# Türkmenistan'dan takas yöntemi kullanılarak doğal gaz tedarik edilmesine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/25351 - **Veren:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır) - **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar) - **Veriliş tarihi:** 7 Mart 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 30 Nisan 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b2c7e066-7c12-4f7c-bda9-01958002aa4d - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25351-turkmenistan-dan-takas-yontemi-kullanilarak-dogal-gaz-tedarik-edilmesine-iliskin > Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 7 Mart 2025 tarihinde 7/25351 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 30 Nisan 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan B. KTAR " tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim Av. DENK Sezgin TANRIKULU Diyarbakır Milletvekili Türkmenistan'dan doğrudan Türkiye'ye ulaşan bir boru hattı bulunmadığından, İran üzerinden takas (swap) yöntemiyle doğalgaz tedarik edileceği açıklanmıştır. Anlaşmaların gizliliği sebebiyle kamuoyuna çok fazla bilgi sunulmamıştır. Bu bağlamda aşağıdaki soruların yanıtlanması önem arz etmektedir: 1. Takas yöntemiyle alınacak Türkmenistan doğalgazının miktarı ve fiyatlandırması nasıl belirlenmiştir; Türkiye açısından avantajlı bir fiyatlandırma sağlanmış mıdır? 2. 1996'da imzalanan ve 2026'da sona erecek Türkiye-İran doğalgaz kontratının yenilenmesi planlanmakta mıdır? ç 3. Güncel doğalgaz alım fiyatları üzerinden İran'dan alınan doğal gaz ile Türkmenistan doğal gazı arasındaki fark nedir? 4. Türkiye'nin doğalgaz tedarikinde kaynak çeşitliliği sağlamak adına uzun vadede Türkmenistan gazını doğrudan boru hattı ile Türkiye'deki hanelere ve işletmelere ulaştırmak için bir girişimi var mıdır? 5. Hazar geçişli boru hattı konusunda diplomatik adım girişimlerin güncel durumu nedir? 6. 2024 yılı itibarıyla swap yöntemiyle 1,3 milyar metreküp Türkmen doğalgazının Türkiye'ye geleceği açıklanmıştır. Ancak daha önce bu miktarın 2 milyar metreküp olacağı belirtilmiştir. Miktardaki bu değişikliğin sebebi nedir? 7. 2025 yılında Türkmenistan'dan alınması planlanan doğal gaz miktarı ne kadar olarak gerçekleşecektir? a 8. 1990'lı yıllarda ABD öncülüğünde gündeme gelen Hazar geçişli doğalgaz boru hattı projesi, Rusya ve İran'ın karşıt politikaları nedeniyle hayata geçirilememiştir. 2018'de Hazar'ın özel statüye kavuşmasına rağmen bu proje hala engellenmektedir. Türkiye'nin bu konuda diplomatik alanda yeni bir girişimi var mıdır? 9. Türkiye'nin doğalgaz merkezi (HUB) olma stratejisi kapsamında, Türkmenistan'dan alınacak doğalgazın Avrupa'ya ihracı konusunda Avrupa Birliği nezdinde girişimlerde bulunulmuştur? 10. Türkiye'nin 20 yıl içinde Türkmenistan'dan toplamda 300 milyar metreküp doğalgaz tedarik etmeyi planladığı belirtilmiştir. Bu hedef doğrultusunda planlanan altyapı çalışmaları nelerdir? 11. Altyapı projelerinin Türkiye topraklarındaki kısmının hangi güzergahları kapsaması planlanmaktadır? ## Bakanlığın cevabı DÖNEM | ESASNO 283 | 725351 Doğal gaz alım satım anlaşmaları ticari akitler olması sebebiyle bu anlaşmaların içerisinde ticari gizlilik hükümleri yer almaktadır. Yanı sıra 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunundaki "ficari gizliliği olan bilgiler Kurum hariç üçüncü taraflara açıklanamaz" ve "doğal gaz piyasasında Jaaliyet gösteren taraflar ticari yönden hassas bilgi ve belgeleri gizli tutmakla yükümlüdür" şeklindeki hükümler kapsamında alım maliyeti bilgilerinin paylaşılması sözleşme ve mevzuat hükümlerine aykırı olduğundan, bu maliyetlere ilişkin bilgilerin paylaşılması mümkün değildir. Ayrıca anlaşmalar sona erdikten sonra da gizlilik hükümleri geçerliliğini muhafaza etmektedir. Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş. Genel Müdürlüğü (BOTAŞ) ile Türkmengaz arasında Türkmen gazının Ülkemize tedariki konusunda anlaşmaya varılmış olmakla birlikte, yıllık anlaşma miktarı gaz akışının başlama tarihine göre değişiklik gösterebilmektedir. Bu çerçevede bağıtlanan anlaşma kapsamında gaz akışı 1 Mart 2025 tarihinde başlamış olup, 2025 yılında Türkmenistan'dan Ülkemize İran üzerinden SWAP yöntemiyle 1,3 milyar m? doğal gaz teslim edilmesi öngörülmektedir. Ülkemiz, bölgesel enerji iş birliklerini güçlendirme ve enerji arz güvenliğini artırma hedefi kapsamında Trans-Hazar Doğal Gaz Boru Hattı'nın hayata geçirilmesi için diplomatik ve teknik düzeyde çeşitli çalışmalar yürütmektedir. Türkmen gazının Ülkemize sevkine yönelik diplomatik adımlar kapsamında taraflarla gerçekleştirilen görüşmelerde Türkmen gazının Hazar geçişli boru hattı ile Ülkemize sevki konusu gündeme getirilmekte olup, ayrıca konuya ilişkin taraflar arasında teknik düzeyde görüşmeler de sürdürülmektedir. Türkmen gazının ülkemize ulaştırılması enerji arz güvenliğimizi artırmakta ve kaynak çeşitlendirmesini sağlamaktadır. Atılan bu stratejik adımlar Ülkemizin enerji merkezi olma hedefini destekleyeceği değerlendirilmekle birlikte Ülkemiz, doğal gaz merkezi olma stratejisi kapsamında sadece Türkmenistan ile değil birçok ülke ile girişimlerde bulunmaktadır. Halihazırda Türkmen gazı iç tüketimde öncelikli olarak kullanılmakta olup, ilerleyen dönemlerde bu gazın Ülkemiz üzerinden Avrupa'ya ihracının da gündeme gelebileceği değerlendirilmektedir. Alparsşkin BAYRAKTAR Bakan --- **Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Türkmenistan'dan takas yöntemi kullanılarak doğal gaz tedarik edilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25351, 7 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25351-turkmenistan-dan-takas-yontemi-kullanilarak-dogal-gaz-tedarik-edilmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b2c7e066-7c12-4f7c-bda9-01958002aa4d Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.