# Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/21317 - **Veren:** Gülcan Kaçmaz Sayyiğit (DEM Parti, Van) - **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç) - **Veriliş tarihi:** 23 Aralık 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 161 gün sonra, 2 Haziran 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a988e4d4-249a-4704-a6cf-0193f8ffd8c4 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21317-kirsehir-yuksek-guvenlikli-cezaevinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin > Gülcan Kaçmaz Sayyiğit (DEM Parti), 23 Aralık 2024 tarihinde 7/21317 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 161 gün sonra, 2 Haziran 2025). ## Önerge metni Aşağıda belirtilen sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Gülcan KAÇMAZ SAYYİĞİT Van Milletvekili Cezaevlerinde yaşanan hak ihlalleri günlük bir yaşamın rutini haline dönüşmüş durumdadır. Özellikle siyasi iktidarın adım atmaması ve yargının sessizliği ile her gün farklı bir cezaevinden kötü muamele haberi gelmektedir. Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevi'nde de hak ihlalleri artarken disiplin ve hücre cezalarının yaygınlaştırıldığı, tutuklu ve hükümlülerin görüş hakkının ortadan kaldırıldığı; ağız içi arama dayatmalarıyla sağlık ve tedavi hakkının ihlal edildiği, keyfi uygulamalarla infaz yakmalarının yaşandığı belirtilmektedir. Bunların yanında Kürtçeye yönelik yasaklamaların da devreye sokulduğu kamuoyuna yansımaktadır. Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevi idaresinin Türkçe dışında bir dilin konuşması için dilekçe şartı getirdiği aktarılmaktadır. Her ne kadar Hükümet, cezaevlerinde Kürtçe konuşmanın serbest olduğu propagandası yapsa da Kırşehir'de Kürtçeye De Facto bir yasak getirildiği görülmektedir. Çünkü Kürtçe konuşmak, mahpus veya mahpusun konuştuğu kişinin Türkçe bilmemesi şartına bağlı hale getirildiği ifade edilmektedir. Yine Cezaevi İdaresinin, Kürtçe konuşmak için dilekçe verildiğinde konuşmaların dinleneceğini ve konuşmada tek bir Türkçe kelime geçmesi durumunda da görüşmenin kesileceğini söyleyerek mahpuslara şantaj yaptığı iddia edilmektedir. Bu bağlamda; 1. Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevinde Kürtçenin yasaklandığı doğru mudur? İlgili cezaevindeki uygulamalardan haberdar mısınız? 2. Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevinde tutuklu ve hükümlülerin aileleriyle Kürtçe konuşmasına dilekçe şartı getirildiği doğru mudur? 3. Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevinde mahpusların aileleriyle Kürtçe konuşmasının engellenmesinin sebebi nedir? Bunun hukuki gerekçesi nedir? 4. Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevinde mahpuslara yönelik artan hak ihlallerine yönelik herhangi bir adım atacak mısınız? 5. Cezaevlerinde Kürtçe yasağı yoksa, Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevinde Kürtçeyi yasaklayanlar hakkında herhangi bir adli ve idari soruşturma başlatacak mısınız? ## Bakanlığın cevabı 1560841 sayılı yazı. İlgi yazınız ekinde alınan, Van Milletvekili Gülcan Kaçmaz Sayyiğit tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/21317 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. m Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) Mevzuat Genel Müdürlüğü Sayı : E-56020453-610-17-604/915 Konu : Yazılı soru önergesi 2 16712025 Sayın Gülcan KAÇMAZ SAYYİĞİT Van Milletvekili Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/21317 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur. I- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır. Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir. Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT), 27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir. Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir. Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir. 1i- A) 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Hükümlünün telefon ile haberleşme hakkı" kenar başlıklı 66. maddesinin birinci fıkrasında, Odn Mevzuat Genel Müdürlüğü kapalı ceza infaz kurumlarındaki hükümlülerin, Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre idarenin kontrolündeki ücretli telefonlar ile görüşme yapabileceği, telefon görüşmesinin idarece dinleneceği ve kayıt altına alınacağı, bu hakkın tehlikeli hâlde bulunan ve örgüt mensubu hükümlüler bakımından kısıtlanabileceği; ikinci fıkrasında, açık ceza infaz kurumları ile çocuk eğitimevlerinde hükümlülerin, ücretli telefonlarla serbestçe görüşme yapabileceği; üçüncü fıkrasında, açık ve kapalı ceza infaz kurumlarındaki hükümlülerin altsoy, üstsoy, eş ve kardeşlerinin ölüm, ağır hastalık, salgın hastalık veya doğal afet hâllerinde, kuruma ait telefon ve faks cihazından derhâl yararlandırılacağı, görüşmelerin, tutanak ile belgeleneceği ve tutanakların özel bir dosyada saklanacağı; dördüncü fıkrasında, hükümlülerin açık ve kapalı ceza infaz kurumlarında, çocuk eğitimevlerinde araç telefonu, telsiz telefon veya cep telefonu ve benzeri iletişim araçlarını bulunduramayacağı ve kullanamayacağı, B) 28/03/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin "Telefonla görüşme hakkı" kenar başlıklı 74. maddesinin ikinci fıkrasının (f) bendinde, hükümlülerin görüşebilecekleri yakınlarından bir veya birden fazla kişi ile haftada bir kez ve bir telefon numarasıyla bağlantı kurarak kesintisiz görüşme yapabileceği, herhangi bir nedenle görüşme gerçekleşememişse daha önceden bildirilen numaralardan bir diğeriyle görüşebileceği, konuşma süresinin görüşme başladığı andan itibaren on dakikayı geçemeyeceği, deprem, salgın hastalık, doğal afet gibi zaruri hâllerde Bakanlık kararı ile telefon ile görüşme süresi ve sayısının artırılabileceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. HI- Kırşehir Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 14/01/2025 tarihli cevapta; A) Kırşehir Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan tutuklu ve hükümlülerin telefon görüşmelerinin mevzuat hükümleri çerçevesinde hiç kimseye ayrıcalık tanınmaksızın yerine getirildiği, B) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, C) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir. Yılmaz TUNÇ Bakan Deli Yılmaz TUNÇ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Gülcan Kaçmaz Sayyiğit (DEM Parti, Van). “Kırşehir Yüksek Güvenlikli Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/21317, 23 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21317-kirsehir-yuksek-guvenlikli-cezaevinde-yasandigi-iddia-edilen-hak-ihlallerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a988e4d4-249a-4704-a6cf-0193f8ffd8c4 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.