# Silikozis hastalığı sebebiyle bir işçinin hayatını kaybetmesine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/24301 - **Veren:** Cengiz Çiçek (DEM Parti, İstanbul) - **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan) - **Veriliş tarihi:** 17 Şubat 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 578 gün sonra, 18 Eylül 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5b628f94-b66d-42c8-b2b3-0195180aa9f8 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24301-silikozis-hastaligi-sebebiyle-bir-iscinin-hayatini-kaybetmesine-iliskin > Cengiz Çiçek (DEM Parti), 17 Şubat 2025 tarihinde 7/24301 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 578 gün sonra, 18 Eylül 2026). ## Önerge metni Aşağıda. belirtilen sotularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat IŞIKHAN tarafından Anayasa? nın 98?inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını atz ederim. N Cengiz ÇİÇEK Asi li İstanbul Milletvekili Bingöl'ün Karlıova ilçesinden İdris Demir, İstanbul Esenyurt'taki kot kumlama atölyelerinde çalışırken silikozis hastalığına yakalanmış ve tedavi gördüğü Diyarbakır Gazi Yaşargil Eğitim VE "Araştırma Hastanesi'nde hayatını kaybetmiştir. Demir'in ölümüyle - Karlıova ilçesinde silikozisten yaşamını yitirenlerin sayısı 31'e, Türkiye genelinde ise 79'a ulaşmıştır. Bu vahimi tablo, iktidarın işçi sağlığı ve güvenliği konusundaki ihmalkâr tutumunu ve yıllardır sigortasız, güvencesiz çalıştırılan işçilerin maruz bırakıldığı insanlık dışı koşulları bir kez daha gözler önüne sermektedir. Silikozis, solunabilir kristal silika parçacıklarının neden olduğu ve geri dönüşü mümkün olmayan bir akciğer hastalığıdır. Türkiye'de en fazla kot kumlama, madencilik ve taş ocakları sektörlerinde çalışan işçiler bu hastalık açısından büyük risk altındadır. 2009 yılında kot kumlama işlemi yasaklanmış olmasına rağmen, ekonomik kriz, işsizlik ve hayat pahalılığı "nedeniyle birçok işçi sağlığa zararlı olmasına rağmen bu ve benzeri işlerde çalışmaya mecbur kalmaktadır. Öte yandan, geçmişte bu işlerde çalışmış çok sayıda işçi ise silikozis hastalığıyla yaşam mücadelesi vermektedir. Silikozis hastalığına ilişkin güncel verilerin yetersizliği, hastalığın gerçek boyutlarını tam olarak ortaya koymamaktadır. Özellikle kaçak atölyelerde işçilerin hâlâ korumasız ve güvencesiz çalıştırıldığı bilinmektedir. İktidarın bu işletmelere karşı etkin bir denetim mekanizması uygulamaması, işçilerin yaşam ve sağlık haklarını yok Ssaydığının açık bir göstergesidir. İşçi sağlığını koruyacak kapsamlı ve etkin bir devlet politikası oluşturulmadığı sürece, ölümcül vakaların artması kaçınılmazdır. yea AAA Bu bağlamda; | ii 14301 3) 6) 1. SER İdris Demir'in çalıştığı Esenyurt"taki kot kumlama atölyesi hakkında Bakanlığınızca herhangi bir inceleme başlatılmış mıdır? İdris Demir'in silikozis hastalığına yakalandığı süreçte sağlık kontrolleri düzenli olarak yapılmış mıdır? Kendisine işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda herhangi bir bilgilendirme veya koruyucu ekipman sağlanmış mıdır? "İdris Demir'in eşi ve altı çocuğunun mağduriyeti nasıl giderilecektir? Aileye sosyal ve ekonomik güvence sağlanması için hangi somut adımlar atılacaktır? Bu mağduriyetin giderilmesi için acil bir destek mekanizması oluşturulacak mıdır? 6011 sayılı yasa ile 2022 sayılı Kanun'un geçici 2. maddesi kapsamında silikozis hastalarına bağlanan aylık için başvuru süresi 24 Mayıs 2011'de sona ermiştir. Bu kapsamda başvuru süresi dolduğu için mağdur olan silikozis hastalarına yeniden başvuru hakkı tanınması yönünde bir çalışma yapılacak mıdır? Esenyurt'ta faaliyet gösteren ve merdiven altı olarak tabir edilen kot kumlama atölyelerinin denetimi konusunda hangi adımlar atılmıştır? Bu tür işletmelere yönelik kaç kapatma kararı verilmiş, kaç işletme ruhsatsız olduğu için cezai işlem görmüştür? Karlıova ilçesinde silikozis nedeniyle hayatını kaybeden 31 işçinin yüksek ölüm oranına ilişkin Bakanlığınız herhangi bir araştırma veya önlem almış mıdır? Benzer can kayıplarının yaşanmaması için bölgesel bazda bir acil eylem planı oluşturulmuş mudur? Türkiye genelinde meslek hastalığı olarak kayıtlara geçmiş toplam kaç silikozis hastası bulunmaktadır? Son beş yılda silikozis riski taşıyan işyerlerine yönelik kaç denetim yapılmıştır? Bu denetimler sonucunda tespit edilen ihlaller nelerdir? Kaç işyerine yaptırım uygulanmış, hangi tür cezalar verilmiştir? Yapılan denetimler sonucunda kaç işyeri kapatılmıştır? - ## Bakanlığın cevabı İlgi (o : 03.03.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1591015 sayılı yazınız. İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın Cengiz ÇİÇEK tarafından yöneltilen 7/24301 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur. "510 sayılı Kanun kapsamında meslek hastalığı; sigortalının yaptığı işin niteliği veya yürütüm şartları nedeniyle uğradığı geçici ya da sürekli hastalık, bedensel veya ruhsal engellilik halleridir. Bu durumlar sonucu meslekte kazanma gücünün en az 9610 oranında azaldığı Sosyal Güvenlik Kurumu Kurum Sağlık Kurulunca tespit edilen sigortalılar, sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanır. Hastalığın ve iş göremezliğin tespiti; yetkilendirilmiş sağlık kurulu raporları, tıbbi belgeler ve iş yeri denetim raporlarının Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Tespit İşlemleri Yönetmeliği esaslarınca Kurum Sağlık Kurulunca incelenmesiyle gerçekleştirilir. Bakanlığımız tarafından silikozis gibi kirleticilere maruziyetin tespiti, önlenmesi ve meslek hastalıklarının önüne geçilmesi amacıyla İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığı (İSGÜM) tarafından yetkilendirilen ve Türkiye'de iş hijyeni ölçüm, test ve analizleri yapan laboratuvarlarda işyerlerinde çalışan sağlığını etkileyen kirleticilerin (gaz, toz, kimyasal vb. ) maruziyet ölçümleri yapılmaktadır. İşyerlerinde yapılan bu ölçümler İSG-KATİP sistemi aracığı ile Bakanlığımıza bildirilmekte ve veri tabanında kaydedilmektedir. Çalışanların sağlık durumlarının tespiti, meslek hastalıkları önleme ve erken tanı faaliyetleri kapsamında gezici iş sağlığı tarama araçları ile çalışanlara yönelik tetkik, analiz ve raporlama çalışmaları yürütülmektedir. Öte yandan Sağlık Bakanlığı ile İş Sağlığı ve Güvenliği alanında imzalan İşbirliği Protokolleri kapsamında eğitimler verilmiş, Tekstil Sektöründe Tozla Mücadele Rehberi yayımlanmış ve mevzuat çalışmaları yapılmıştır. İSAG Projesi kapsamında temel İSG hizmetleri ve belirlenmiş bazı hastalıklar için meslek hastalıkları rehberi hazırlanmış ve basımı yapılarak dağıtılmıştır. Türkiye'de Meslek Hastalıkları Konusunda Tespit, Tanı ve İSG Profesyonellerinin Duyarlılığının Arttırılması Projesi kapsamında Meslek Hastalıkları Rehberi dağıtılmış, sağlık personeline ve uzmanlık branşındaki hekimlere eğitimler verilmiştir. Yürütülen mevzuat çalışmaları kapsamında Tozla Mücadele Yönetmeliği, Tozla Mücadele ile İlgili Uygulamalara İlişkin Tebliğ, Çalışanların Sağlık Gözetimine Yönelik Tıbbi Tetkiklerin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bununla birlikte, Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. Ayrıca, önergede yer alan meslek hastalıklarına ilişkin veriler Sosyal Güvenlik Kurumunun internet adresinde (www.sgk.gov.tr) yer almaktadır." Prof. Dr. Vedat#IKHAN Bakan Çankaya / ANKARA Tek: (0312) 296 71 68 --- **Kaynak gösterme:** Cengiz Çiçek (DEM Parti, İstanbul). “Silikozis hastalığı sebebiyle bir işçinin hayatını kaybetmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24301, 17 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24301-silikozis-hastaligi-sebebiyle-bir-iscinin-hayatini-kaybetmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5b628f94-b66d-42c8-b2b3-0195180aa9f8 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.