# MAPEG tarafından ihaleye çıkarılacak maden sahalarına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/25652
- **Veren:** Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol, Mersin)
- **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar)
- **Veriliş tarihi:** 14 Mart 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 22 Nisan 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/39785f4a-1e26-4dd7-b2b3-0195a347ca9f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25652-mapeg-tarafindan-ihaleye-cikarilacak-maden-sahalarina-iliskin

> Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol), 14 Mart 2025 tarihinde 7/25652 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 22 Nisan 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) tarafından 867 maden sahasının ihaleye çıkarılacağı duyurulmuştur. Bu sahaların büyük bir kısmı, Batı Karadeniz bölgesindeki ormanlık alanlarda, su havzalarında ve tarım arazilerinde yer almaktadır. Özellikle Kastamonu, Bartın, Karabük, Zonguldak ve Düzce'de ihale edilecek maden sahalarının doğaya ve bölge halkının geçim kaynaklarına zarar vereceği yönündeki endişeler büyümektedir.

Bu maden sahalarının:

• Koruma altındaki doğal alanlara (Ilgaz Dağı ve Küre Dağları Milli Parkları gibi) yakın olduğu,

• Bölgedeki su kaynaklarını ve tarımsal üretimi tehdit edebileceği,

• Yerel halkın geçim kaynaklarını (fındık üretimi, bal üretimi, turizm ve hayvancılık) riske atabileceği,

• Ekosistemde geri dönüşü olmayan tahribatlara yol açabileceği belirtilmektedir.

Tel; 03124205950 Adres: Halkla İlişkiler Binası 3. Kat E-308 Çankaya / ANKARA

1. S6S1

Uzmanlar, uluslararası maden şirketlerinin Türkiye'de çevresel denetimden uzak bir şekilde faaliyet yürüttüğünü ve doğal kaynakların bu firmalar tarafından sömürülerek halkın mağdur edildiğini vurgulamaktadır. Ayrıca, Melen Barajı'na yakın bölgelerde yapılacak madencilik faaliyetlerinin, İstanbul'un su güvenliğini tehdit edebileceği öngörülmektedir.

Tüm bu gelişmeler ışığında, madencilik faaliyetlerinin çevresel ve sosyal etkileri göz önüne alınarak aşağıdaki soruların yanıtlanması gerekmektedir.

Bu bağlamda;

1. MAPEG tarafından ihaleye çıkarılan 867 maden sahasının kaç tanesi ormanlık alan, su havzası veya tarım arazisi içinde yer almaktadır? Bu alanlarda yapılacak madencilik faaliyetlerinin çevresel etkileri nasıl değerlendirilmektedir?

2. Bakanlığınız, Batı Karadeniz bölgesindeki maden sahası ihalelerinin su kaynakları, tarım alanları ve ekosistem üzerindeki olası etkileri hakkında bir Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) raporu hazırlamış mıdır? ÇED süreci tamamlanmadan bu alanların ihale edilmesi, yasal mevzuata uygun mudur?

3. Bölgede madencilik faaliyetlerinin artmasıyla birlikte su kirliliği ve ormansızlaşmanın önüne geçmek için hangi tedbirler alınmaktadır? Bölge ekosistemine zarar vermemek adına yeni maden ruhsatı verilmesi konusunda bir sınırlama getirilmesi düşünülmekte midir?

4. Maden sahalarının yakınında yer alan Ilgaz Dağı, Küre Dağları Milli Parkları gibi koruma altındaki doğal alanların zarar görmemesi için ne gibi önlemler alınmıştır?

5. Batı Karadeniz?de maden ihalelerinin, bölgedeki fındık, bal ve diğer tarımsal ürünlerin üretimine vereceği zarar konusunda herhangi bir etki analizi yapılmış mıdır? Yerel halkın ekonomik kayıplarının telafisi için bir destek mekanizması oluşturulacak mıdır?

6. Melen Barajı'na yakın bölgelerde açılacak maden sahalarının İstanbul'un içme suyu kaynaklarına zarar verme riski göz önüne alınarak herhangi bir bilimsel çalışma yapılmış mıdır? Bakanlığınız, İstanbul'un su güvenliğini korumak için ne gibi önlemler almayı planlamaktadır?

7. Uluslararası madencilik şirketlerinin Türkiye'deki faaliyetleri hangi denetim mekanizmalarıyla kontrol edilmektedir? Bu firmaların çevresel yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği düzenli olarak denetlenmekte midir?

Adres: Halkla İlişkiler Binası 3. Kat E-308 Çankaya / ANKARA

8. Yerel halkın ve çevre örgütlerinin madencilik faaliyetlerine dair görüşleri dikkate alınmış mıdır? Kamuoyunun endişeleri doğrultusunda, bölgedeki maden sahalarının ihaleye çıkarılmasından vazgeçilmesi gündemde midir?

Adres: Halkla İlişkiler Binası 3. Kat E-308 Çankaya / ANKARA

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o : 24/03/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1602858 sayılı yazınız.

Mersin Milletvekili Sayın Mehmet Emin EKMEN'in tarafıma tevcih ettiği 7-25652 esas numaralı yazılı soru önergesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 99 uncu maddesi gereği ekte cevaplandırılmaktadır.

Bilgilerinizi arz ederim.

Alpg8lan BAYRAKTAR

Bakan Ek: 7-25652 Esas Numaralı Önerge Cevabı (1 Sayfa) ETK Uzmanı

Telefon No:(312) 546 58 76

EKMEN'İN YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN DÖNEM ' ESASNO !

CEVAPLAR : 283 |! 725652

3213 Sayılı Maden Kanunu'na göre maden sahaları maden gruplarına göre ruhsatlandırılmakta ve ruhsatlandırma işlemleri ilk müracaat veya ihale yolu ile yapılmaktadır. Mezkur Kanun'un "İhale" başlıklı 30'uncu maddesinde; "Herhangi bir sebeple hükümden düşmüş, terk edilmiş veya taksir edilmiş alanlar ile 1. Grup (b) bendi ve IV, Grup madenler dışındaki yeni alanlar ihale yolu ile ruhsatlandırılır. İhale ilanı Resmi Gazete'de yayımlanır."hükmü yer almakta olup, mevzuat çerçevesinde madenlerimizin üretilmesi ve ülkemiz ekonomisine kazandırılması amacıyla hükümden düşen, terk edilen veya taksir edilen alanlar, ihale yolu ile ruhsatlandırılmaktadır.

Bakanlığımız madencilik faaliyetlerinde önce insan, sonra çevre sonra katma değerli üretim düsturu ile hareket etmekte olup, maden sahalarının ihale yolu ile ruhsatlandırılması işlemlerinde; ihaleye çıkarılacak alanın kamu hizmeti ve umumun yararına ayrılmış yerlere, Karayolları Genel Müdürlüğü sorumluluğunda olan yollara, 1/5000 veya 1/2000 ölçekli nazım imar planı onaylanmış özel mülkiyete konu araziler ve binalar ile organize hale gelmiş tarım ve hayvancılık bölgelerine, denizlere, göllere, I. derece sit alanlarında fiziki olarak ortaya çıkarılmış kültürel varlıklara, mera ve orman alanlarına, su havzalarına isabet edip etmediğinin kontrolü yapılmakta ve bu alanlar ihale edilmemektedir. Ayrıca bahsi geçen alanlara, yatay olarak uygun mesafelerde koruma alanları bırakılarak ihalelik sahalar oluşturulmaktadır.

Maden sahalarının denetimiyle ilgili olarak; maden sahaları madencilik faaliyetleri bakımından 3213 sayılı Maden Kanunu kapsamında Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) tarafından, çevresel etkiler bakımından 2872 Sayılı Çevre Kanunu kapsamında Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından, iş sağlığı ve güvenliği bakımından ise 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından periyodik olarak denetlenmektedir.

Yapılan bu denetimlere ek olarak ilgili diğer kamu kurum/kuruluşlarının mevzuatları gereği yapacakları inceleme ve denetimlerde Kanun'a uygun çalışılmadığının tespiti halinde mevzuat çerçevesinde yapılacak işlemler yine MAPEG'e bildirilmekte, MAPEG tarafından çevre ve insan sağlığına zarar verdiği tespit edilen madencilik faaliyetleri de gerekli önlemler alınıncaya kadar durdurulmaktadır.

MAPEG internet sitesinde yer alan ve ihale ilanında olan sahalar arasında Milli Parklar ve Melen Barajı yakınlarında herhangi bir saha bulunmamakla birlikte, maden sahalarında arama ve işletme ruhsat süreçlerinden sonra ruhsat sahipleri tarafından madencilik faaliyetlerine başlanabilmesi için "işletme izni" alınması gerekmekte olup, mevcut sahaların çok küçük bir alanına tekabül eden ve fiili olarak madencilik faaliyetinin yürütüldüğü alanı ifade eden işletme izinli alanlarda faaliyete başlanabilmesi için izin alanına yönelik olarak 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7'nci maddesinde belirtilen; mülkiyet izninin (orman/mera/tapulu arazi vb.), ÇED Belgesi'nin, İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatı'nın ve ilgili Bakanlık/Kurumlardan alınması zorunlu olan diğer tüm izinlerin (Sit, Milli Parklar, Turizm Bölgeleri Alanları ve Merkezleri ile Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve duyarlı bölgeler için vb.) tamamlanması gerekmektedir.

Yapılacak olan madencilik faaliyetinin çevreye olan etkilerinin yerel halkla beraber ilgili kurumlarca etraflıca değerlendirildiği söz konusu izin süreçlerini tamamlayamayan hiçbir ocağın açılmasına ise Bakanlığımızca müsaade edilmemekte olup, bu bağlamda tek başına arama ve/veya işletme ruhsatına sahip olunması fiili olarak madencilik faaliyetlerinin başlatılabilmesi için yeterli olmamaktadır.

Maden sahalarında ÇED Belgesi süreçlerine ilişkin hususlar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın görev alanına girdiğinden konuyla ilgili bu Bakanlıktan bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol, Mersin). “MAPEG tarafından ihaleye çıkarılacak maden sahalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25652, 14 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25652-mapeg-tarafindan-ihaleye-cikarilacak-maden-sahalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/39785f4a-1e26-4dd7-b2b3-0195a347ca9f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
