# Bitlis'te düzenlenen operasyonların tarım arazilerinde oluşturduğu tahribata ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/2112 - **Veren:** Semra Çağlar Gökalp (DEM Parti, Bitlis) - **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Mehmet Özhaseki) - **Veriliş tarihi:** 18 Temmuz 2023 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 90 gün sonra, 16 Ekim 2023) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7aae1fa2-3fe7-4bda-87d3-01896d50fe18 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2112-bitlis-te-duzenlenen-operasyonlarin-tarim-arazilerinde-olusturdugu-tahribata-iliskin > Semra Çağlar Gökalp (DEM Parti), 18 Temmuz 2023 tarihinde 7/2112 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 90 gün sonra, 16 Ekim 2023). ## Önerge metni EYİ VA YEŞİLLER V vi sö GELECEK PARTİSİ COM Sayı 1... .M ra Tarih : ... ie e 20 73 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞP'NA Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet ÖZHASEKİ tarafından Anayasanın 98? inci ve TBMM İçtüzüğünün 96"ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Bitlis Valiliği tarafından 2 Temmuz 2023 Tarihinde yapılan açıklamada Bilgili, Yaylacık, Sarıbal, Yeniçay, Yolbilen, Çalışkanlar, Gedik, Akyazı, Erencik ve Otluk köyleri ve mezralarında ikinci bir emre kadar sokağa çıkma yasağı ilan edilerek askeri operasyon düzenlendi ve 6 Temmuz 2023'de sokağa çıkma yasağı kaldırıldı. Ardından Kesen Deresi Güneyi, Melihazel Deresi güney doğusu ile Hamini Deresi güney batısı arasında kalan bölgeler 2565 Sayılı Askeri Yasak ve Güvenlik Bölgeleri Kanunu gereğince, 14 Temmuz 2023 ile 28 Temmuz 2023 (DAHİL) tarihleri arasında "Özel Güvenlik Bölgesi" olarak ilan edildi. Seçim bölgem Bitlis'te bahsi geçen bölgelerde ve özellikle Yolbilen (Xülepür) köyünde yaptığım incelemeler sonucunda, güvenlik güçlerinin bombardımanı sonucu onlarca fındık, ceviz ve muhtelif meyve ağacının yok edilmiş olduğuna tanıklık ettim. Güvenlik güçleri, köylülerinin bilgisi olmadan tapulu olan bahçe, bostan ve tarlaların ortasından iş makinelerini kullanarak yol geçirmişlerdir. Yaklaşık 3-4 kilometre uzunluğunda ve 25 metre enindeki bir alan bu nedenle tahrip edilmiştir. Güvenlik gerekçesiyle yapılan bu uygulamalar hukuk dışıdır. Bölgede canlılar yok olmakta, büyük bir doğa katliamı ve ekolojik tahribat yaşanmaktadır. Çiftçilikle uğraşan köylülerin, başka bir geçim kaynağı olmaması sebebiyle çiftçiler dolaylı yoldan göçe zorlanmaktadır. Köylüler bu süre boyunca mağduriyetlerini yetkililere iletmişlerdir. Yetkililer ise sözlü olarak köylülerin zararlarını tazmin edeceklerini, gerekirse kamulaştıracaklarını belirterek bu durumu geçiştirmişlerdir. Bu bağlamda; 1. Son 10 yılda Bitlis sınırları içerisinde yürütülen operasyonlarda ormanlık alanlarda gerçekleşen tahribatın mahiyeti ve sonuçları bakımından bakanlığınızın bir çalışması olmuş mudur? Olmuşsa hangi sonuçlara varılmıştır? 2. Son 10 yılda Bitlis sınırları içerisinde yürütülen operasyonlarda meydana gelen ekolojik tahribat ile ilgili bir önleme ve düzeltici faaliyet yürütmeyi planlıyor musunuz? 3. Temmuz ayı içerisinde Bitlis'in Hizan ilçesinde bombardıman ve askeri operasyonla yaklaşık 3-4 kilometre uzunluğunda ve 25 metre eninde tahrip edilen alanın eski haline getirilmesi ve ekolojik yaşamın yeniden tahsis edilmesi için Bakanlığınızın herhangi bir girişimi olacak mıdır? 4. Bölgedeki doğal yaşamın korunması için Bakanlığınızın hangi çalışmaları mevcuttur? ## Bakanlığın cevabı İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR SORULAR Bitlis Valiliği tarafından 2 Temmuz 2023 tarihinde yapılan açıklamada Bilgili, Yaylacık, Sarıbal, Yeniçay, Yolbilen, Çalışkanlar, Gedik, Akyazı, Erencik ve Otluk köyleri ve mezralarında ikinci bir emre kadar sokağa çıkma yasağı ilan edilerek askeri operasyon düzenlendi ve 6 Temmuz 2023 'de sokağa çıkma yasağı kaldırıldı. Ardından Kesen Deresi güneyi, Melihazel Deresi güney doğusu ile Hamini Deresi güney batısı arasında kalan bölgeler 2565 Sayılı Askeri Yasak ve Güvenlik Bölgeleri Kanunu gereğince, 14 Temmuz 2023 ile 28 Temmuz 2023 (DAHİL) tarihleri arasında "Özel Güvenlik Bölgesi" olarak ilan edildi. Seçim bölgem Bitlis'te bahsi geçen bölgelerde ve özellikle Yolbilen (Xülepür) köyünde yaptığım incelemeler sonucunda, güvenlik güçlerinin bombardımanı sonucu onlarca fındık, ceviz ve muhtelif meyve ağacının yok edilmiş olduğuna tanıklık ettim. Güvenlik güçleri, köylülerinin bilgisi olmadan tapulu olan bahçe, bostan ve tarlaların ortasından iş makinelerini kullanarak yol geçirmişlerdir. Yaklaşık 3-4 kilometre uzunluğunda ve 25 metre enindeki bir alan bu nedenle tahrip edilmiştir. Güvenlik gerekçesiyle yapılan bu uygulamalar hukuk dışıdır. Bölgede canlılar yok olmakta, büyük bir doğa katliamı ve ekolojik tahribat yaşanmaktadır. Çiftçilikle uğraşan köylülerin, başka bir geçim kaynağı olmaması sebebiyle çiftçiler dolaylı yoldan göçe zorlanmaktadır. Köylüler bu süre boyunca mağduriyetlerini yetkililere iletmişlerdir. Yetkililer ise sözlü olarak köylülerin zararlarını tazmin edeceklerini, o gerekirse kamulaştıracaklarım belirterek bu durumu geçiştirmişlerdir. Bu bağlamda; I- Son 10 yılda Bitlis sınırları içerisinde yürütülen operasyonlarda ormanlık alanlarda gerçekleşen tahribatın mahiyeti ve sonuçları bakımından Bakanlığınızın bir çalışması olmuş mudur? Olmuşsa hangi sonuçlara varılmıştır? 2- Son 10 yılda Bitlis sınırları içerisinde yürütülen operasyonlarda meydana gelen ekolojik tahribat ile ilgili bir önleme ve düzeltici faaliyet yürütmeyi planlıyor musunuz? 3- Temmuz ayı içerisinde Bitlis'in Hizan ilçesinde bombardıman ve askeri operasyonla yaklaşık 3-4 kilometre uzunluğunda ve 25 metre eninde tahrip edilen alanın eski haline getirilmesi ve ekolojik yaşamın yeniden tahsis edilmesi için Bakanlığınızın herhangi bir girişimi olacak mıdır? 4- Bölgedeki doğal yaşamın korunması için Bakanlığınızın hangi çalışmaları mevcuttur? CEVAPLAR Önergedeki hususlara ilişkin (o bilgilerin (| İçişleri Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan edinilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir. --- **Kaynak gösterme:** Semra Çağlar Gökalp (DEM Parti, Bitlis). “Bitlis'te düzenlenen operasyonların tarım arazilerinde oluşturduğu tahribata ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/2112, 18 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2112-bitlis-te-duzenlenen-operasyonlarin-tarim-arazilerinde-olusturdugu-tahribata-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7aae1fa2-3fe7-4bda-87d3-01896d50fe18 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.