# Atatürk Orman Çiftliği'nde yapılaşmaya açılan alanlara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/25647
- **Veren:** Ahmet Tuncay Özkan (CHP, İzmir)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum)
- **Veriliş tarihi:** 14 Mart 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 132 gün sonra, 24 Temmuz 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a62d8359-b173-4f01-bd89-0195a2fff3d8
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25647-ataturk-orman-ciftligi-nde-yapilasmaya-acilan-alanlara-iliskin

> Ahmet Tuncay Özkan (CHP), 14 Mart 2025 tarihinde 7/25647 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 132 gün sonra, 24 Temmuz 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98. TBMM İçtüzüğü'nün 96. maddeleri uyarınca, Çevre, Şehircilik ve İlkim Değişikliği Bakanı Sayın Murat KURUM tarafından yazılı olarak yanıtlanması arz ederim.

A. Tuncay ÖZKAN İzmir Milletvekili

Mustafa Kemal Atatürk tarafından 1925 yılında kurulan Atatürk Orman Çiftliği (AOÇ), Türkiye Cumhuriyeti'nin tarım, ormancılık ve modem yaşam alanlarının geliştirilmesi vizyonunun bir sembolü olarak hayata geçirilmiştir. Atatürk'ün kişisel mirası olan bu alan, kuruluşundan itibaren tarımsal üretim, bilimsel araştırma ve halkın rekreasyon ihtiyaçlarını karşılamayı amaçlamış; aynı zamanda yeşil bir başkent yaratma idealinin önemli bir parçası olmuştur. Ancak, zaman içinde AOÇ'nin asli işlevinden uzaklaştığı, arazilerinin bütünlüğünün bozulduğu ve yapılaşmaya açıldığı yönünde ciddi eleştiriler gündeme gelmiştir.

Atatürk Orman Çiftliği, kuruluşundan bu yana çeşitli evrelerden geçmiş; tarımsal üretim merkezi olmaktan ticari ve kentsel kullanıma yönelen bir alana dönüşmüştür. Özellikle son yıllarda, AOÇ arazilerinin bir kısmının imara açılması, üzerinde kamu binaları ve özel tesisler inşa edilmesi, bu mirasın korunması ve geleceğe aktarılması konusunda kamuoyunda endişe yaratmıştır. Atatürk'ün vasiyetine uygun şekilde korunması gereken bu alanın son durumu, hem tarihsel hem de çevresel açıdan büyük önem taşımaktadır.

Bu bağlamda:

1. Atatürk Orman Çiftliği'nin kuruluşundan bu yana geçirdiği temel evreler nelerdir? Bu evreler, AOÇ"'nin orijinal kuruluş amaçlarıyla ne ölçüde uyumludur?

2. AOÇ'nin toplam arazi büyüklüğü kuruluşundan itibaren nasıl bir değişim göstermiştir? Şu anda aktif olarak kullanılan arazi miktarı nedir?

3. Atatürk Orman Çiftliği arazilerinin imara açılması veya başka amaçlarla kullanımı hangi yıllarda ve hangi gerekçelerle gerçekleşmiştir? Bu kararlar alınırken Atatürk'ün vasiyeti dikkate alınmış mıdır?

4. AOÇ üzerinde bulunan mevcut yapılar (kamu binaları, ticari tesisler vb.) hangi yasal düzenlemelere dayanılarak inşa edilmiştir? Bu yapıların inşası için çevresel çiki değerlendirme raporları hazırlanmış mıdır?

5. AOÇ'nin tarımsal üretim kapasitesi son 20 yılda nasıl bir seyir izlemiştir? Tarımsal faaliyetlerin azalmasının nedenleri nelerdir?

6. Atatürk Orman Çiftliği'nin korunması ve geliştirilmesi için Bakanlıklar tarafından son 10 yılda hangi projeler yürütülmüştür? Bu projelerin sonuçları nelerdir?

7. AOÇ'nin doğal ve kültürel miras olarak tescil edilmesi ve korunması yönünde herhangi bir girişimde bulunulmuş mudur? Bulunulmadıysa, bunun gerekçesi nedir? 25b6Uur

8. Şu anda Atatürk Orman Çiftliği'nin yönetiminden hangi kurum veya kurumlar sorumludur? Bu yönetim yapısı, AOÇ"nin asli misyonunu sürdürmesine ne ölçüde katkı sağlamaktadır?

9. AOÇ arazilerinin son durumu hakkında detaylı bir envanter çalışması yapılmış mıdır? Yapıldıysa, bu envanterin sonuçları kamuoyuyla paylaşılmış mıdır?

10. Atatürk Orman Çiftliği'nin gelecek nesillere Atatürk'ün mirasına uygun şekilde aktarılması için hükümetin kısa, orta ve uzun vadeli planları nelerdir?

## Bakanlığın cevabı

İLİŞKİN SORULAR VE CEVABI

SORULAR

1. Atatürk Orman Çiftliği'nin kuruluşundan bu yana geçirdiği temel evreler nelerdir? Bu evreler, AOÇ'nin orijinal kuruluş amaçlarıyla ne ölçüde uyumludur?

2. AOÇ'nin toplam arazi büyüklüğü kuruluşundan itibaren nasıl bir değişim göstermiştir? Şu anda aktif olarak kullanılan arazi miktarı nedir?

3. Atatürk Orman Çiftliği arazilerinin imara açilması veya başka amaçlarla kullanımı hangi yıllarda ve hangi gerekçelerle gerçekleşmiştir? Bu kararlar alınırken Atatürk'ün vasiyeti dikkate alınmış mıdır?

4. AOÇ üzerinde bulunan mevcut yapılar (kamu binaları, ticari tesisler vb.) hangi yasal düzenlemelere dayanılarak inşa edilmiştir? Bu yapıların inşası için çevresel etki değerlendirme raporları hazırlanmış mıdır?

5. AOÇ'nin tarımsal üretim kapasitesi son 20 yılda nasıl bir seyir izlemiştir? Tarımsal faaliyetlerin azalmasının nedenleri nelerdir?

6. Atatürk Orman Çiftliği'nin korunması ve geliştirilmesi için Bakanlıklar tarafından son 10 yılda hangi projeler yürütülmüştür? Bu projelerin sonuçları nelerdir?

7. AOÇ'nin doğal ve kültürel miras olarak tescil edilmesi ve korunması yönünde herhangi bir girişimde bulunulmuş mudur? Bulunulmadıysa, bunun gerekçesi nedir?

8. Şu anda Atatürk Orman Çiftliği'nin yönetiminden hangi kurum veya kurumlar sorumludur? Bu yönetim yapısı, AOÇ'nin asli misyonunu sürdürmesine ne ölçüde katkı sağlamaktadır?

9. AOÇ arazilerinin son durumu hakkında detaylı bir envanter çalışması yapılmış mıdır? Yapıldıysa, bu envanterin sonuçları kamuoyuyla paylaşılmış mıdır?

10. Atatürk Orman Çiftliği'nin gelecek nesillere Atatürk'ün mirasına uygun şekilde aktarılması için hükümetin kısa, orta ve uzun vadeli planları nelerdir?

CEVAP

29/6/2011 tarihli 644 nolu KHK'nın yürürlüğü ile birlikte 5659 sayılı Atatürk Orman Çiftliği Kanunu kapsamında yer alan Doğal Sit Alanlarında planlama yetkisi Bakanlığımıza (Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü) geçmiştir. Bu kapsamda söz konusu tarih itibariyle AOÇ arazileri kapsamında;

-10.07.2014 tarihinde Milli Botanik Bahçesi amaçlı, 18.08.2015 tarihinde Fuar, Panayır ve Festival Alanı amaçlı, 24.08.2016 tarihinde "Askeri Alan (Devlet Mezarlığı) ve "Orman Alanı" amaçlı, 12.03.2018 sit sınırı sayısallaştırma hatalarından ve mülkiyet çakışmalarından kaynaklanan sınır çözümü amaçlı, 18.04.2018 tarihinde 13600 ada 1 parselde Gazi Orduevine ilişkin, 06.11.2018 tarihinde 15 Temmuz Milli Mücadele Müzesine ilişkin, 2098 Ada 34 ve 50 No.lu Parseller ve Çevresi Kadastral Sınırlar Dönüştürülmesine ilişkin, 20.10.2020 tarihinde Çiftlik Polis Merkezi Amirliği amaçlı imar planları ile; yol ve kavşak düzenlemelerine ilişkin yürürlükte bulunan 23.05.2017, 09.06.2017, 27.11.2018, 02.04.2021, 29.09.2021 onay tarihli koruma amaçlı imar planları bulunmaktadır.

31.05.2018 tarihinde onaylanan Atatürk Orman Çiftliği Rekreasyon Alanı (2. Etap), 09.04.2020 tarihinde onaylanan 3257 Ada 5 numaralı parselde "Askeri Alan", 01.11.2021 tarihinde Karakol, 05.01.2022 tarihinde Emniyet Hizmet Alanı amaçlı koruma amaçlı nazım ve uygulama imar planları mahkeme kararı ile iptal edilmiştir.

Atatürk Orman Çiftliği 1. Derece Doğal ve Tarihi Sit Alanı 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı bulunmayan alanlarda ise 30.11.2023 tarihinde Geçiş Dönemi Koruma Esasları ve Kullanma Şartları onaylanmıştır.

Önergede yer alan diğer hususlarla ilgili olarak Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Ahmet Tuncay Özkan (CHP, İzmir). “Atatürk Orman Çiftliği'nde yapılaşmaya açılan alanlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25647, 14 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25647-ataturk-orman-ciftligi-nde-yapilasmaya-acilan-alanlara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a62d8359-b173-4f01-bd89-0195a2fff3d8

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
