# 2025 yılının Ocak ayında TÜİK tarafından yayımlanan dış ticaret verilerine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/26859 - **Veren:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır) - **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat) - **Veriliş tarihi:** 9 Nisan 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 41 gün sonra, 20 Mayıs 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2894fd64-6b5a-45dd-8db4-01961fc7de68 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26859-2025-yilinin-ocak-ayinda-tuik-tarafindan-yayimlanan-dis-ticaret-verilerine-iliskin > Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 9 Nisan 2025 tarihinde 7/26859 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 41 gün sonra, 20 Mayıs 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından Anayasanın 98'inci, TBMM içtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim. Av. Dr. M Za TANRIKULU TUİK Dış ticaret endeksleri, Ocak 2025 verileri çerçevesinde, 1. 2025 yılı Ocak ayında ihracat birim değer endeksinin bir önceki yılın aynı ayına göre değişiklik göstermemesi hangi ekonomik faktörlerle açıklanmaktadır? 2. İhracat miktar endeksinde 945,8 oranındaki artış hangi sektörlerde yoğunlaşmıştır? Bu artışın sürekliliğini sağlamak amacıyla ne gibi politikalar uygulanmaktadır? 3. İthalat birim değer endeksinin 961,1 oranında azalması, ithal edilen malların kompozisyonundaki bir değişiklikten mi yoksa küresel piyasalardaki fiyat hareketlerinden mi kaynaklanmaktadır? -4. İthalat miktar endeksinin 010,8 oranında artması, dış ticaret dengesine etkisi açısından nasıl değerlendirilmektedir? Bu artışın cari açık üzerindeki etkisi nasıl öngörülmektedir? 5. İmalat sanayiinde (gıda, içecek ve tütün hariç) ihracat birim değer endeksinin 961,0 oranında düşmesi, sektördeki rekabet gücü açısından nasıl değerlendirilmektedir? Bu düşüşün engellenmesi için ne gibi destekler planlanmaktadır? 6. Dış ticaret haddinin bir önceki yıla göre 1 puan artarak 87,9 olarak gerçekleşmesi, dış ticaret politikası açısından nasıl yorumlanmaktadır? 7. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış veriler göz önüne alındığında, 2025 yılının ilk çeyreğinde dış ticaret performansına ilişkin beklentiler nelerdir? ## Bakanlığın cevabı İlgi (o :21.04.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-B.1615003 sayılı yazınız İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Diyarbakır Milletvekili Sayın Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU tarafından verilen 7/26859 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Prof. Dr. Ömer BOLAT Bakan Ek: Soru Önergesi Cevabı (1 Sayfa) Faks No: 4491341 Soru Önergeleri Şubesi yi miş rl, İnternet Adresi: www.ticaret.gov.tr , ii TİCARET BAKANLIĞI Diyarbakır Milletvekili Sayın Ay. Dr. M. Sezgin TANRIKULU'na Ait 7/26859 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar: Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir: 1. 7) İhracat birim endeksindeki gelişmelerde katma değerli üretim, rekabet unsurları, küresel olarak emtia fiyatları ile avro-dolar paritesi gibi pek çok faktör belirleyici olmaktadır. Bu etkilerin sektör bazında ihracat birim fiyatlarına yansımaları da farklılaşabilmektedir. Bu kapsamda, ihracat birim değer endeksi Ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) 901,0 azalış göstermiştir. 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu gereğince, ihracat miktar endeksinin de içinde bulunduğu resmi dış ticaret istatistikleri, Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı tarafından kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Bu nedenle dış ticaret işlemlerine ilişkin talep edilen verilerin anılan Kurumdan temin edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir. Öte yandan, ithalat birim endeksindeki gelişmelerde rekabet unsurları, verimlilik seviyesi, başta enerji olmak üzere emtia fiyatları ile avro-dolar paritesi gibi pek çok faktör belirleyici olmaktadır. Bu etkilerin sektör bazında ithalat birim endeksine yansımaları da farklılaşabilmektedir. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre; Ocak ayında ithalat birim değer endeksi "01,1 oranında azalırken, ithalat miktar endeksi 610,8 oranında artmıştır. 2024 yılı Ocak ayında 32.4 milyar dolar olan yıllıklandırılmış cari işlemler açığı, 2025 yılı Ocak ayında 11,8 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Ticarette artan korumacı eğilimler, Avrupa Birliği'ndeki zayıf ekonomik görünüm ve tarife artışlarının getirdiği belirsizliğin hâkim olduğu küresel konjonktüre rağmen cari işlemler açığının Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYH) içindeki payının tarihsel ortalamanın (2002-2024 ortalaması: 963,5) altında kalmaya devam edeceği öngörülmektedir. Dış ticaret haddi 2025 yılı Ocak ayında bir önceki yıla göre 1 puan artarak 87,9 seviyesine ulaşmış olup, söz konusu artış ülkemiz dış ticaret dengesine pozitif yönde etki etmektedir. Diğer taraftan, Bakanlığımız tarafından açıklanan geçici dış ticaret istatistiklerine göre; 2025 yılı Ocak-Mart dönemi ihracatımız geçen yılın aynı dönemine göre 962,5 oranında artış ile 65,3 milyar dolar olurken; ithalatımız 964,6 oranında artış ile 87,9 milyar dolar olmuştur. 2025 yılı Mart ayı itibarıyla son 12 ayda yıllıklandırılmış mal ihracatımız, Cumhuriyet tarihimizin en yüksek seviyesi olan 263,4 milyar dolara yükselmiştir. Mal ihracatında son yılda 902,1'lik artışla 5,5 milyar dolar net artış sağlanmıştır. Mart ayı itibarıyla yıllıklandırılmış mal ithalatımız ise 960,5 azalış ile 347,9 milyar dolar olmuştur. Böylelikle mal ithalatında son 1 yılda 1,8 milyar dolar net düşüş sağlanmıştır. Neticede yıllıklandırılmış dış ticaret açığı, geçen yılın aynı ayına göre 7,3 milyar dolar azalarak 84,5 milyar dolara gerilemiştir. Böylelikle tepe noktası olan 2023 Mayıs (122,2 milyar dolar) ayına göre dış ticaret açığı 37,7 milyar dolar azalmıştır. --- **Kaynak gösterme:** Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “2025 yılının Ocak ayında TÜİK tarafından yayımlanan dış ticaret verilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/26859, 9 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26859-2025-yilinin-ocak-ayinda-tuik-tarafindan-yayimlanan-dis-ticaret-verilerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2894fd64-6b5a-45dd-8db4-01961fc7de68 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.