# Çiftçilere alım garantisi verilmesine ve desteklenmeleri talebine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/2184
- **Veren:** Mustafa Sarıgül (CHP, Erzincan)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 20 Temmuz 2023
- **Durum:** Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a62c8437-f50e-4b1b-b2fe-0189786656eb
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2184-ciftcilere-alim-garantisi-verilmesine-ve-desteklenmeleri-talebine-iliskin

> Mustafa Sarıgül (CHP), 20 Temmuz 2023 tarihinde 7/2184 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96" ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Mustafa SARIGÜL Erzincan Milletvekili

Tarım sektörü artan nüfus ve artan gıda ihtiyacı sebebiyle her geçen gün daha büyük önem arz etmektedir. Gelecek 30 yıl içinde dünya nüfusunun 10 milyarı bulması beklenmektedir. Dolayısıyla gıda üretimi hayati önemde olan alanlardan biri haline gelmiştir.

Ancak ülkemizde yanlış politikalar sonucu tarım alanlarımız giderek azalmış, toprağı işleyen çiftçimiz küstürülmüştür. Şöyle ki; Ülkemizde 2002 yılında toplam Tarım Alanı 26. Milyon 500 Bin hektar iken bugün toplam Tarım alanımız 23 Milyon hektara kadar düşmüştür. Yine SGK verilerine göre 2008 yılında 1 Milyon 127 Bin kayıtlı çiftçi sayısı bugün 500 Binin altına düşmüştür.

Son 30 yılda yüzölçümü 4 Milyon 152 Bin Hektar olan Hollanda büyüklüğünde Tarım alanını kaybettiğimiz ortada iken, aynı Hollanda 2022 yılında 122 Milyar Tarımsal ihracatla Dünya İkincisi olurken Türkiye 34 Milyar Dolar ihracat rakamı ile bu ülkenin çok gerisinde kalmaktadır.

Rakamlarda ortaya koymaktadır ki toprağın verimli kullanılması, çiftçinin desteklenmesi ülkelerin üretiminde en büyük etkenlerdendir. Bugün, yapılan otoyol ve köprüler için işletmeci firmalara araç geçiş garantisi veren iktidarın üreticimiz içinde alım garantisi vermesi hiç kuşkusuz toprağından kopan çiftçimize güven vereceği gibi üretimin artmasını ve ekonominin de canlanmasını sağlayacaktır.

Bu bilgiler ışığında;

1. Yap-İşlet- Devret projelerinde Hazine tarafından işletmeci firmalara fiyat ve arac geçiş garantisi verilmektedir. Bakanlığınızca çitçimize, üreticimize alım ve fiyat garantisi verilmesine ilişkin bir çalışması olacak mıdır?

2. 5 Nisan 2023 "de yürürlüğe giren; 5488 Sayılı Tarım Kanununda yapılan değişiklik ile "Tarımsal üretimin planlanması, gıda güvencesi ve güvenliğinin temin edilmesi, verimliliğin artırılması, çevrenin korunması ve sürdürülebilirliğin tesis edilmesi için Bakanlıkça belirlenen ürün veya ürün gruplarının üretimine başlanmadan önce Bakanlıktan izin alınır. Bakanlık, arz ve talep miktarı ile yeterlilik derecesini dikkate alarak hangi ürün veya ürün gruplarının üretileceği ile tarım havzası veya işletme bazında asgari ve azami üretim miktarlarını belirler." hükmüne göre geçtiğimiz 3 ayda hangi adımlar atılmıştır? Bakanlığınızca yürütülen çalışmalar nelerdir? Gelecek yıla ilişkin şimdiden bir plan program yapılmış mıdır?

3. Yine 5488 Sayılı Tarım Kanununda yapılan değişiklikle "* Bakanlık, tarım sektöründe sözleşmeli üretimin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması için gerekli düzenlemeleri yapar. "denilmiştir. Bu yıl için hangi düzenlemeler hayata geçirilmiştir? Bakanlığınız tarafından üreticimize, çiftçimize alım ve fiyat garantisi uygulaması yapılmış mıdır?

4. Yapılan değişiklikle * Bakanlık, arz ve talep miktarı ile yeterlilik derecesini dikkate alarak hangi ürün veya ürün gruplarının üretileceği ile tarım havzası veya işletme bazında asgari ve azami üretim miktarlarını belirler.? Denilirken yine, Bu maddenin ikinci fıkrasına aykırı faaliyette bulunanlardan;

a) Bu maddenin ikinci fıkrasına aykırı faaliyette bulunduğu ilk kez tespit edilenler, bu madde hükümlerine uygun şekilde faaliyet göstermeleri için Bakanlık tarafından yazılı olarak uyarılır.

b) Bakanlık tarafından yazılı olarak uyarılan ancak uyarı tarihinden itibaren 12 ay içerisinde bu maddeye uygun faaliyette bulunmayanlar, uyarı tarihinden itibaren beş yıl süreyle hiçbir destekleme programından yararlandırılmazlar." hükümleri getirilerek uygulanacak yaptırımlar ele alınmıştır. Bu yaptırımların yanında çiftçimize gübre, mazot, tarım ilaçları gibi destekler verilecek midir? Girdi fiyatlarında meydana gelen yüzde 300"lük artışlar yanında Bakanlığınızca çiftçimize son 2 yılda hangi destekler verilmiş ve bu destekler yüzde kaç arttırılmıştır?

5. Daha önceki Bakanımız Sn. Pakdemirli'nin 2019 yılında Kırşehir ilimizde gerçekleştirdiği "Alım Garantili Sözleşmeli Tarımsal Üretim Protokolü" sonrasında kaç çiftçimize hangi ürünler için ne kadar alım garantisi verilmiştir? Bu proje sürdürülmüş müdür? Çiftçimize, üretime ve ekonomimize katkısı nasıl olmuştur?

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sarıgül (CHP, Erzincan). “Çiftçilere alım garantisi verilmesine ve desteklenmeleri talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/2184, 20 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2184-ciftcilere-alim-garantisi-verilmesine-ve-desteklenmeleri-talebine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a62c8437-f50e-4b1b-b2fe-0189786656eb

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.