# TPAO ile bazı yabancı şirketler arasında imzalanan bir ortak girişim anlaşmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/26777
- **Veren:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar)
- **Veriliş tarihi:** 9 Nisan 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 55 gün sonra, 3 Haziran 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/dc4367b5-e295-44dc-b8b8-019639836cba
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26777-tpao-ile-bazi-yabanci-sirketler-arasinda-imzalanan-bir-ortak-girisim-anlasmasina-iliskin

> Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 9 Nisan 2025 tarihinde 7/26777 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 55 gün sonra, 3 Haziran 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.

Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU İl Diyarbakır Milletvekili Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan Bayraktar'ın 12 Mart 2025 tarihinde yaptığı açıklamaya göre, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO), ABD'nin en büyük petrol üreticilerinden Continental Resources ve 17 yıldır Türkiye'de faaliyet gösteren TransAtlantic Petroleum ile Diyarbakır Havzası'ndaki konvansiyonel olmayan petrol ve gaz kaynaklarının geliştirilmesi için ortak girişim anlaşması imzalamıştır.

Bu bağlamda,

Söz konusu ortak girişim anlaşmasının detayları nelerdir? Anlaşmanın süresi, kapsamı ve mali detayları hakkında bilgi verir misiniz?

1. Diyarbakır Havzası'ndaki konvansiyonel olmayan petrol ve gaz kaynaklarının potansiyeli hakkında yapılan araştırmalar ve değerlendirmeler nelerdir? Bu kaynakların Türkiye'nin enerji ihtiyacını karşılama potansiyeli nedir?

2. Projede kullanılacak en güncel çevresel ve teknolojik uygulamalar nelerdir? Bu uygulamaların çevresel etkileri ve sürdürülebilirlik açısından sağlayacağı faydalar nelerdir?

3. Proje kapsamında yerli iş gücünün eğitimi ve teknik bilgi transferi nasıl sağlanacaktır? Bu eğitimlerin kapsamı, süresi ve katılımcı sayısı hakkında bilgi verir misiniz?

4. Buortak girişimin Türkiye'nin enerji politikalarına ve ekonomisine sağlayacağı katkılar nelerdir? Projenin istihdam, yerli teknoloji geliştirme ve enerji bağımsızlığına etkileri neler olacaktır?

5. Anlaşmanın yabancı ortaklık ile yapılması hususunda ne düşünüyorsunuz? TPAO'nun tek başına yürütebileceği bir proje değil miydi?

6. Proje için ne kadarlık bir bütçe ayrılmıştır? Bu bütçenin ne kadarı TPAO tarafından karşılanacaktır?

7. Proje ne zaman başlayacak ve ne zaman bitecektir?

8. Proje sonucunda oluşacak gelirlerin paylaşım oranı nasıl olacaktır?

## Bakanlığın cevabı

DÖNEM | ESASNO 28/3 | 7026777

Diyarbakır Havzası'ndaki ankonvansiyonel petrol ve gaz kaynaklarının potansiyeline yönelik araştırma ve değerlendirme çalışmaları 2014 yılından bu yana sürdürülmekte olup, bölgede yürütülen faaliyetler ilgili mevzuat gereği alınması zorunlu olan izinler çerçevesinde yürütülmektedir. Söz konusu faaliyetlerin çevreye olan etkileri ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı uhdesinde yürütülen Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) sürecinde etraflıca değerlendirilmektedir.

Ankonvansiyonel kaynaklar, konvansiyonel kaynaklara göre daha stabil ve uzun süreli üretim imkânı sunmakta olup, bu yönüyle ankonvansiyonel kaynakların enerji arz güvenliğinin sağlanmasına önemli katkılar sunma potansiyeli bulunmaktadır. Nitekim ankonvansiyonel kaynaklardan yapılacak yerli üretim, bir yandan küresel fiyat dalgalanmalarına karşı ülkemizin direncini artırırken, diğer yandan enerji kaynaklı ithalat faturasını düşürmeye ve bu kaynakların enerji portföyüne dahil edilmesi suretiyle kaynak çeşitliliğine ve enerji arz güvenliğine katkı sağlamaya yardımcı olacaktır. Yanı sıra arama, sondaj ve üretim yatırımları bölge ekonomilerinin sosyoekonomik gelişimini ve istihdam olanaklarını artıracak, ayrıca yeni sondaj teknikleri, üretim ekipmanları ve rezervuar yönetiminin geliştirilmesi için Ar-Ge yatırımları da hız kazanacaktır.

Ankonvansiyonel petrol ve doğal gaz kaynaklarının geliştirilmesine yönelik 12 Mart 2025 tarihinde Ortak Girişim Anlaşması imzalanmış olup, bu kapsamda ankonvansiyonel faaliyetlerde ortaklıklar kurulması sayesinde operasyonel risk ve maliyetlerin azaltılması konusunda önemli avantajlar sağlanmıştır. Öte yandan bu alandaki teknik bilgi ve tecrübe paylaşımı, mühendislik uygulamalarının geliştirilmesi ve yeni teknolojilerin kullanılması gibi konularda önemli fırsatlar sunarak projelerin verimliliğini ve başarı şansını artırmaktadır.

Söz konusu projenin değerlendirme fazında teknik çalışmalara başlanmış olup, projenin tamamlanma süresi ise ruhsat sürelerine ve sonraki fazlardaki üretim potansiyeline göre yeniden değerlendirilecektir.

Petrol ve doğal gaz arama ve üretim faaliyetleri kapsamında yürütülen operasyonlar, sektör dinamikleri doğrultusunda kuyu bazlı maliyet takibine tabi tutulmakta, her bir kuyunun özgün karakteristiği ve kuyu derinliği ile ihtiyaç duyulan çeşitli servis ve ekipmanlar gibi faktörler kuyu maliyetinin belirlenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.

Projeye ilişkin Ortak Girişim Anlaşması imzalanan şirketlerle teknik eğitim alanında da iş birliği yapılacak olmakla birlikte, eğitimlerin kapsam, süre ve katılımcı sayısına ilişkin planlamalar devam etmektedir.

Alparslfn BAYRAKTAR
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “TPAO ile bazı yabancı şirketler arasında imzalanan bir ortak girişim anlaşmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/26777, 9 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26777-tpao-ile-bazi-yabanci-sirketler-arasinda-imzalanan-bir-ortak-girisim-anlasmasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/dc4367b5-e295-44dc-b8b8-019639836cba

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
