DEVA Partisi), 20 Aralık 2024 tarihinde 7/20991 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sağlık Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın Sağlık Bakanı Sayın Kemal Memişoğlu tarafından cevaplandırılmasını arz ederim.

Temel sağlık göstergeleri bir ülkenin sağlık sisteminin kalitesini ve etkinliğini gösteren en önemli verilerdir. Özellikle anne ve bebek ölüm oranları, sağlık hizmetlerinin ulaşılabilirliği ve kalitesi açısından uluslararası karşılaştırmalarda kritik öneme sahiptir.

Bakanlığınız koordinasyonunda yürütülen Koruyucu Sağlık Programı verilerine göre, anne ölüm oranının 2024 yılında 100.000 canlı doğumda 12.5'ten 2027 yılında 12.2'ye düşürülmesi hedeflenmektedir. Aynı şekilde bebek ölüm hızının da 2024'te 1.000 canlı doğumda 9.5'ten 2027'de 8.7'ye düşürülmesi öngörülmektedir.

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ülkeleri arasında yapılan karşılaştırmalarda, anne ve bebek ölüm oranlarında Türkiye son sıralarda yer almaktadır. İskandinav ülkelerinde anne ölüm oranı 100.000 canlı doğumda 2-3, bebek ölüm hızı ise 1.000 canlı doğumda 2-2.5 seviyelerindedir. Benzer gelir grubundaki ülkelerden Polonya'da anne ölüm oranı 100.000 canlı doğumda 6, bebek ölüm hızı 1.000 canlı doğumda 3.8; Çek Cumhuriyeti'nde ise bu oranlar sırasıyla 5 ve 3.2 düzeyindedir.

Türkiye'nin son yirmi yılda sağlık altyapısında gerçekleştirdiği iyileştirmeler, nitelikli sağlık personeli sayısındaki artış ve koruyucu sağlık hizmetlerindeki gelişmeler düşünüldüğünde, Bakanlığınızın 2024-2027 dönemi için belirlediği hedefler yeterince iddialı görünmemektedir. Anne ölüm oranında üç yıl için öngörülen sadece 0.3 puanlık, bebek ölüm hızında ise 0.8 puanlık düşüş hedefi, ülkemizin potansiyelinin ve kapasitesinin çok altında kalmaktadır.

Özellikle büyükşehirlerdeki hastane ve sağlık personeli yoğunluğu, gelişmiş teknolojik altyapı ve acil sağlık hizmetlerinin yaygınlığı göz önüne alındığında, bu bölgelerde gelişmiş ülke standartlarını yakalamak mümkünken, belirlenen hedefler bu potansiyeli yansıtmamaktadır. Bununla birlikte, kırsal bölgeler ve dezavantajlı yörelerde anne ve bebek sağlığı göstergelerinin iyileştirilmesi için daha kapsamlı ve etkin programlara ihtiyaç duyulmaktadır.

Bu çerçevede;

1. Anne ölüm oranında 2024-2027 dönemi için öngörülen düşüş (100.000 canlı doğumda 12.5'ten 12.2'ye) neden bu kadar sınırlı tutulmuştur? Bu hedefle Belirlenirken, hangi kriterler esas alınmıştır?

MİLA eee

TBMM Halkla İlişkiler Binası

2. Kat, Oda: D-206 Bakanlıklar-Ankara

2. Bebek ölüm hızında üç yıl için belirlenen 0.8 puanlık düşüş hedefi hangi kriterlere göre belirlenmiştir? Bu hedef, ülkemizin sağlık altyapısı ve insan kaynağı kapasitesi düşünüldüğünde neden daha iddialı tutulmamıştır?

3. Anne ve bebek ölümlerinin bölgesel dağılımı nasıldır? Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde bu oranların Türkiye ortalamasının üzerinde olması konusunda ne gibi özel tedbirler planlanmaktadır?

4. Kırsal bölgelerde doğum öncesi bakım hizmetlerine erişimde yaşanan sorunların çözümü için 2025 yılı bütçesinden ne kadar kaynak ayrılmıştır?

5. Anne ve bebek ölümlerinin önlenebilir nedenleri arasında ilk sırada yer alan faktörler nelerdir? Bu faktörlerin ortadan kaldırılması için ne gibi özel programlar uygulanmaktadır?

6. Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü'nün göçmen sağlığı kapsamında anne ve bebek ölümlerini önlemeye yönelik çalışmaları nelerdir? Bu çalışmaların etkinliği nasıl ölçülmektedir? i

7. Sonbeşyılda anne ve bebek ölümlerinin önlenmesine yönelik sağlık personeli sayısındaki değişim nasıl olmuştur? Özellikle kadın doğum uzmanı ve ebe sayısının bölgesel dağılımında nasıl bir iyileştirme planlanmaktadır?

8. Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun anne ve yenidoğan sağlığı için gerekli temel ilaç ve tıbbi malzemelerin temini konusunda yaşanan sorunların çözümüne yönelik çalışmaları nelerdir?

TBMM Halkla İlişkiler Binası 2.Kat, Oda: D-206 Bakanlıklar-Ankara

---

**Kaynak gösterme:** Selma Aliye Kavaf (DEVA Partisi, Manisa). “2024-2027 yılları arasında anne ve bebek ölüm hızının düşürülmesi için öngörülen hedeflere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/20991, 20 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20991-2024-2027-yillari-arasinda-anne-ve-bebek-olum-hizinin-dusurulmesi-icin-ongorulen-hedeflere (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7adca1ca-050d-4db6-90cc-0193f29f9caa

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.