# Tunceli'nin Pertek ilçesine bağlı bazı köylerde yaşanan hayvan hastalıklarına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/23092
- **Veren:** Ayten Kordu (DEM Parti, Tunceli)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 31 Ocak 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 76 gün sonra, 17 Nisan 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/866076be-b6ab-4b9d-8454-0194cae45a2a
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-23092-tunceli-nin-pertek-ilcesine-bagli-bazi-koylerde-yasanan-hayvan-hastaliklarina-iliskin

> Ayten Kordu (DEM Parti), 31 Ocak 2025 tarihinde 7/23092 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 76 gün sonra, 17 Nisan 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasanın 98"inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Ayten KORDU Tunceli Milletvekili

Dersim'in Pertek ilçesine bağlı Sürgüç ve Gülbahar köylerinde, 114 koyun ve kuzunun şap hastalığı nedeniyle hayatını kaybettiği belirtilmiş ve bu sebeple ilçe genelindeki tüm köy ve mahallelerde 30 gün süreyle karantina uygulanmasına karar verilmiştir. Şap hastalığının ortaya çıkması ve bu sebeple karantinanın getirilmesi ve hayvan giriş çıkışlarının yasaklanmasıyla tüm ticari faaliyetlerin durması sonucu bu bölgede hayvancılıkla geçinen halk açısından ciddi mağduriyetler ortaya çıkmıştır. Bölge genelindeki illerde de yaygın bir şekilde görülen bu hastalığın hayvancılık sektöründe yaratabileceği olumsuz etkileri dikkate alındığında mağduriyetlerin giderilmesi için gerekli çalışmalar bir an önce başlatılmalıdır. Bu tür hastalıkların yayılmasının engellenmesi, hastalık öncesi koruyucu önlemlerin alınması ve sektörün korunması adına alınan tedbirlerin etkinliğinin ve olası desteklerin sağlanması, gelecekte benzer vakaların önüne geçmek için büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda;

1. Dersim'in Pertek ilçesinde görülen şap hastalığının yayılmasının engellenmesi için, karantina süreci dışında alınan başka önlemler var mıdır? Varsa bunlar nelerdir?

2.2092.

2. Dersim'de şap hastalığının yayılma riski taşıyan başka bölgeler var mıdır? Dersim yerelinde diğer bölgelerde de bir karantina uygulaması planlanmakta mıdır? Eğer planlanıyorsa, bu karantina süreçleri nasıl denetlenecek ve hangi önlemler alınacaktır?

3. Dersim genelinde şap hastalığını önleme amaçlı hayvan aşılama çalışmaları yapılmakta mıdır? Yapılmakta ise, hayvanların ne kadarı aşılıdır?

4. Dersim'de şap hastalığının kontrolü ve yayılmasının önlenmesi amacıyla uygulanan mevcut aşılar yeterli midir? Aşı temini ve dağıtımı konusunda yaşanan herhangi bir sorun var mıdır?

5. Hayvanların yerinde ve zamanında aşılama yapılmadığı için hayvanların hastalık ve salgınlara karşı dayanıksız olmalarından kaynaklı ölümlerin yaygın olduğuna dair iddialar da söz konusudur. Bu anlamda şap hastalığının ve diğer hayvan hastalıklarının aşılama periyodik zaman aralığı nedir?

6. Hayvan hastalıklarının ve ölümlerinin önlenmesi için il genelinde koruyucu veteriner hekimliklerin sayısı kaçtır?

7. Şap hastalığının etkilediği hayvancılık sektöründe, bu gibi vakaların artışı halinde üreticilere yönelik nasıl bir destek sağlanması planlanmaktadır?

8. Hastalık sebebiyle besicilerin karşılaştığı ek maliyetlere ilişkin herhangi bir çalışmanız var mıdır?

9. Dersim'in Pertek ilçesinde yaşanan bu olayın ardından, bölgedeki hayvancılık işletmelerine yönelik sağlanan denetim ve eğitim çalışmalarının kapsamı nedir? Dersim yerelinde kayıplara ve hayvan ölümlerine sebep olan hastalıkları, önleme ve koruyucu amaçlı herhangi bir çalışma yapılmakta, gerekli önlemler alınmakta mıdır?

Alınıyorsa, önleme ve koruyucu amaçlı hangi tedbirler alınmaktadır?

## Bakanlığın cevabı

Bakanlığımızca hayvan hastalıkları ile mücadele kapsamında; hayvan hastalıkları tazminatı, hastalıktan ari işletme ve atık destekleri ödenmektedir. Ayrıca büyükbaş hayvancılık destekleri ve küçükbaş hayvancılık desteklerinden yararlanabilmek için Bakanlığımız tarafından belirlenen programlı aşıların tamamlanmış olma şartı aranmaktadır.

2024 yılında 1.099.580.734 TL hayvan hastalıkları tazminatı, 1.382.000 TL atık desteği, 86.003.000 TL hastalıktan ari işletme desteği ödemesi yapılmıştır.

Tunceli ili genelinde tüm işletmeler TÜRKVET veri tabanına kayıtlıdır. İşletmenin sahibi, konumu, iletişim numaraları, işletmelerdeki hayvanlar, işletmeden ayrılan, işletmelere yeni giren hayvanların tamamı il/ilçe tarım ve orman müdürlüğünce kayıt altına alınmıştır. Salgın bir hastalık durumunda SMS ile tüm hayvan sahipleri uyarılmaktadır. Toplantılara davet edilmektedir. Hastalıklar hakkında kısa aydınlatıcı mesajlar gönderilmektedir. İşletmelerin her yıl hayvan kayıtları yenilenmekte ve işletmeler tek tek ziyaret edilerek güncellemeler yapılmaktadır.

Hastalığın yayılma riski kontrolsüz hayvan hareketlerinden kaynaklandığından başka ilçe ve köylere yayılma riski bulunmaktadır. Bu kapsamda muhtarlara karantina tedbirlerine tam bir uyumla hastalığın kısa sürede bölgede bitirilebileceği, yeni bir odakta hastalık çıkması durumunda karantina tedbirleri o genişletileceği, yetiştiricilerin o hastalıktan olumsuz etkileneceğine dair ayrıntılı bilgiler verilmiştir. Kısıtların tam uygulanmasına yönelik güvenlik güçleri de emniyet tedbirlerini uygulamaktadır.

Önergeye konu ilçeye ait Sürgüç ve Aşağıgülbahçe köylerinde halihazırda herhangi bir karantina önlemi bulunmamaktadır.

Yeni teknolojiler sonucu tespit edilen metotlar ile hastalıklar doğru ve hızlı bir şekilde teşhis edilmekte olup, özel sektör iş birliği ile yapılan çalışmalarla geliştirilen aşı ve serumlar sahada başarıyla kullanılmaktadır.

Ülke genelindeki büyükbaş hayvanları aşılayacak ve ihraç edecek kadar aşımız mevcuttur. Aşı temini ve dağıtımı konusunda herhangi bir sıkıntı bulunmamaktadır. Aşılama, yıllık programlar dâhilinde 6 ay arayla yapılmaktadır. Hastalık etkeninin antijenik ya da genetik bir değişikliğe uğraması durumunda yeni bir aşı ile baskın aşılama yapılmaktadır. Bu kapsamda büyükbaş ve küçükbaş hayvanlar için il genelinde yoğun aşılama programı uygulanmaktadır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Ayten Kordu (DEM Parti, Tunceli). “Tunceli'nin Pertek ilçesine bağlı bazı köylerde yaşanan hayvan hastalıklarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/23092, 31 Ocak 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-23092-tunceli-nin-pertek-ilcesine-bagli-bazi-koylerde-yasanan-hayvan-hastaliklarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/866076be-b6ab-4b9d-8454-0194cae45a2a

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
