# Kimyasal atık depolamak için kullanılan bir geminin Aliağa söküm tesislerine getirilmesine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/2637 - **Veren:** Mehmet Salih Uzun (Demokrat Parti, İzmir) - **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Mehmet Özhaseki) - **Veriliş tarihi:** 1 Ağustos 2023 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 76 gün sonra, 16 Ekim 2023) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a232ab6a-60f7-4d22-b7a2-0189b51effe2 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2637-kimyasal-atik-depolamak-icin-kullanilan-bir-geminin-aliaga-sokum-tesislerine-getirilmesine > Mehmet Salih Uzun (Demokrat Parti), 1 Ağustos 2023 tarihinde 7/2637 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 76 gün sonra, 16 Ekim 2023). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Mehmet ÖZHASEKİ tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim. Saygılarımla. 01.08.2023 ( MAMA İzmir Milletvekili TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi bir basın bildirisi yayımlayarak; İzmir Aliağa Gemi Söküm Bölgesi'ndeki risk ve tehlikelere karşı kamuoyunun dikkatini çekmiştir. Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi'nin de dile getirdiği gibi; Türkiye'nin tek gemi söküm tesisinin bulunduğu yer olan Aliağa, kapasitesini doldurmuş durumdadır. Bu bölgedeki gemi söküm faaliyetleri son derece şeffaf ve doğayı koruyan bir perspektifle yürütülmelidir. Ancak basında yer alan bazı haberler, konunun hassasiyetine gölge düşürecek nitelikte olup, açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. Örneğin; İMO No: 7236191 MMSI:642165063 kayıtlı SLOUG isimli tanker gemisinin Libya'nın Bingazi -Tobruk açıklarından yasal olmayan yöntemlerle önce Mısır'ın İskenderiye Limanı'na götürüldüğü, daha sonra çevre örgütlerinin ayaklanması ile söküm yapılamadığı için Aliağa Limanı'na getirildiği haberleri basında yer aldı. Bu çerçevede; I- SLOUG isimli bu gemiye Şubat ayında Aliağa Gemi Söküm Bölgesi'ne yanaşma izni verildiği doğru mudur? Verildi ise; Şubat ayından bu yana gemi ile ilgili her hangi bir işlem yapılmış mıdır? 2- Gemi Aliağa'ya gelmeden önce gas free belgesi sunulmuş mudur? Gemi ile ilgili Tehlikeli Madde Envanter Raporu bulunmakta mıdır? Geminin notifikasyon onayı var mıdır? Radyasyon ölçümü yapılmış mıdır? Sonuçları nelerdir? 3- Ham petrol ve kimyasal atık bulunduğu iddiaları doğru ise bunun miktarı nedir? 4- Gemiye ilişkin söküm izni verilmiş midir? Geri dönüşüm ve atık bertaraf süreçlerine ilişkin planlar sunulmuş mudur? Söküm işlemleri safhasında alınacak çevresel önlemler nelerdir? İşçi sağlığı ve güvenliğine ilişkin önlemler nelerdir? • - Kapasitesini doldurmuş olan Aliağa Gemi Söküm Bölgesi'nin tehlikeli atık çöplüğü haline gelmemesi için bakanlığınızca ne tür tedbirler alınmaktadır? ## Bakanlığın cevabı İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR SORULAR Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (IMMOB) Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi bir basın bildirisi yayımlayarak; İzmir Aliağa Gemi Söküm Bölgesi'ndeki risk ve tehlikelere karşı kamuoyunun dikkatini çekmiştir. Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi'nin de dile getirdiği gibi; Türkiye'nin tek gemi söküm tesisinin bulunduğu yer olan Aliağa, kapasitesini doldurmuş durumdadır. Bu bölgedeki gemi söküm faaliyetleri son derece şeffaf ve doğayı koruyan bir perspektifle yürütülmelidir. Ancak basında yer alan bazı haberler, konunun hassasiyetine gölge düşürecek nitelikte olup, açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. Örneğin; İMO No: 7236191 MMSI:642165063 kayıtı SLOUG isimli tanker gemisinin Libya'nın Bingazi -Tobruk açıklarından yasal olmayan yöntemlerle önce Mısır'ın İskenderiye Limanı'na götürüldüğü, daha sonra çevre örgütlerinin ayaklanması ile söküm yapılamadığı için Aliağa Limanı'na getirildiği haberleri basında yer aldı. Bu çerçevede; I- SLOUG isimli bu gemiye Şubat ayında Aliağa Gemi Söküm Bölgesi'ne yanaşma izni verildiği doğru mudur? Verildi ise; Şubat ayından bu yana gemi ile ilgili her hangi bir işlem yapılmış mıdır? 2- Gemi Aliağa'ya gelmeden önce gas free belgesi sunulmuş mudur? Gemi ile ilgili Tehlikeli Madde Envanter Raporu bulunmakta mıdır? Geminin notifikasyon onayı var mıdır? Radyasyon ölçümü yapılmış mıdır? Sonuçları nelerdir? 3- Ham petrol ve kimyasal atık bulunduğu iddiaları doğru ise bunun miktarı nedir? 4- Gemiye ilişkin söküm izni verilmiş midir? Geri dönüşüm ve atık bertaraf süreçlerine ilişkin planlar sunulmuş mudur? Söküm işlemleri safhasında alınacak çevresel önlemler nelerdir? İşçi sağlığı ve güvenliğine ilişkin önlemler nelerdir? 5- Kapasitesini doldurmuş olan Aliağa Gemi Söküm Belgesi'nin tehlikeli atık çöplüğü haline gelmemesi için Bakanlığınızca ne tür tedbirler alınmaktadır? CEVAPLAR Söküm amacı ile getirilen gemilere yanaşma izni verme yetkisi Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Aliağa Bölge Liman Başkanlığı'ndadır. Günümüz itibari ile Slough adlı tanker gemisinin söküm işlemine başlanmamıştır. Sloug adlı tanker gemisinin notifikasyon onayı İzmir Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilmiştir. Geminin notifikasyon onayına esas hazırlanması gereken evraklar arasından gas free belgesi, radyasyon ölçüm raporu ile tehlikeli madde envanter raporu bulunmaktadır. Hazırlanan raporlara ait ölçüm sonuçları standartları sağlamaktadır. Sloug adlı tanker gemisinde, geminin mütemmim cüzü dışı kimyasal atık bulunduğuna dair yapılmış bir tespit bulunmamakta olup, gemide mütemmim cüz kontrolü yapan heyet tarafından düzenlenen görgü tutanağında miktarı tespitli bir atık bilgisine yer verilmemiştir. Gemi söküm izni, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Aliağa Liman Başkanlığı tarafından verilmektedir. İşletme tarafından yapılacak tüm çevresel faaliyetler İzmir Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüzce titizlikle takip edilecektir. Söküm sırasından işçi sağlığı ve iş güvenliğine ilişkin alınan ve alınması gereken önlemlere ilişkin hususlar oÇalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yürütülmektedir. Sloug adlı tanker gemisinin söküm işleminden çıkan atıkların yönetimi; "Atık Yönetimi Yönetmeliği" ve ilgili atık mevzuatı hükümleri doğrultusunda gerçekleştirilmektedir. Atık Yönetimi Yönetmeliği, Tehlikeli (Atıkların o Sınırlarötesi o Taşınımının ve Bertarafının Kontrolüne İlişkin Basel Sözleşmesi'ne ve Avrupa Birliği (AB) mevzuatına uyumlu olarak hazırlanmıştır. Ayrıca, gemi söküm tesislerinin fiziksel şartları Bakanlığımız tarafından incelenerek tesislere bir yıl geçerli olan gemi söküm izni belgesi verilmektedir. 2872 sayılı Çevre Kanunu hükümlerine uyulup uyulmadığı denetlenmekte ve uyulmadığının tespiti halinde idari yaptırım uygulanmaktadır. --- **Kaynak gösterme:** Mehmet Salih Uzun (Demokrat Parti, İzmir). “Kimyasal atık depolamak için kullanılan bir geminin Aliağa söküm tesislerine getirilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/2637, 1 Ağustos 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-2637-kimyasal-atik-depolamak-icin-kullanilan-bir-geminin-aliaga-sokum-tesislerine-getirilmesine (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a232ab6a-60f7-4d22-b7a2-0189b51effe2 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.