# Çiftçilere yapılan destek ödemelerinin geciktiği iddiasına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/21688 - **Veren:** Mustafa Bilici (Saadet Partisi, İzmir) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 8 Ocak 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 99 gün sonra, 17 Nisan 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/20cd6f2d-8a3a-4926-9b22-0194464c62fa - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21688-ciftcilere-yapilan-destek-odemelerinin-geciktigi-iddiasina-iliskin > Mustafa Bilici (Saadet Partisi), 8 Ocak 2025 tarihinde 7/21688 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 99 gün sonra, 17 Nisan 2025). ## Önerge metni Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96. Maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından y. olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 24/12/2024 Çiftçilere sağlanan destek ödemeleri, tarımsal üretimin devamlılığı ve çiftçilerin ekonomik sürdürülebilirliği için hayati önem taşımaktadır. Fakat, son yıllarda çiftçilerimiz, destek ödemelerinin zamanında yatırılmadığına ilişkin şikayetlerini tarafımıza iletmektedir. Bu durum, çiftçilerimiz üzerinde sorunlar yaratmakta; üretim sekteye uğramaktadır. Ödemelerde yaşanan gecikmeler, çiftçilerin üretim maliyetlerini karşılamada zorluk çekmesine ve borçlanma durumlarına yol açmaktadır. Bu konuda kamuoyuna daha fazla açıklık getirilmesi gerekmektedir. Bu bilgilendirme ışığında: 1. 2024 yılı itibarıyla çiftçilere yapılan destek ödemelerinin yıllara göre ödeme planı nasıldır ve bu ödemelerin zamanında yapılma oranı nedir? 2. Destek ödemelerinin gecikmesinin nedeni olarak hangi faktörler öne çıkmaktadır ve bu durumun çözümü için Bakanlık tarafından hangi önlemler alınmaktadır? 3. Çiftçilere yapılan destek ödemelerinde özellikle hangi illerde ve bölgelerde gecikme yaşanmaktadır? Bu gecikmelerin azaltılması için Bakanlığınız özel bir program yürütmekte midir? Yürütmekte ise herhangi bir pozitif sonuç alınmış mıdır? 4. Çiftçilere verilen destek ödemelerinin türlerine göre (mazot, gübre, hayvancılık vb.) ödeme süreleri farklılık göstermekte midir? Farklılıklar varsa bunun sebepleri nelerdir? 5. Destek ödemelerinde yaşanan gecikmelerin çiftçilerin üretim süreçlerine etkilerini değerlendiren kapsamlı bir araştırma yapılmış mıdır? Şayet yapılmışsa bu araştırmadan ne sonuç çıkmıştır? 6. Destek ödemelerinin zamanında yapılmaması durumunda çiftçilere uygulanan faiz ve borç erteleme gibi telafi mekanizmaları var mıdır? Var ise bu telafi mekanizmaları nasıl işlemektedir? E-mail : mustafa.bilici(0tbımm.gov.tr Adres : TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA ## Bakanlığın cevabı Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesine yönelik çiftçilere tarımsal desteklemeler verilmekte ve projeler yürütülmektedir. Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları, bunların bütçe ödenek ihtiyaçları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde belirlenmekte ve destekleme uygulamaları Bakanlığımız tarafından yürütülmektedir. Bakanlığımız tarafından üreticilere; Bitkisel üretim, Hayvansal üretim, Kırsal kalkınma, Su ürünleri üretimi ve Tarımsal araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) olmak üzere 5 ana başlık altında tarımsal destekler verilmektedir. 2024 Yılında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı 24.08.2024 tarihli ve 32642 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Söz konusu desteklemelerden desteğin türüne göre ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde gerekli şartları yerine getiren ve başvuru süresi içerisinde müracaat yapan üretici, yetiştirici ve yatırımcılar yararlanmaktadır. 8858 sayılı 2024 Yılında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı ve Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere Ödeme Yapılmasına Dair Tebliğ kapsamında destekleme ödemeleri üreticimizin Ziraat Bankası hesaplarına tanımlanarak kullanılması sağlanmaktadır. Üreticilerimizin finansmana en fazla ihüyaç duyduğu yılın ilk yarısında tarımsal destek bütçesinin 9650-9660" ödenmektedir. Ayrıca üreticilerin tarımsal üretime yönelik kredi/finansman ihtiyaçlarının uygun koşullarda karşılanması amacıyla, 8038 ve 8039 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararları kapsamında 01.01.2024- 31.12.2026 tarihleri arasında Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ile T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerinden 28 farklı konuda 94625-94100 aralığında Hazine faiz/kâr payı destekli yatırım ve işletme kredi/finansmanı kullanımı yapılabilmektedir. Üreticilerimiz temel bitkisel ve temel hayvansal üretim konularında 300.000 TLye kadar (300.000 TL dahil) sıfır faizli, 300.000 TI"nin üzerindeki kredilerde ise 10 milyon TI.*ye kadar 7050-5100 aralığında faiz/kâr payı destekli kredi/finansman kullanabilmektedir. Kararlar kapsamında, kredi/finansman tahsis edilecek faydalanıcıların kredi değerliliklerinin ve kredi tahsis kriterlerinin belirlenmesi, kredi/finansman limitleri, vadeleri, yatırım ve ödemesiz dönemlerinin tespit edilmesi, kredilerin teminatlandırılması, öz kaynak oranlarının belirlenmesi, geri ödeme koşullarının tespiti ile borçlandırma, kullandırma, takip ve tahsil ve TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı benzeri işlemleri bankanın ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin kendi usul ve mevzuatı dahilinde yürütülmektedir. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Mustafa Bilici (Saadet Partisi, İzmir). “Çiftçilere yapılan destek ödemelerinin geciktiği iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/21688, 8 Ocak 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21688-ciftcilere-yapilan-destek-odemelerinin-geciktigi-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/20cd6f2d-8a3a-4926-9b22-0194464c62fa Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.