# Aflatoksin tespit edilmesi sebebiyle ülkemize iade edilen tarım ürünlerine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/24547 - **Veren:** Talat Dinçer (CHP, Mersin) - **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat) - **Veriliş tarihi:** 25 Şubat 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 23 gün sonra, 20 Mart 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0effe76c-08d5-415c-81e1-019540f9f7eb - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24547-aflatoksin-tespit-edilmesi-sebebiyle-ulkemize-iade-edilen-tarim-urunlerine-iliskin > Talat Dinçer (CHP), 25 Şubat 2025 tarihinde 7/24547 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 23 gün sonra, 20 Mart 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımı Ticaret Bakanı Prof'Dr. Sayın Ömer BOLAT tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. Maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederiz.21/02/2025 ANA alat DİNÇER Son dönemde Avrupa Birliği (AB) ülkelerine ihraç edilen Antep fistıklarında yapılan denetimlerde, yüksek oranda aflatoksin tespit edilmiştir. AB Komisyonu'nun verilerine göre bu fıstıklarda bulunan aflatoksin miktarı, izin verilen sınırın üç katı kadar yüksek olup, bu durum ciddi bir sağlık riski taşımaktadır. Aflatoksin, başta karaciğer kanseri olmak üzere ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen kanserojen bir toksik bileşiktir. Bu yüksek aflatoksin seviyeleri, hem tüketici sağlığını hem de genel halk sağlığını doğrudan tehdit etmektedir. Bu tür ürünlerin iç piyasada satılması, hem fiyat dengesini bozacak hem de halk sağlığına ciddi bir tehdit oluşturacaktır Tarım ve Orman Bakanlığı, geri gönderilen ürünleri mevzuatlar çerçevesinde yönetmektedir. Bu ürünler, ilk aşamada İl Tarım ve Orman Müdürlükleri tarafından incelenmektedir. Yapılan analizler ve incelenen belgeler doğrultusunda, söz konusu ürünlerin iç piyasada satışa sunulup sunulamayacağına karar verilmektedir. Eğer bir ürün insan, hayvan veya bitki sağlığı açısından tehlike oluşturuyorsa, bu ürünün ülkeye girişi kesinlikle yasaklanır. Geri gönderilen ve sağlık açısından zararlı olduğu tespit edilen ürünler ise, iç piyasada satılmadan, imha edilmek üzere Tarım ve Orman Bakanlığı'nın denetimindeki tesislerde yok edilir. e a 2 Ancak, geri gönderilen Antep fıstıkları ile ilgili uygulamalarda ciddi bir eksiklik söz konusudur. Ürünlerin imha edilmesi gereken bu süreçte, iç piyasaya sunulma riski ve hükümetin bu konuda aldığı tedbirlerin yetersizliği halk arasında büyük bir endişe yaratmaktadır. Özellikle, bu tür ürünlerin nasıl depolandığı ve hangi koşullarda imha edildiği konusunda halkın bilgilendirilmemesi, süreç hakkında belirsizlik yaratmaktadır. Geri gönderilen Antep fistıklarının nasıl depolandığı, hangi şartlarda imha edildiği ve bu süreçlerin denetim altına alınıp alınmadığı konularında medyada herhangi bir net bilgi buluttmamaktadır. Bu belirsizlik, halk sağlığını tehdit eden bu ürünlerin kontrolsüz bir şekilde iç piyasaya sürülme riski taşımaktadır. Aflatoksin, kanserojen etkileri nedeniyle ciddi bir tehlike oluşturduğundan, bu ürünlerin iç piyasada satılması halkın sağlığını doğrudan etkileyecek, ölümcül hastalıklara neden olabilecektir. Bu durum, halkın güvenliği açısından büyük bir tehlike arz etmektedir. • Bu bilgiler doğrultusunda; Geri gönderilen Antep fistıkları hangi depolarda saklanmaktadır? Aflatoksin tespit edilen ürünlerin iç piyasada satılmasını engellemek için hangi önlemler alınmaktadır? Bu ürünlerin imha edilme süreci nasıl denetlenmektedir? Geri gönderilen ve zararlı olduğu tespit edilen ürünler ne zaman imha edilmektedir? Geri gönderilen ürünlerin iç piyasaya satılması riski var mı? Bu ürünlerin geri gönderilmesinin ardından denetim süreçleri neden şeffaf bir şekilde kamuoyuyla paylaşılmaniaktadır? Geri gönderilen ürünlerin takibi nasıl yapılmaktadır? Bakanlık, aflatoksin gibi kanserojen maddelerin halk sağlığına zarar vermemesi için hangi yasal düzenlemeleri yapmaktadır? Antepfistığının piyasadaki fiyat düşüşünde geri gönderilen antepfistığının iç piyasaya da pazar bulması ile bir ilgisi var mıdır? ## Bakanlığın cevabı İlgi (o : 04.03.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1591763 sayılı yazınız. İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Mersin Milletvekili Sayın Talat DİNÇER tarafından verilen 7/24547 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. ÜR olak Prof. Dr. Ömer BOLAT Bakan Ek : Soru Önergesi Cevabı (1 sayfa) Çankaya/ANKARA Soru Önergeleri Birimi TAN My Telefon No: 03124491344 Faks No: 03124491341 Stratejisoruonergeleri(Dticaret.gov.tr İnternet Adresi: www.ticaret, gov.tr TİCARET BAKANLIĞI Mersin Milletvekili Sayın Talat DİNÇER'e Ait 7/24547 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar: Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir: 1. 9) (o Bakanlığımızın sorumluluğunda olan geleneksel tarım ürünlerimize (bitkisel yemeklik yağlar, yaş meyve ve sebzeler, kuru ve kurutulmuş ürünler vb.) yönelik, ihracatta ve ithalatta ticari kalite denetimleri, 2025/21 sayılı Ürün Güvenliği ve Denetimi (ÜGD) Tebliği (Bazı Tarım Ürünlerinin İhracatında ve İthalatında Ticari Kalite Denetimi Tebliği) hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilmektedir. Tarım ve Orman Bakanlığınca gerçekleştirilen insan, hayvan ve bitki sağlığına ilişkin denetimlerden farklı olarak, uluslararası standartlar doğrultusunda, ticari kalite denetimleri kapsamında ürünlerin olgunluk, sınıf, boy, meyve eti sertliği, tağşiş olup olmadığı vb. bilgisinin yanı sıra ambalajlama ve etiketlemeye ilişkin özelliklerine bakılmaktadır. Ticari kalite denetimlerinde, ticari kaliteye ilişkin renk, boy, meyve eti sertliği gibi özellikler fiziksel muayene şeklinde gerçekleştirilirken, kül veya kükürt tayini, yağ asidi kompozisyonu gibi ileri analizler, bu amaçla alınan numuneler üzerinden Bakanlığımız laboratuvarlarının yanı sıra Bakanlığımızca yetkilendirilmiş laboratuvarlar veya Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilmiş kamu veya özel laboratuvarlarda yapılmaktadır. Öte yandan, Tarım ve Orman Bakanlığınca tüm ülkeler ile gıda ve tarım ürünleri dış ticaretinde insan, hayvan ve bitki sağlığı alanında denetimler gerçekleştirilmekte olup, ilgili ürünlerde bakteri, virüs, pestisit kalıntısı, zirai zararlı, aflatoksin ve GDO tespiti gibi insan, hayvan ve bitki sağlığına ilişkin hususlara bakılmakta ve söz konusu ürünler anılan Bakanlıkça verilen izinler/sertifikalar ile ithal/ihraç edilebilmektedir. Ayrıca, 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu kapsamında, güvensiz ve kalitesiz mal ihraç ederek Türk malı imajına zarar veren firmalara, Kanun'da öngörülen yaptırımlar uygulanmaktadır. Diğer taraftan, geri gelen eşyaya ilişkin hükümler Gümrük Kanunu'nun 168 ila 170"inci maddeleri ile Gümrük Yönetmeliği'nin 446 ila 453'üncü maddelerinde düzenlenmiştir. Gümrük Yönetmeliği'nin 448'inci maddesi ile geri gelen eşyanın beyanının, beyanın kontrolünün ve diğer işlemlerinin 180 ila 195*inci madde hükümlerine göre yapılacağı hüküm altına alınmıştır. Diğer kurumlarca yapılacak kontroller, Gümrük Yönetmeliği'nin 181'inci maddesine göre gerçekleştirilmekte; kontrollerin sonucuna göre, eşyanın yurda girişine izin verilmekte, mahrece iade edilmekte, üçüncü bir ülkeye transitine izin verilmekte ya da imha edilmek üzere gümrük idaresine terk edilmektedir. Kontroller sonucunda Türkiye Gümrük Bölgesine girişi uygun görülen ürünlerin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescilinden sonra ithalat işlemleri tamamlanmaktadır. Bu kapsamda, Tarım ve Orman Bakanlığınca yapılan söz konusu kontroller sonucunda, Türkiye Gümrük Bölgesine girişi uygun görülmeyen ürünlerin ise girişine izin verilmemekte ve söz konusu ürünler sınır gümrük idaresinde imha edilmektedir. --- **Kaynak gösterme:** Talat Dinçer (CHP, Mersin). “Aflatoksin tespit edilmesi sebebiyle ülkemize iade edilen tarım ürünlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24547, 25 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24547-aflatoksin-tespit-edilmesi-sebebiyle-ulkemize-iade-edilen-tarim-urunlerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0effe76c-08d5-415c-81e1-019540f9f7eb Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.