# Yabancı mahkumların tahliye edilmelerinin ardından sınır dışı edilme işlemlerinin başlatılmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/21164
- **Veren:** Beritan Güneş Altın (DEM Parti, Mardin)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 25 Aralık 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 92 gün sonra, 27 Mart 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/06fbe553-dab9-4d7e-bed6-019402b2217f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21164-yabanci-mahkumlarin-tahliye-edilmelerinin-ardindan-sinir-disi-edilme-islemlerinin-baslatil

> Beritan Güneş Altın (DEM Parti), 25 Aralık 2024 tarihinde 7/21164 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 92 gün sonra, 27 Mart 2025).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. las

EŞ ALTIN

Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği (CİSST) tarafından Türk xe deki yabancı mahpusların istatistiklerine ilişkin Adalet Bakanlığı'na yapılan bilgi edinme başvurusu neticesinde elde edilen son verilere göre; 16 Eylül 2024 tarihi itibariyle Türkiye hapishanelerinde toplam 14.276 yabancı uyruklu mahpus bulunmaktadır. Bunların 2.073?ü hükümüözlü, 5.075'i tutuklu ve 7.128i hükümlüdür. Ayrıca Türkiye'de 128 farklı ülkeden yabancı mahpus olduğu görülmektedir. En yoğun mahpus gruplarını, Türkiye'nin komşusu olan ülkelerden gelen kişiler oluşturmaktadır. Bu kapsamda Türkiye hapishanelerinde Suriye, İran, Afganistan, Türkmenistan ve Irak vatandaşı kişilerin daha çok bulunduğu görülmektedir. Türkiye'nin komşusu olan Suriye, İran, Irak, Azerbaycan, Gürcistan, Bulgaristan, Yunanistan ve Ermenistan vatandaşlığına sahip toplam 9.425 mahpus bulunmaktadır. Bu sayı yabancı mahpusların 9066"sını oluşturmaktadır. Diğer yandan; göçmen nüfusunun önemli bir yansıması olarak Türkiye, yabancı uyruklu mahpus sayısı bakımından Avrupa Konseyi ülkeleri arasında 5'inci sırada yer almaktadır. (4vrupa Konseyi Y ılık Ceza İstatistikleri — SPACE 1 2022 Temel Bulgular, Çev. CİSST, İstanbul, 2023, s. 10)

Yabancı uyruklu mahpusların güncel istatistiklerine baktığımızda Türkiye'nin son 10 yılda hızlı ve yoğun şekilde aldığı göçlerin yansımaları rahatlıkla görülmektedir. Türkiye'nin Ortadoğu ve Orta Asya'dan Avrupa'ya geçiş için bir güzergâh olduğu gerçeği göz önüne alınırsa yabancı uyruklu mahpus sayısının ilerleyen yıllarda da artmaya devâm edeceği. öngörülebilmektedir. Diğer yandan ise İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, | Ekim 2024 tarihinde" yaptığı- açıklamalarda 2020 yılında 23 bin 658, 2021 yılında 50 bin 420, 2022 yılujda 124 bil 441, 2023 yılında 130 bin 609 ve 2024 yılında da 20 Eylül 2024 tarihine kadar 93 bini 377 kişinin-sınır dışı edildiğini belirtti. Türkiye, uluslararası sözleşmeler ve uluslararası teamül hukuku kapsamında herhangi bir kimsenin zulüm, işkence veya diğer kötü muamele ya da hayati tehlike ile karşı karşıya kalacağı bir yere geri gönderilmesini yasaklayan geri gönderme yasağına uymakla yükümlüdür.

Türkiye, insanları ciddi zarar görebilecekleri yerlere geri dönmeye zorlamamalıdır. Türkiye, nerede kayıtlı olduklarına bakmaksızın tüm Suriyelilerin temel haklarını korumalı ve geçici koruma kimlik kartlarının ve adreslerinin kayıtlı olduğu şehirden başka yerde yaşayan ve çalışan mültecileri sınır dışı etmemelidir.

Bu bağlamda;

Son dört yılda kaç yabancı mahpus tahliye edildikten sonra direkt geri gönderme merkezine gönderildi? Kaçı sınır dışı edildi? Hangi ülkelere gönderildiler? Bu kişilerin cinsiyet, yaş ve tutuklanmalarına gerekçe sunulan suç tipi dağılımı nedir?

Yabancı mahpuslatın sınır dışı edilme prosedürü nedir? Söz konusu kararlar hangi ulusal ve uluslararası mevzuatla ilişkilidir?

Mahpuslar tahliye edildikten sonraki süreçle jandarma mı polis mi ilgilenmektedir? Bu ayrım hangi kriterlere göre yapılmaktadır?

Sınır dışı edilme söz konusu ise yabancı mahpusun hangi geri gönderme merkezine götürüleceğine nasıl karar verilmektedir? Tahliye edildiği hapishaneye en yakın GGM?ye mi yoksa sınır dışı edilmesi planlanan ülke sınırına en yakın GMM'ye mi görütürülmektedir? Eğer komşu bir ülkeye sınır dışı edilmeyecekse nasıl bir yol izlenmektedir?

Sınır dışı edilme sürecinde söz konusu kişiler hukuki destek alabilmekte midir? Hakları konusunda yeterli olarak bilgilendiriliyorlar mı? Dil engeli söz konusu ise yasal süreçler nasıl ilerletilmektedir?

Sınır dışı edilme sürecinde karşı ülkedeki resmi kurumlar ile nasıl bir süreç yürütülmektedir? Bu aşamada kişileri aile ve avukat ile iletişim hakkı tanınmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

1558584 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Mardin Milletvekili Beritan Güneş Altın tarafindan Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/21164 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) fal

ADALET BAKANLIĞI Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-3-934/1364 1, Konu : Yazılı soru önergesi Eb 1/93/2025

Sayın Beritan GÜNEŞ ALTIN Mardin Milletvekili

Bakanlığımıza yönektilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/21 164 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Görev" kenar başlıklı 38. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde, adli sicilin tutulmasıyla ilgili hizmetleri yürütmek Bakanlığımız görevleri arasında sayılmaktadır. Bu çerçevede istenilen ayrıntıda bilgi bulunmamakla birlikte; uyruğa göre Cumhuriyet başsavcılıklarında şüpheli sayıları ile uyruğa göre ceza mahkemelerinde sanık sayılarına ait istatistiklere Bakanlığımız Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünü "https:/Www.adlisicil.adalet. gov.tr" adresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir.

11- Bakanlığımız kayıtlarının incelenmesinden; soru önergesinde belirtilen 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamındaki iş ve işlemlerle ilgili olarak Bakanlığımızda bilgi ve belge bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yılmaz TUNÇ Bakan ile erişebilirsin

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Beritan Güneş Altın (DEM Parti, Mardin). “Yabancı mahkumların tahliye edilmelerinin ardından sınır dışı edilme işlemlerinin başlatılmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/21164, 25 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21164-yabanci-mahkumlarin-tahliye-edilmelerinin-ardindan-sinir-disi-edilme-islemlerinin-baslatil (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/06fbe553-dab9-4d7e-bed6-019402b2217f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
