# İzmir Büyükşehir Belediyesi ve iştiraklerinde çalışan işçilerin süresiz şekilde ücretsiz izne çıkarıldıkları iddiasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/24006
- **Veren:** Keziban Konukcu Kok (DEM Parti, İstanbul)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 12 Şubat 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 254 gün sonra, 24 Ekim 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2101afd7-e072-4470-9d98-0194fe574e7d
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24006-izmir-buyuksehir-belediyesi-ve-istiraklerinde-calisan-iscilerin-suresiz-sekilde-ucretsiz-i

> Keziban Konukcu Kok (DEM Parti), 12 Şubat 2025 tarihinde 7/24006 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 254 gün sonra, 24 Ekim 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından

Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzük *ün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak

Kezban KONUKÇU İstanbul Milletvekili cevaplandırılmasını arz ederim.

Açlık sınırının 22.131,06 TL, yoksulluk sınırının ise 72.088,14 TL'ye ulaştığı Türkiye'de astronomik zamlar ve yüksek enflasyon karşısında ücretleri eriyen emekçiler bir de keyfi işten çıkarmalara maruz bırakılmaktadırlar. İ

Nitekim, İzmir Büyükşehir Belediyesinde seçim sonrasında başlayan işten atmalar son hızla devam etmektedir. 2 ay kadar önce belediyenin şehir tuvaletlerinin temizlik işini ihaleye verdiği taşeron şirkette çalışan işçilerin güvenceli iş talebiyle iş bırakıp eylem yapmaları üzerine 31 Aralık 2024 tarihinde SGK tarafından eylem yapan taşeron işçilerin işten ayrılış bildirimlerinin işverence yapıldığı mesajları iletilmiştir.

Ardından, DİSK Genel-İş Sendikası'nın örgütlü olduğu İZENERJİ ve İZELMAN'da işçiler ücret, ikramiye ve sosyal haklarının gününde ödenmemesi, uygulanan baskı, mobbing ve tehdit üzerine 7 Ocak 2025 tarihinde iş bırakma eylemi gerçekleştirmişlerdir. Eylemin' ardından i ise belediye yönetimince Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25. Maddesi hiçe sayılarak eyleme katılan işçilere tutanaklar tutularak disiplin süreci başlatılmış, İZENERJİ Şirketinde çalışan 148 sendika üyesi işçinin ilk olarak verimsizlik iddiası ile işten çıkarılacağı duyurulmuş ardından ise daha öncesinde Kent Konseyi Müdürlüğü'nde çalışan 10 sendika üyesi işçi gibi kendi rızaları olmadan belirsiz süreli ücretsiz izne çıkarılmışlardır. Ayrıca sendikanın örgütlü olduğu ESHOT Genel Müdürlüğü'ne ait olan 236 adet otobüs yine Belediye-İş Sendikasının örgütlü olduğu İZULAŞ A.Ş" ye devretme işlemleri başlatılmıştır.

İzmir Büyükşehir Belediyesi"nde Park ve Bahçeler Dairesi?nden 148, ESHOT'tan 5 ve Kent

Konseyi'nden 10 olmak üzere işten çıkarılan 163 işçinin işlerine geri iade edilmeleri talebi ile başlatmış oldukları eylemleri bir haftayı aşkın bir süredir devam etmektedir.

İşverenin ekonomik/finansal nedenlere dayanarak işçileri ücretsiz izne çıkarması işverenin tek taraflı kararıyla hukuken mümkün değildir. Kanunen işverenin öncelikle ücretsiz izne çıkarılacak olan işçi ile anlaşmak ve uygun şartlarda izin ya da fesih halini oluşturması gerekmektedir. İşçinin ücretsiz izne gönderilmesi teklifini işçinin kabul etmemesi durumunda işverenin o işçiyi çalıştırmaya devam etmesi ve ücretini düzenli olarak ödemesi zorunluluğu bulunmaktadır.

Bu bağlamda;

İçinde bulunduğumuz ekonomik kriz koşullarında DİSK Genel-İş Sendikası'nın örgütlü olduğu İzmir Büyükşehir Belediyesi bünyesi iştiraklerinden İZENERJİ ve İZELMAN Şirketleri işçilerinin ücret, ikramiye ve sosyal haklarının gününde ödenmemesi, emekçiler üzerinde uygulanan baskı, mobbing ve tehdit üzerine işçilerin başlatmış oldukları eylemleri bilginiz dahilinde midir?

Eylemlerde bulunduğu gerekçesi ile 163 işçinin kendi rızaları olmadan hukuksuz bir şekilde süresiz ücretsiz izne gönderildiği Bakanlığınızca bilinmekte midir?

İşverenin işçiye kıdem ve ihbar tazminatı ödememek adına fesih işlemini gerçekleştirmek yerine işçileri süresiz ücretsiz izne çıkardığı bilginiz dahilinde midir? İşverenin ekonomik/finansal nedenlere dayanarak kıdem ve ihbar tazminatı ödememek adına fesih işlemi yerine işçilerini ücretsiz izne çıkarması işverenin tek taraflı kararıyla hukuken mümkün değilken 163 işçinin kendi rızaları olmaksızın süresiz bir şekilde ücretsiz izne çıkarılmasına yönelik olarak Bakanlığınızca işverene yönelik olarak başlatılan idari/cezai herhangi bir işlem bulunmakta mıdır?

Süresiz ücretsiz izne çıkarılan 163 işçinin kanundan doğan haklarını korumak ve işe iadelerini sağlamak üzere Bakanlığınızca herhangi bir girişimde bulunulacak mıdır? Bakanlığınızın sendikaya üye olma hakkı başta olmak üzere sendikal haklara dönük ulusal ve uluslararası sözleşmelere aykırı uygulamaların önüne geçmek için adına çalışmaları olacak mıdır?

Kuralsız ve güvencesiz çalışmanın baskın istihdam biçimi halini almış olması ve asgari ücretin çalışanlar için temel ücret haline gelmesi konularında Bakanlığınızın üzerinde çalıştığı düzenlemeler var mıdır?

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o : 21.02.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1586827 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın Kezban KONUKÇU tarafından yöneltilen 7/24006 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"Anayasanın Sİ inci maddesi uyarınca sendikal örgütlenme hakkı, işçilere, işverenlere ve kamu görevlilerine tanınan Anayasal bir hak olma özelliği taşımaktadır. Sosyal taraflarla yapılan istişarelerle birlikte Uluslararası Sözleşmeler ile 4B normları dikkate alınarak, sendikal hak ve özgürlüklere dair evrensel ilkeler göz önünde bulundurularak düzenlenen 6356 sayılı Sendikalar ve T: oplu İş Sözleşmesi Kanunu 7/11/2012 tarih ve 28460 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

6336 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda sendikaya üye olmanın serbest olduğu ve hiç kimsenin sendikaya üye olmaya veya olmamaya zorlanamayacağı, işçi veya işverenin sendikalaşma hakkı ve sendika özgürlüğü ile ilgili hükümleri belirtilmiştir. Anılan hükümlere uyulmaması durumunda, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda, 4857 sayılı İş Kanununda ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda çeşitli yaptırımlar öngörülmüştür.

4857 sayılı İş Kanununda izinler ücretli ve ücretsiz izin şeklinde ayrılmakta olup, yıllık ücretli izin düzenlemesi ile işçilere sağlanan izinlerin asgari süreleri düzenlenmektedir. Bunun üzerindeki sürelerin ise iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi ile işçi lehine artırılması mümkündür.

Diğer taraftan, 20.10.2023 tarihinde toplanan Üçlü Danışma Kurulunda, sosyal tarafların görüş ve önerileri ile çalışma hayatı gündemindeki öncelikli konularda teknik çalışmaların yürütülmesi kararı alınmıştır. 6336 sayılı Kanun ekseninde "Sendika Özgürlüğünün Güvencesi' gündemi ile 22.07.2024 tarihinde sosyal taraflar ile bir araya gelinmiştir. Çalışma Grubu Toplantılarına devam edilmektedir.

29-30 Nisan 2024 tarihlerinde düzenlenen 13. Çalışma Meclisinde de 'Emeğin, Sendikal Örgütlenmenin ve İstihdamın Geleceği? teması çerçevesinde sendikal örgütlenme konusu detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Toplantı, dört ana oturumdan oluşmuş ve bu oturumlardan birisinde doğrudan Sendikal Örgütlenmede Yaşanan Sorunlar ve Çözüm Önerileri? konusuna odaklanılmıştır.

Bununla birlikte, Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. Programlı teftişler, çalışma hayatındaki sorunların değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasının denetlenmesi amacıyla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışında kalan ihbar, şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığa intikal eden evr. j bağdaşır nitelikte olanların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmekt.

Çankaya / ANKARA TeL(312) 296 — 71 68

---

**Kaynak gösterme:** Keziban Konukcu Kok (DEM Parti, İstanbul). “İzmir Büyükşehir Belediyesi ve iştiraklerinde çalışan işçilerin süresiz şekilde ücretsiz izne çıkarıldıkları iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24006, 12 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24006-izmir-buyuksehir-belediyesi-ve-istiraklerinde-calisan-iscilerin-suresiz-sekilde-ucretsiz-i (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2101afd7-e072-4470-9d98-0194fe574e7d

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
