# FAO Türkiye Ofisinin küçültülmesi kararına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/25729
- **Veren:** Kayıhan Pala (CHP, Bursa)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 14 Mart 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 152 gün sonra, 13 Ağustos 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/71cebb4a-a853-411c-963a-0195a3e8d294
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25729-fao-turkiye-ofisinin-kucultulmesi-kararina-iliskin

> Kayıhan Pala (CHP), 14 Mart 2025 tarihinde 7/25729 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 152 gün sonra, 13 Ağustos 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96 ve 99*uncu maddelerine uygun olarak, T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı'na iletilmesi ve Sayın Bakan İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğinin yapılmasını arz ederim.

Khk

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), dünya genelinde gıda güvenliğini sağlamak, tarımsal üretkenliği artırmak ve sürdürülebilir kalkınmayı teşvik etmek amacıyla faaliyet gösteren bir uzmanlık kuruluşudur. FAO Türkiye ve Orta Asya Alt Bölge Ofisi, 2006 yılında Türkiye Cumhuriyeti ile "Ev Sahibi Ülke Anlaşması" (Host Country Agreement) çerçevesinde kurulmuş olup, Türkiye'nin tarım ve gıda güvenliği alanındaki deneyimini bölge ülkelerine aktarma konusunda kritik bir role sahiptir.

Türkiye, sahip olduğu bilgi ve tecrübe ile Orta Asya ülkelerinin tarım ve kırsal kalkınmasını destekleyerek, gıda güvenliği ve sürdürülebilir tarım politikalarının güçlendirilmesine katkı sağlamaktadır. Bunun yanı sıra, Türkiye'nin bu alandaki uluslararası iş birlikleri ve teknik desteği, bölgedeki saygınlığını artırmakta ve ilişkilerini güçlendirmektedir. FAO Türkiye ve Orta Asya Ofisi, bölgesel iş birliklerinin merkezlerinden biri haline gelmiş ve uluslararası tarım politikalarının şekillendirilmesinde önemli bir kurum olarak konumlanmıştır.

Ancak FAO Avrupa Bölgesel Konferansı'nda Türkiye Ofisi ile ilgili yeni bir karar alınmıştır. 14-17 Mayıs 2024 tarihlerinde Roma'da düzenlenen FAO Avrupa Bölgesel Konferansı"nda FAO Ülke Ofisleri Ağı ile ilgili bir oturum gerçekleştirilmiş ve Türkiye'nin üst-orta gelirli ülkeler kategorisine alınmasıyla birlikte FAO Türkiye Ofisi"ndeki bazı kadroların kapatılması kararlaştırılmıştır. Bu karar, FAO'nun görünürde yapısal reformları çerçevesinde sunulsa da Türkiye Ofisi'nin küçültülmesi ve etkisinin azaltılması olarak yorumlanmaktadır.

Türkiye'de FAO'nun operasyonel kapasitesinin yıllar içinde aşamalı olarak daraltıldığı gözlenmektedir. 2016'dan bu yana, FAO Orta Asya Alt Bölge Ofisinde görev yapan hayvancılık uzmanı ve bitki koruma uzmanı emekli olmuş ya da yer değişikliği yapmış, ancak yerlerine kalıcı atamalar yapılmamıştır. Bunun yerine, geçici veya yarı zamanlı uzmanlar görevlendirilmiş ve daha önce Tarım ve Orman Bakanlığı ile yakın iş birliği içinde uzmanların katılımıyla yürütülen projeler, giderek Budapeşte"deki Bölge Ofisi?ne devredilmiştir. Bu durum, Türkiye'nin bölgedeki etkisini ve FAO içindeki karar alma sürecindeki rolünü zayıflatmıştır. Benzer şekilde, FAO Türkiye Ofisi?nde önemli Türkiye Büyük Millet Meclisi Halkla İlişkiler Binası 2.Kat No: F-216 Çankaya / Ankara 0654 2.519

Prof. Dr. Kayıhan PALA Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Üyesi projelere yön veren politika uzmanı emekli olduktan sonra, yaklaşık bir yıldır yerine atama yapılmamıştır. Bu eksiklik, FAO Türkiye Ofisi'nin politika geliştirme ve bölgesel koordinasyon kapasitesini ciddi şekilde olumsuz etkilemektedir.

Bunun yanı sıra, FAO Türkiye Ofisi'nin Türkiye"deki tarımı ve çiftçiyi destekleyecek projelere dış kaynak bulma çabalarının da engellendiği görülmektedir. Ne Roma'daki FAO Merkez Ofisi ne de Budapeşte"'deki Bölge Ofisi, Türkiye ile iş birliği içinde projelerin finansmanını sağlamaya yönelik herhangi bir destek sunmamaktadır. Hatta FAO Türkiye Ofisi tarafından bağımsız olarak kaynak bulunabildiğinde bile, komisyon oranları öne sürülerek bu fonların Türkiye'de kullanılmasına izin verilmediği bilinmektedir. Bu durum, FAO Türkiye Ofisi'nin bölgesel kalkınmaya katkısını ciddi şekilde sınırlamakta ve Türkiye'nin tarım politikalarındaki uluslararası iş birliği kapasitesini zayıflatmaktadır.

FAO Avrupa Bölgesel Konferansı'nda alınan karar, FAO Türkiye Ofisi"nin küçültülmesi ve etkisinin azaltılması açısından endişe verici bir gelişmedir. 2006 yılında imzalanan Ev Sahibi Ülke Anlaşması'nın özüne ve FAO Orta Asya Ofisi?nin misyonuna uygun şekilde, Türkiye Ofisi'nin mevcut kapasitesinin korunması ve güçlendirilmesi yönünde bir değerlendirme yapılması kritik önem taşımaktadır. Bu bağlamda;

1. 14-17 Mayıs 2024 tarihlerinde Roma"da düzenlenen FAO Avrupa Bölgesel Konferansı'nda alınan FAO Türkiye Ofisi'ndeki bazı kadroların kapatılması kararına karşı söz konusu Konferansa katılan Bakanlığınız temsilcilerinin tutumu ne olmuştur?

2. FAO Türkiye Ofisi'nin küçültülmesi Türkiye'nin bu alandaki etkisinin azaltılmasına yol açacak bir gelişmedir; Bakanlığınızın bu konuya ilişkin değerlendirmesi nedir? Türkiye Büyük Millet Meclisi Halkla İlişkiler Binası 2.Kat No: F-216 Çankaya / Ankara 0654

## Bakanlığın cevabı

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) dünya genelinde Bölge Ofisleri ve Alt Bölge Ofisleriyle bir arada Ülke Temsilcilikleri bulunan ülkelerde bu ofislerin etkinliklerinden ve teknik kapasitelerinden ülke temsilciliklerinin tam olarak yararlanabilmesi ve kaynakların efektif kullanılması amacıyla yeniden yapılandırılmasına ilişkin süreç hâlihazırda kademeli bir biçimde sürmektedir.

Bu sürece ilişkin ev sahibi ülke hükümetleriyle yapılacak istişarelerin öncelikli olduğu ve sürecin henüz nihai hale gelmediği FAO tarafından Konsey ve Komite toplantılarında ifade edilmektedir.

14-17 Mayıs 2024 tarihlerinde Roma'da düzenlenen FAO 34. Avrupa Bölgesel Konferansı'nda, FAO Türkiye Temsilciliği ve FAO Orta Asya Alt Bölge Ofisi'nin (FAO-SEC) yapısına ilişkin gündeme gelen değerlendirmeler sırasında Türkiye, FAO'nun "Country Office Network" başlığı altında yürütmekte olduğu yeniden yapılanma süreci kapsamında, FAO Türkiye Ofisi'nin ve FAO-SEC'in mevcut yapılarının korunmasına ve bu yapıların işlevselliğinin zayıflatılmamasına ilişkin görüşlerini açık bir şekilde ifade etmiş ve konuya ilişkin daha fazla şeffaflık talebinde bulunmuştur.

Türkiye, konuya ilişkin olarak hem FAO Avrupa Bölgesel Konferansı'nda hem de 177. FAO Konseyinde açık ve ilkeli bir tutum sergilemiş olup gerekli tüm diplomatik girişimleri sürdürmektedir. Türkiye'nin FAO ile uzun yıllara dayanan ve çok boyutlu iş birliğinin sürdürülebilirliği ve ülkemizdeki FAO yapılanmasının etkinliğinin ve kapasitesinin güçlendirilmesi öncelikli gündemler arasında yer almaktadır.

Ayrıca söz konusu yapıların yalnızca ulusal düzeyde değil, aynı zamanda bölgesel ölçekte de yürüttüğü başarılı faaliyetlerle gerek teknik uygulamalar gerekse bölgesel diplomatik katkılar bakımından kritik öneme sahip olduğunu vurgulamaktadır.

Bu çerçevede, ilgili süreçler yakından takip edilmekte olup FAO'nun ülkemizdeki varlığının güçlendirilmesi ve ev sahibi ülke olarak yürütülen yapıcı iş birliğinin sürdürülmesi yönündeki kararlılığını sürdürmektedir.

Ayrıca ülkemiz, Avrupa grubunda 2025-2028 dönemi için FAO'nun üst yönetim organı olan konsey üyeliğine seçilmesiyle küresel gıda sisteminin şeffaf, kapsayıcı ve iş birliği minvalinde geleceğinin şekillendirilmesine katkı sağlayacaktır.

FAO Ülke Program Çerçevesi ile Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma İş Birliği Çerçevesi (UNSDCF) gibi ülkemizin temel politika belgelerinin şekillendirilmesinde görev alan Sayın Dr. Ayşegül SELIŞIK, 2009 yılından itibaren FAO Türkiye Temsilci Yardımcısı olarak görev yapmaktadır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Kayıhan Pala (CHP, Bursa). “FAO Türkiye Ofisinin küçültülmesi kararına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25729, 14 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25729-fao-turkiye-ofisinin-kucultulmesi-kararina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/71cebb4a-a853-411c-963a-0195a3e8d294

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
