# Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi kapsamında takılacak çiplerin maliyetine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/24032
- **Veren:** Yüksel Selçuk Türkoğlu (İYİ Parti, Bursa)
- **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek)
- **Veriliş tarihi:** 11 Şubat 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 66 gün sonra, 18 Nisan 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2ade5de6-bea5-4c7b-995d-0194f93757f7
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24032-ulusal-tasit-tanima-sistemi-kapsaminda-takilacak-ciplerin-maliyetine-iliskin

> Yüksel Selçuk Türkoğlu (İYİ Parti), 11 Şubat 2025 tarihinde 7/24032 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 66 gün sonra, 18 Nisan 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorumun, Türkiye Cumhuriyeti Hazine ve Maliye Bakanı Sn. Mehmet Şimşek tarafından, Anayasa'nın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü *nün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Hükümetin akaryakıt kaçakçılığı ve kayıt dışı ekonomiyi önlemek amacıyla yürürlüğe koyduğu Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS), vatandaşlarımızın ve işletmelerin ağır mali yüklerle karşı karşıya kalmasına neden olmuştur. UTTS çipi için 2.700 TL gibi fahiş bir ücret belirlenmiş, montaj bedeli olarak ise 900 TL talep edilmiştir. Ayrıca, araçlara çip taktırmayanların 28 bin TL gibi ağır bir cezayla karşı karşıya kalacağı belirtilmiştir. Kiralık araç sahipleri de ciddi mağduriyetler yaşamakta olup, her kiralama sonrası yeni çip taktırmak zorunda bırakılmaktadır. Bu uygulamanın, özellikle milli güvenlik açısından tartışmalı bir geçmişe sahip İsrailli şirketlerle bağlantılı olduğu iddiaları kamuoyunda büyük yankı uyandırmış ve tepki çekmiştir.

Bu bağlamda;

SORU 1- UTTS çipinin gerçek maliyetinin 5,5 TL olduğu iddia edilirken, neden 2.700 TL gibi fahiş bir fiyat belirlenmiştir? Çipin üretimi ve satışı konusunda hangi firmalar yetkilendirilmiştir?

SORU 2- UTTS sisteminin donanım ve yazılım altyapısını sağlayan firmalar hangileridir? B Bu firmalarla yapılan ihaleler hangi usullerle gerçekleştirilmiştir?

SORU 3- UTTS uygulamasının, İsrailli şirketler veya İsrail bağlantılı firmalar tarafından yürütüldüğü iddiaları doğru mudur? İsrail menşeli olduğu belirtilen TURPAK firması ile ilgili bir güvenlik incelemesi yapılmış mıdır?

SORU 4- Bu uygulamanın araç sahiplerine yüklediği maddi külfeti hafifletmek adına bir düzenleme yapılması düşünülmekte midir? Çip bedelinin düşürülmesi veya devlet tarafından sübvanse edilmesi yönünde bir çalışma var mıdır? i DAT

SORU 5- Kiralık araç kullanıcılarının her kira süreci sonrası yeni çip taktırma zorunluluğuna tabi olması, büyük bir mali külfet doğurmaktadır. Bu konuda özel bir muafiyet ya da esneklik sağlanması düşünülmekte midir?

SORU 6- UTTS çipinin araçlara montajı için vidalama işlemi yapılmasının, araçlara zârar verdiği ve ikinci el piyasasında değer kaybına neden olduğu belirtilmektedir. Bu konuda araç sahiplerinin zararlarını telafi edecek bir düzenleme planlanmakta mıdır?

SORU 7- UTTS uygulamasının, Anayasa'ya aykırı olduğu ve vatandaşlara dayatıldığı yönündeki iddialar hakkında Bakanlığınızın görüşü nedir? Uygulamanın iptali ya da revize edilmesi yönünde bir çalışma yapılmakta mıdır?

"SORU 8- Bu uygulamanın, kaçak akaryakıtı önlemek yerine, yalnızca araç sahiplerine yeni bir vergi yükü getirdiği yönünde kamuoyunda ciddi bir tepki oluşmuştur. UTTS dışında, kaçak akaryakıtı önlemek için daha etkin ve adil bir denetim mekanizması oluşturulması planlanmakta mıdır?

Adres: Halkla İlişkiler Binası 6-kat No: E-611

## Bakanlığın cevabı

İlgi yazınız ekinde alınan Bursa Milletvekili Sayın Yüksel Selçuk TÜRKOĞLU"na âit yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Mehmet ŞİMŞEK Bakan

Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4

7124032 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni

Sayın Yüksel Selçuk TÜRKOĞLU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.

Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi ile akaryakıt piyasasında kayıt dışı ekonomiyle etkin bir şekilde mücadele edilmesi ve vergi kayıplarının önlenmesi amaçlanmaktadır.

Önergede bahsi geçen hususlara ilişkin açıklamalar "htips:/www.darphane.gov.ir/kategori/genel" o adresinde yayımlanmakta ve kamuoyuyla paylaşılmaktadır.

Devlet Mah. Dikmen Cad, No:12, M Blok, Kat: 3-4

Mehmet ŞİMŞEK
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Yüksel Selçuk Türkoğlu (İYİ Parti, Bursa). “Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi kapsamında takılacak çiplerin maliyetine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24032, 11 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24032-ulusal-tasit-tanima-sistemi-kapsaminda-takilacak-ciplerin-maliyetine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2ade5de6-bea5-4c7b-995d-0194f93757f7

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.