# Antalya'da tarımsal ihracatın artırılması yönünde yapılan çalışmalara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/24479
- **Veren:** Aykut Kaya (CHP, Antalya)
- **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat)
- **Veriliş tarihi:** 21 Şubat 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 16 Nisan 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/06713de3-7fb3-41f7-bbfa-01953878b456
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24479-antalya-da-tarimsal-ihracatin-artirilmasi-yonunde-yapilan-calismalara-iliskin

> Aykut Kaya (CHP), 21 Şubat 2025 tarihinde 7/24479 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 16 Nisan 2025).

## Önerge metni

Aşağıda yer alan sorularımın T.C. Ticaret Bakanı Sayın Ömer Bolat tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Antalya'daki tarım sektörü, maliyet artışları ve pazar daralmaları nedeniyle zorlu bir süreçten geçmektedir. Üreticilerimizin bazı ürünleri piyasa değerinde satılabilirken, bazı ürünler düşük fiyatlarla veya zararına işlem görmekte, bu da çiftçileri ve tarım sektöründe faaliyet gösteren işletmeleri olumsuz etkilemektedir.

Yüksek enflasyon nedeniyle vatandaşların alım gücünün düşmesi, döviz kurunun sabit kalması ve üretim maliyetlerinin "0100'e yakın artması, özellikle ihracat yapan üreticiler için büyük bir sorun teşkil etmektedir. İhracattaki düşüş, bazı tarım ürünlerinin iç pazarda arz fazlası oluşturmasına yol açarken, bu durum ürün fiyatlarında dengesizliklere neden olmaktadır.

Buna göre;

I) Antalyada faaliyet (gösteren (o çiftçilerimizin, Oo pazarcılarımızın Oo ve komisyoncularımızın, bazı tarım ürünlerini zararına satmak zorunda kalması nedeniyle yaşadığı mağduriyetleri gidermek adına Bakanlığınızın yürüttüğü veya planladığı bir çalışma var mıdır?

2) (o Tarım sektöründeki fiyat dalgalanmalarını dengelemek ve ihracatı teşvik etmek amacıyla alınması planlanan önlemler nelerdir?

3) Üreticilerin düşük fiyatla satış yapmak zorunda kaldığı ürünler için fiyat istikrarını sağlamak adına, üreticiye yönelik destek mekanizmaları oluşturulması düşünülmekte midir?

4) o Antalya'daki tarımsal üretimin iç ve dış pazarlarda rekabet gücünü artırmak için ihracata yönelik özel teşvik veya destek programları gündeminizde midir? Adres: TBMM, Halkla İlişkiler Binası, E-507

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o :03.03.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E. 1591250 sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Antalya Milletvekili Sayın Aykut KAYA tarafından verilen 7124479 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Prof. Dr. Ömer BOLAT Bakan

TİCARET BAKANLIĞI

Antalya Milletvekili Sayın Aykut KAYA'ya Ait 7/24479 Sayılı Yazılı Soru Önergesine

İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 4) Bakanlığımızca ekonomik gelişmeler yakından takip edilmekte olup, ülkemiz ekonomisinin ihtiyaçları, iç ve dış piyasa arz ve talep durumu, ülkemizin ticari ve ekonomik ilişkileri, uluslararası sözleşmeler ve ikili veya çok taraflı anlaşmalardan doğan yükümlülüklerimiz ile tarım ürünlerinde başta Tarım ve Orman Bakanlığı olmak üzere ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri de göz önünde bulundurularak gerekli işlemler tesis edilmektedir.

Arz fazlasının üretici fiyatları üzerindeki olumsuz etkilerini en aza indirmek ve üreticilerimizin gelir seviyelerini koruyarak fiyat baskısının azaltılmasını teminen arz fazlasına konu ürünlerin ihracata yönlendirilmesi adına Bakanlığımız, gerekli tedbirleri almakta ve bu süreçte üreticilerimize yönelik destekleyici politikalar geliştirmeye devam etmektedir.

İhracatçılarımızın dış pazarlarda rekabet gücünü artırmak amacıyla, Bakanlığımızca ihracat odaklı destek programları sunulmaktadır. Bu bağlamda, ihracatçılarımızın ihracat stratejisi oluşturmaları, yeni pazarlar edinmeleri, bu pazarlarda tutunmaları, ihracat kapasitelerini geliştirmeleri ve katma değerli, markalı ürün ihracatı gerçekleştirmelerini teminen kapsamlı devlet yardımı programları yürütülmektedir.

5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar kapsamında sunulan devlet yardımlarından tarım ve gıda alanında faaliyet gösteren ihracatçılarımızın da faydalanması önem teşkil etmektedir. Bu kapsamda, pazara giriş destekleri, yurt içi ve yurt dışı fuar destekleri, tanıtım ve pazarlama faaliyetlerine yönelik destekler, Uluslararası Rekabetçiliğin Geliştirilmesi (UR-GE) projesi destekleri başta olmak üzere ihracatçılarımızın faydalanması adına birçok destek mekanizmamız mevcuttur.

Bununla birlikte, ihracatçılarımızın ticari istihbarata erişimi adına Bakanlığımız tarafından uygulamaya alınan Kolay İhracat Platformu (KİP) ve E-Kolay İhracat Platformu (E-KİP) yanında Müşavire Danışın, Dış Talepler Bülteni uygulamalarımız ile ihracatçılarımızın hedef pazarlardaki alıcılara erişme ve yukarıda bahsedilen ihracat destekleri aracılığıyla ihracat kapasitelerini artırma imkânları bulunmaktadır.

Öte yandan, ülkemizde sebze ve meyve ticareti, 5957 sayılı Hal Kanunu ile düzenlenmektedir. Bahsi geçen Kanun ile üreticilerin mallarının Satışına aracılık edilmesinde uygulanacak komisyon oranı "08 ile sınırlandırılmış, perakendecilerin üreticilerden doğrudan ürün temin etmesi sağlanarak aracısız satış yapılması mümkün kılınmış, üretici örgütleri hal rüsumundan muaf tutulmuş, hallerdeki işyerlerinin 9020'si üretici örgütlerine ayrılmış ve üretici örgütlerinin hal dışında satış yapabilmeleri sağlanmış, yalnızca üreticilerin satış yapabileceği üretici pazarlarının kurulması ve semt pazarlarındaki satış yerlerinin "420sinin üreticilere ayrılması sağlanmıştır.

Ayrıca, serbest rekabetin engellenmesi, malların toptan veya perakende ticaretinde; piyasada darlık yaratmak, fiyatların yükselmesine sebebiyet vermek veya fiyatların düşmesine engel olmak için malların belirli ellerde toplanması, satışından kaçınılması, stoklanması, yok edilmesi, bu amaçla propaganda yapılması veya benzeri davranışlarda bulunulması başta olmak üzere piyasayı bozucu eylemler yasaklanarak cezai müeyyideler getirilmiştir.

Diğer taraftan Bakanlığımızın, üreticilerin ürünlerini değerinde satabilmesi ve tüketicilerin makul fiyata sebze ve meyve tüketebilmesine yönelik çalışmaları devam etmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Aykut Kaya (CHP, Antalya). “Antalya'da tarımsal ihracatın artırılması yönünde yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24479, 21 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24479-antalya-da-tarimsal-ihracatin-artirilmasi-yonunde-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/06713de3-7fb3-41f7-bbfa-01953878b456

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
