# Kadın istihdamının artırılması ve kadın-erkek fırsat eşitliğinin sağlanması konulu 27591 sayılı Genelge uyarınca yapılan çalışmalara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/2589
- **Veren:** Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara)
- **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat)
- **Veriliş tarihi:** 28 Temmuz 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 67 gün sonra, 3 Ekim 2023)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e5237a1f-4043-4a3e-8730-01899c7e018a
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2589-kadin-istihdaminin-artirilmasi-ve-kadin-erkek-firsat-esitliginin-saglanmasi-konulu-27591-s

> Aliye Timisi Ersever (CHP), 28 Temmuz 2023 tarihinde 7/2589 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 67 gün sonra, 3 Ekim 2023).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Aliye TİMİSİ ERSEVER Ankara Milletvekili

Kadınların istihdama katılım oranları ülkelerin sosyoekonomik gelişmişlik düzeyini belirleyen unsurlar arasında sayılmaktadır.

Kadın istihdamının artırılması ve fırsat eşitliğinin sağlanması amacıyla 25 Mayıs 2010 tarihli Resmi Gazetede bir genelge yayınlanmıştır. Genelgede; kadınların sosyoekonomik konumlarının güçlendirilmesi, toplumsal yaşamda kadın erkek eşitliğinin sağlanması, sürdürülebilir ekonomik büyüme ve sosyal kalkınma amaçlarına ulaşılabilmesi için kadın istihdamının artırılması, eşit işe eşit ücret imkânının sağlanması gerektiği ifade edilmiştir.

Genelgede yer alan bazı başlıklar şu şekildedir.

"Öncelikle kamuda kadın istihdamına ilişkin fırsat eşitliğini ve -bu konuda çıkarılan kanun, yönetmelik ve diğer düzenlemelerin uygulanmasını izlemek üzere tüm Bakanlıklarda müsteşar yardımcısı seviyesinde bir görevlendirme yapılacak, ayrıca bir birime "Kadın-Erkek Fırsat Eşitliği "ne ilişkin görev verilecektir.

Gerek kamu gerekse özel sektör iş yerlerine yönelik yapılan her türlü denetimde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 5 inci maddesinde ifade edilen cinsiyet eşitliğine ilişkin hükümlere uyulup uyulmadığı hususlarına denetim raporunda yer verilecektir. -

Kamu kurum ve kuruluşları ve yerel yönetimler hazırlayacakları stratejik plan, performans programları ve faaliyet raporlarına kadın-erkek eşitliği yaklaşımını dahil edecekler, bu metinlerde istatistiksel veriler ile bilimsel araştırmalar ve bunlar için kullanılacak ödeneklere yer verilecektir.

Kamu. kurumlarınca mevzuat taslakları hazırlanırken, fırsat eşitliği etki değerlendirmesi yapılarak taslakların ekinde sunulacaktır.

Kamu kurum ve kuruluşlarında işe giriş sınavları ve hizmet içi eğitim programlarına katılım, görevde ve unvanda yükselme (terfi), üst yönetim kademelerinde görev alma hususlarında cinsiyete dayalı ayrımcılık yapılmayacak, kadın-erkek fırsat eşitliği ilkesi gözetilecektir.

Tüm kamu kurum ve kuruluşları, hizmet içi eğitim programlarında "kadın-erkek fırsat eşitliği" konusuna yer vereceklerdir.

Çalışma yaşamına ilişkin istatistikler cinsiyet temelinde toplanacaktır. Ayrıca ev eksenli çalışan: kadınlara ilişkin düzenli ve sistemli istatistikler toplanacak, araştırmalar yapılacaktır."

Kadınların istihdama katılım düzeyi ülkelerin sosyal, kültürel ve ekonomik gelişmişliği ile doğru orantılıdır. Sosyal ve ekonomik gelişmişliği daha düşük olduğu ülkelerde kadınların istihdama kâtılımı azalırken, sosyal ve ekonomik olarak gelişmiş ülkelerde bu oran artmaktadır.

OECD'ye üye ülkelerde kadınların istihdama katılım ortalaması yüzde 45,40'tır. Bu oran kamu sektöründe ise yüzde 57,8'dir. Gelişmiş ülkelerde kadınların kamudaki istihdam oranı, toplam istihdama katılım oranlarında daha yüksek olduğu görülmektedir. Fransa, Macaristan ve Portekiz'de toplam istihdam içinde kadın istihdam oranı yüzde 40 iken kamuda kadın istihdam oranı yüzde 60'ların üzerindedir. Ülkemizde ise kadınların hem toplam istihdam içindeki payı hem de kamu istihdamında kadınların oranı oldukça düşüktür. Türkiye'de kadınların toplam istihdam içindeki oranı yüzde 26,6 iken kamu istihdamında kadın oranı yüzde 25'ler düzeyindedir. Ülkemizin her alanda gelişmişlik düzeyinin artırılması için bu oranın artırılması gerektiği ortadadır.

Bu bağlamda;

2010, 2015, 2020 ve 2023 itibariyle Bakanlığınız ile bağlı ilgili ve ilişkili kurum ve kuruluşlarda çalışan sayısı nedir? İlgili personelin cinsiyet ve eğitim durumlarına göre dağılımları nedir?

Şube müdürü, daire başkanı, genel müdür vb. yönetici unvanlarında görev yapan personel sayısı nedir? Unvanları ayrı ayrı belirtilmek üzere yönetici kadrolarının cinsiyete göre dağılımları nedir?

Bakanlığınızda kaç bakan yardımcısı görev yapmaktadır? Bunlardan kaçı kadındır?

25 Mayıs 2010 tarih ve 27591 Sayılı Genelgede "Öncelikle kamuda kadın istihdamına ilişkin fırsat eşitliğini ve bu konuda çıkarılan kanun, yönetmelik ve diğer düzenlemelerin uygulanmasını izlemek üzere tüm Bakanlıklarda müsteşar yardımcısı seviyesinde bir görevlendirme yapılacak, ayrıca bir birime "Kadın-Erkek Fırsat Eşitliği"ne ilişkin görev verilecektir." denilmektedir. Genelge kapsamında 2010 yılından bugüne kadar yıllar itibariyle hangi iş ve işlemler yapılmıştır.

25 Mayıs 2010 tarih ve 27591 Sayılı Genelgede "Gerek kamu gerekse özel sektör iş yerlerine yönelik yapılan her türlü denetimde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 5 inci maddesinde ifade edilen cinsiyet eşitliğine ilişkin hükümlere uyulup uyulmadığı hususlarına denetim raporunda yer verilecektir." denilmektedir. Genelge kapsamında 2010 yılından bugüne kadar yıllar itibariyle hangi iş ve işlemler yapılmıştır.

25 Mayıs 2010 tarih ve 27591 Sayılı Genelgede "Kamu kurum ve kuruluşları ve yerel yönetimler hazırlayacakları stratejik plan, performans programları ve faaliyet raporlarına kadın-erkek eşitliği yaklaşımını dahil edecekler, bu metinlerde istatistiksel veriler ile bilimsel araştırmalar ve bunlar için kullanılacak ödeneklere yer verilecektir." denilmektedir. Genelge kapsamında 2010 yılından bugüne kadar yıllar itibariyle hangi iş ve işlemler yapılmıştır.

25 Mayıs 2010 tarih ve 27591 Sayılı Genelgede "Çalışma yaşamına ilişkin istatistikler cinsiyet temelinde toplanacaktır. Ayrıca ev eksenli çalışan kadınlara ilişkin düzenli ve sistemli istatistikler toplanacak, araştırmalar yapılacaktır." denilmektedir. Genelge kapsamında 2010 yılından bugüne kadar yıllar itibariyle hangi iş ve işlemler yapılmıştır.

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o :03.08.2023 tarihli ve 43452547-120.07-B.1260154 sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER tarafından verilen 7/2589 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

ÜnaBela

Prof. Dr. Ömer BOLAT

.Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Bakan Ek : Soru Önergesi Cevabı (5 sayfa) Adres: Üniversiteler Mah. Dumlupınar Cad. No.151 Çankaya/ANKARA Bilgi İçin:Soru Önergeleri Birimi faj iri İLİ Faks No: (0312) 449 13 41 Telefon No: (0312) 449 1338 Heri ri

İnternet Adresi: www.ticaret.gov.İr

TİCARET BAKANLIĞI

Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER"e Ait 112583 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 7) 2024-2028 dönemini kapsayan Stratejik Plan hazırlama çalışmaları Bakanlığımız tarafından hâlihazırda sürdürülmektedir. Bu kapsamda, yeni Stratejik Planda "Kadın-Erkek Eşitliğine Duyarlı" yaklaşıma uygun amaç, hedef ve faaliyetlerin belirlenebilmesi amacıyla Birleşmiş Milletler Kadın Birimi, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Strateji ve Bütçe Başkanlığı ile iş birliği içerisinde yapılan seminerlere Bakanlığımız Stratejik Planlama Ekibi de dahil edilmiştir.

Bununla birlikte, Bakanlığımız personelinin cinsiyet ve eğitim durumuna göre dağılımı aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Cinsiyet 2010 2015 2020 2023 Kadın 3.005 5.539 6.939 7.831 Erkek 8.825 13.358 14.590 15.299 Toplam 11.830 18.897 21.529 23.130 Öğrenim Seviyesi 2010 2015 2020 2023 Doktora 99 136 127 111 Master 1.749 2.621 2.629 2.618 Lisans 6.053 12.566 15.550 16.676 Ön Lisans 1.366 1.338 1.054 1.804 Ortaöğretim 2.127 1.831 1.589 1.424 Ortaokul 323 273 298 248 İlkokul 113 132 282 249 Toplam 11.830 18.897 21.529 23.130

Diğer taraftan, Bakanlığımız yönetici unvanlarında görev yapan personelin 2023 yılı cinsiyete göre dağılımı aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

MERKEZ VE TAŞRA 10.08.2023 Tarihi İtibarıyla UNVAN Cinsiyet Sayı Toplam Genel Müdür Kadın l 19 Erkek 18 Genel Müdür Yardımcısı Kadın 8 49 Erkek 43 Daire Başkanı Kadın 1 160 Erkek 109 Şube Müdürü Kadın 120 263 Erkek 142 Şube Müdürü (Taşra) Kadın 20 182 Erkek 142 Gümrük ve Dış Ticaret Kadın 1 18 Bölge Müdürü Erkek 17 Gümrük ve Dış Ticaret Kadın 12 57 Bölge Müdür Yardımcısı Erkek 45 Serbest Bölge Müdürü Kadın 3 19 Erkek 16 Serbest Bölge Müdür Kadın 10 Yardımcısı Erkek 16 Ticaret İl Müdürü Kadın > 81 Erkek 76 Gümrük Müdürü Kadın Di 153 Erkek 139 Personel Müdürü Kadın 8 16 Erkek 10 Gümrük Muhafaza Kaç. Kadın 0 39 ve İst. Müdürü Erkek 32 , Kadın 10 Tasfiye İşletme Müdürü 19 asfiye İşletme Müdürü Erkek —g Hukuk Hizmetleri Kadın 0 Müdürü Erkek 4 İşletme Müdürü Kadın 0 2 Erkek 2 Dış Ticaret İşlemleri Kadın 2 3 Müdürü Erkek 1

Öte yandan, Bakanlığımızda 4 bakan yardımcısı bulunmakta olup kadın bakan yardımcımız bulunmamaktadır.

Bakanlığımız ilgili kuruluşu Türkiye İhracat Kredi Bankası A.Ş.'den (EXIMBANK) temin edilen bilgiler doğrultusunda EXIMBANK personelinin cinsiyet ve eğitim durumuna göre dağılımı aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Cinsiyet 2010 2015 2020 2023 Kadın 163 203 249 271 Erkek 196 337 462 493 Toplam 359 540 Tl 764 Öğrenim Seviyesi 2010 2015 2020 2023 Doktora 3 5 8 7 Master 79 146 345 374 Lisans 168 275 256 317 Ön Lisans 28 22 25 20 Ortaöğretim 50 57 47 36 Ortaokul 27 | 24 22 6 İlkokul 4 1 8 4

Diğer taraftan, EXIMBANK''ın yönetici unvanlarında görev yapan personelin 2023 yılı cinsiyete göre dağılımı aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

10.08.2023 itibarıyla

Unvan Erkek Kadın Genel Müdür 1 - Genel Müdür Yardımcısı 5 - Direktör 12 7 Bölge Müdürü - 2 Müdür 70 12 Yönetici 75 50 Toplam 163 71

EXIMBANK"ta, Yönetim Kurulu Başkanı ve Yönetim Kurulu Başkan Vekili olmak üzere 2 Başkan Yardımcısı görev yapmakta olup kadın Başkan Yardımcısı bulunmamaktadır. EXIMBANK''ın güncel İnsan Kaynakları Politika ve Yönetmeliklerinde ve kurum içerisinde tüm uygulamalarda eşitlik ilkesine ve ayrımcılık yapmama konularına yer verilmiştir. Ayrıca istihdam politikası gereği kadın istihdamı, prensip kararı olarak önceliklendirilmekte olup kadın çalışan sayısı üst yönetim tarafından aylık takip edilmektedir.

EXIMBANK"ta, stratejik plan, performans programları ve faaliyet raporları işlemlerinin yürütülmesi ve yönetilmesi Stratejik Planlama Direktörlüğü tarafından icra edilmektedir. İlgili Direktörlükte yer alan yöneticilerin 043'ü kadın çalışanlardan oluşmakta olup direktör unvanında da kadın çalışan ataması gerçekleştirilmiştir.

EXIMBANK kamu kurumu olması nedeniyle çalışma şekli olarak kamu kurumlarının uygulamaları takip edilmektedir. Buna bağlı olarak EXIMBANK "ta, kamu kurumlarına özel bir yönlendirme olmaması sebebiyle ev eksenli çalışan bulunmamaktadır.

Bakanlığımız ilişkili kuruluşu Rekabet Kurumu'ndan temin edilen bilgiler doğrultusunda Kurum personelinin cinsiyet ve eğitim durumuna göre dağılımı aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Cinsiyet 2010 2015 2020 2023 Kadın 131 137 167 225 Erkek 189 203 205 243 Toplam 320 340 372 468 Öğrenim Seviyesi 2010 2015 2020 2023 Doktora 5 10 7 7 Master 68 75 74 83 Lisans 179 211 254 351 Ön Lisans 26 24 19 15 Ortaöğretim 36 16 16 11 Ortaokul 5 4 2 1 İlkokul 1 - - N

Diğer taraftan, Kurum'un yönetici unvanlarında görev yapan personelin 2023 yılı cinsiyete göre dağılımı aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Unvan Kadın Erkek Toplam Başkan 0 1 1 Başkan Yardımcısı 1 2 3 Basın Halkla İlişkiler Müşaviri 0 1 1 Başhukuk Müşaviri 1 0 1 Daire Başkanı 8 5 13 Daire Başkan Yardımcısı 7 14 21

Bakanlığımız ilgili kuruluşu Helal Akreditasyon Kurumu'ndan temin edilen bilgiler doğrultusunda Kurum personelinin cinsiyet ve eğitim durumuna göre dağılımı aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Cinsiyet 2020 2023 Kadın 18 23 Erkek 20 26 Toplam 38 49 Öğrenim Seviyesi 2020 2023 Doktora 1 2 Master 5 8 Lisans 23 29 Ön Lisans 1 2 Ortaöğretim 7 7 Ortaokul 1 1 İlkokul - .

Ayrıca Helal Akreditasyon Kurumu'nda 8 erkek, 4 kadın yönetici bulunmakta olup 27591 Sayılı Genelge kapsamında Kadın-Erkek Fırsat Eşitliği"ne ilişkin olarak azami düzeyde hassasiyet gösterilmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara). “Kadın istihdamının artırılması ve kadın-erkek fırsat eşitliğinin sağlanması konulu 27591 sayılı Genelge uyarınca yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/2589, 28 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2589-kadin-istihdaminin-artirilmasi-ve-kadin-erkek-firsat-esitliginin-saglanmasi-konulu-27591-s (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e5237a1f-4043-4a3e-8730-01899c7e018a

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
