# İstanbul'da anma etkinliği yapan bir gruba kolluğun müdahalesine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/2329
- **Veren:** Çiçek Otlu (DEM Parti, İstanbul)
- **Muhatap:** İçişleri Bakanlığı (Ali Yerlikaya)
- **Veriliş tarihi:** 21 Temmuz 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 103 gün sonra, 1 Kasım 2023)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7b25902b-86d8-4564-a5cc-018986c2dbf2
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2329-istanbul-da-anma-etkinligi-yapan-bir-gruba-kollugun-mudahalesine-iliskin

> Çiçek Otlu (DEM Parti), 21 Temmuz 2023 tarihinde 7/2329 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 103 gün sonra, 1 Kasım 2023).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Ali YERLİKAYA tarafından Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Gökler Çiçek OTLU İstanbul Milletvekili

İstanbul Kadıköy'de, 20 Temmuz 2015 tarihinde Suruç'ta IŞİD tarafından gerçekleştirilen canlı bomba eyleminde hayatını kaybeden 33 kişiyi anma etkinliğinde, aralarında, gazetecilerin, demokratik toplum örgütü temsilcilerinin, Milletvekillerinin, siyasetçilerin, Suruç'ta hayatını kaybedenlerin ailelerinin de bulunduğu kitleye kolluk güçleri tarafından müdahalede bulunulmuştur. Suruç katliamının yıldönümü nedeniyle toplanan kişilere biber gazi sıkılmış, Milletvekilleri dahi hırpalanmış, 154 kişi darp, işkence ve ters kelepçe takılarak gözaltına alınmıştır. Kamuoyunda tepkilere neden olan kolluk güçlerinin uyguladığı şiddet görüntüleri basında yer almaktadır. Gözaltına alınan müvekkilleri ile görüşmek isteyen avukatların görüşmeleri engellenmiş, güvenlik şubeden darp ve hakaret ile dışarı atılmışlardır.

2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanununun 3 üncü maddesi "Herkes, önceden izin almaksızın, bu Kanun hükümlerine göre silahsız ve saldırısız olarak kanunların suç saymadığı belirli amaçlarla toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkına sahiptir." hükmünü içermektedir. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 11 inci maddesi ve Anayasa'nın

34 üncü maddesi; toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını güvence altına almıştır.

Suruç'ta hayatını kaybedenleri anmak, Suruç katliamının arkasındaki gerçeklerin açığa çıkartılması ve gerçek adaletin sağlanması taleplerini yinelemek için 8 yıldır bu etkinliği düzenleyen kişilere, kolluk güçlerinin hukuksuz bir şekilde, darp ve işkence ile müdahalede bulunması, Türkiye'nin taraf olduğu; Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin 5 inci maddesine, İnsan Hakları ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşme'nin 3 üncü maddesine, BM İşkence ve Diğer Zalimane Gayriinsani veya Küçültücü Muamele veya Cezaya Karşı Sözleşmesi'nin 2 inci maddesine ve Anayasanın 17 inci maddesine de aykırılık teşkil etmektedir.

Bu bağlamda;

1. Kolluk güçlerinin; Suruç katliamının 8 inci yılında anma etkinliğine katılan kişilere, Anayasa, yasa ve uluslararası sözleşmelere aykırı, hukuksuz bir şekilde müdahalede bulunmasının, temel hak ve özgürlükleri hiçe saymasının gerekçesi nedir?

2. Suruç katliamının yıldönümü sebebiyle toplanan kişilere kolluk güçlerinin biber gazı sıkarak müdahalede bulunması, işkence ve ters kelepçe yaparak gözaltına alması Bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir?

3. Barışçıl eylem düzenleyen kitleye müdahale talimatının Bakanlığınız ve Valilik tarafından verildiği iddialarına ilişkin açıklamanız var mıdır?

4. Güvenlik şube polisleri tarafından avukatların müvekkilleri ile görüştürülmedikleri, işkence ve hakaretlerle dışarıya atıldıkları Bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir?

5. Avukatlar neden müvekkilleri ile görüştürülmemişlerdir? Bunun hukukun üstünlüğü ilkesine aykırılık teşkil ettiği iddialarına ilişkin açıklamanız var mıdır?

6. Suruç anmasına katılan Milletvekillerinin kolluk güçleri tarafından hırpalandıkları bilginiz dahilinde midir? Kolluk güçlerinin Milletvekillerine müdahalede bulunmasının hukuki dayanağı nedir?

7. Hiçbir gerekçesi ve hukuki dayanağı olmayan müdahalede bulunan, gözaltına alınanlara ve avukatlarına da kötü muamelede bulunan kolluk güçleri hakkında etkin soruşturma yapacak mısınız?

8. Muhaliflere yönelik, hiçbir gerekçesi ve hukuki dayanağı olmayan gözaltı ve tutuklamalar sırasında yaşanan işkence, kötü muamele ve darp olaylarının cezasızlıkla sonuçlandığı, görevini kötüye kullanan kolluk güçleri hakkında, Türk Ceza Kanunu'nun ilgili maddesinin işletilmediği iddialarına ilişkin açıklamanız var mıdır?

9. Kolluk güçlerinin, basın mensuplarının görüntü almalarını engellemesinin, eylemi takip eden Artı TV muhabiri Umut Taştan'ı ters kelepçe ile gözaltına almasının gerekçesi nedir? Bunun basın özgürlüğüne ve halkın haber alma hakkına müdahale olduğu iddialarına ilişkin açıklamanız nedir?

10. Yasaların, anayasanın ve Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin tanımladığı haklarını kullanarak eylem ve etkinlikte bulunan muhaliflere yönelik kolluk güçlerinin hukuksuz müdahalesini engellemeye yönelik çalışmalar yapacak mısınız?

## Bakanlığın cevabı

İlgi O: a) 28.07.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1256030 sayılı yazınız.

b) 03.08.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1259334 sayılı yazınız.

İlgi yazı ekinde yer alan İstanbul Milletvekili Çiçek OTLU'ya ait 7/2140 ve 7/2329 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiştir.

Kolluk kuvvetleri görevlerini, kamu düzeni ve güvenliğinin sağlanması ve devam ettirilmesi amacı ile kanunların kendisine verdiği yetkiye ve hukukun üstünlüğü ilkesine bağlı kalarak yapmakta olup adli makamların bilgisi ve talimatları doğrultusunda yakalama/gözaltına alma işlemlerini yapmaktadırlar.

Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının kullanılmasında uygulanacak usuller ile gerçek ve tüzel kişilerin düzenleyecekleri toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin yeri, zamanı, usul ve şartları, düzenleme kurulunun görev ve sorumlulukları, yetkili merciin yasaklama ve erteleme halleri, güvenlik kuvvetlerinin görev ve yetkileri 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu ile bu Kanunun Uygulanmasına Dair Yönetmelikte detaylı olarak düzenlenmiştir.

Mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilen hiçbir toplantı ve gösteri yürüyüşüne kolluk kuvvetlerince müdahalede bulunulmamaktadır. Kanunsuz olarak düzenlenen veya sonradan kanunsuz hale dönüşen eylemlerde, öncelikle güvenlik güçlerince topluluğun yetkilileri ile görüşülerek gösterilerin olaysız sonuçlanması sağlanmaya çalışılmakta, ancak müdahalenin kaçınılmaz olduğu durumlarda, mevzuat hükümleri doğrultusunda kamu düzeninin tesis edilmesi açısından gösteriyi düzenleyen grupların dağılmalarını sağlamak amacı ile orantılı güç kullanımı ilkeleri çerçevesinde gerekli müdahalelerde bulunulmaktadır.

17.07.2023 tarihinde İstanbul ili Kadıköy ilçesinde Suruç patlamasının yıl dönümü ile ilgili 20.07.2023'te yapılması planlanan yürüyüşe çağrı için gerçekleştirilen etkinlikte, Sakızgülü Sokağı'nın araç ve yaya trafiğine kapatılması üzerine gerekli ikazlar yapılmış, riayet etmeyen şahıslar gözaltına alınmış, ifadelerinin alınmasının ardından serbest bırakılmıştır.

Ali YERLİKAYA Bakan https:/eimza.egm.gov.tr Adres : Konur Sokak No:42 Çankaya/Ankara Ayrıntılı Bilgi : 0312 462 25 79 Telefon Oo: 03124622579

Ali YERLİKAYA
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Çiçek Otlu (DEM Parti, İstanbul). “İstanbul'da anma etkinliği yapan bir gruba kolluğun müdahalesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/2329, 21 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2329-istanbul-da-anma-etkinligi-yapan-bir-gruba-kollugun-mudahalesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7b25902b-86d8-4564-a5cc-018986c2dbf2

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
