# Türkiye Varlık Fonu ile Çin menşeli bir şirket arasında imzalanan mutabakat belgesine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/25963 - **Veren:** Erhan Usta (İYİ Parti, Samsun) - **Muhatap:** Cumhurbaşkanı Yardımcılığı (Cevdet Yılmaz) - **Veriliş tarihi:** 21 Mart 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 5 Mayıs 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f971c7c3-6b00-46c8-aed7-0195c82c134c - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25963-turkiye-varlik-fonu-ile-cin-menseli-bir-sirket-arasinda-imzalanan-mutabakat-belgesine-ilis > Erhan Usta (İYİ Parti), 21 Mart 2025 tarihinde 7/25963 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Cumhurbaşkanı Yardımcılığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 5 Mayıs 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Anayasa 'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ncı maddeleri gereğince Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. Dr. Erhan USTA Samsun Milletvekili TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi 26 Mart 2020 tarihinde haberlere yansıyan bilgilere göre, Çin İhracat ve Kredi Sigortası Kurumu (Sinosure) ile Türkiye Varlık Fonu (TVF) arasında iki ülke arasındaki ekonomik, ticari ve yatırım iş birliğini artırmak için 5 milyar ABD doları tutarında mutabakat belgesi imzalanmıştır. Sinosure'un 2001 yılında Çinli ihracatçıların dünyaya açılmasında ihracat kredi sigortası, danışmanlık ve yurtdışı yatırım sigortası sağlamak üzere kurulmuş kamu tarafından finanse edilen bir şirket olduğu bilinmektedir. Şirket 2013 yılında başlatılan, Bir Kuşak Bir Yol ismi verilen projede aktif rol oynamış, Çin'in düşük ve orta gelirli ülkelerde yaptığı/Yapmayı planladığı mega projelerde garantör görevi üstlenmiştir. Sinosure ve genel olarak Çin'in birçok ülkeyi adeta kendi ihracatçıları için bir pazar haline getiren bu politikaları, uzun vadeli-düşük faizli yüksek miktarda borç alan ülkelerin siyasi konularda ve uluslararası platformlarda Çin'e destek vermek zorunda kalmaları eleştiri konusu olmuştur. Samsun Milletvekili TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi İYİ Parti Ekonomi ve Kalkınma Politikaları Başkanı Bu bağlamda; 1) 2020 yılında yapılan bu anlaşma kapsamında Türkiyeye her hangi bir yatırım yapılmış mıdır? Yapılan yatırımların büyüklüğü nedir? 2) Hangi sektörlerde yatırım yapılmıştır? 3) Sinosure'un sigorta, kredi, kefalet vb. şekilde sağladığı desteklerin tutarı nedir? Bunlardan kaç firma yararlanmıştır? 4) Anlaşma yapılırken cari açığın azaltılmasına katkı sağlanacağı iddia edilmiştir. Anlaşmanın cari açığa nasıl bir faydası olmuştur? 5) Çin'in enerji, lojistik, ulaşım ve telekomünikasyon gibi stratejik sektörlerde çeşitli ülkelerde önemli yatırımlar yaptığı herkesin malumudur. Ancak bu yatırımları, Yunanistan örneğinde olduğu gibi, ülkenin AB'den ayrılıp ayrılmama durumunda belirleyici görüş belirtmek için bir araç olarak kullandığı da bilinmektedir. Türkiye'de bu kapsamda yapılan yatırımlarda, kullanılan kredilerde bu durum gözetilmiş midir? Ülkemizin stratejik çıkarları önceliklendirilmiş midir? ## Bakanlığın cevabı Türkiye Varlık Fonu ile Çin İhracat ve Kredi Sigortası Kurumu arasında ekonomik, ticari ve yatırım iş birliğini geliştirmek için iş birliği sürecinin tesisinde hazırlık mahiyetinde tarafların iyi niyet beyanlarını ortaya koyan mutabakat belgesi 2020 yılında imzalanmıştır. Söz konusu mutabakat belgesine ilişkin açıklamalara Türkiye Varlık Fonunun internet adresinden ulaşılabilmektedir. Telefon No : (0312)525 55 55 Fax : (0312) 525 5831 Cevdet YILMAZ Cumhurbaşkanı Yardımcısı --- **Kaynak gösterme:** Erhan Usta (İYİ Parti, Samsun). “Türkiye Varlık Fonu ile Çin menşeli bir şirket arasında imzalanan mutabakat belgesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25963, 21 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25963-turkiye-varlik-fonu-ile-cin-menseli-bir-sirket-arasinda-imzalanan-mutabakat-belgesine-ilis (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f971c7c3-6b00-46c8-aed7-0195c82c134c Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.