# Bir kurşun fabrikasından çıkan atıkların Bilecik'e götürüldüğü iddiasına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/26893 - **Veren:** Yaşar Tüzün (CHP, Bilecik) - **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum) - **Veriliş tarihi:** 16 Nisan 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 183 gün sonra, 16 Ekim 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/bd66a5c4-9a75-4c04-85ed-01963e97962d - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26893-bir-kursun-fabrikasindan-cikan-atiklarin-bilecik-e-goturuldugu-iddiasina-iliskin > Yaşar Tüzün (CHP), 16 Nisan 2025 tarihinde 7/26893 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 183 gün sonra, 16 Ekim 2025). ## Önerge metni İzmir Gaziemir ilçesinde bulunan "İzmir'in Çernobil'i olarak bilinen kurşun fabrikasında temizlik çalışmaları yapılırken, atıkların Bilecik'in Vezirhan beldesinde bulunan çimento fabrikasına götürüldüğüne dair" haberler basına yansımıştır. Bu konu ile ilgili aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 15.04.2025 Çevresel iyileştirme faaliyetlerinin yürütülmesi kapsamında yetki verilen şirketin yapmış olduğu işlemler uluslararası standartlara uygun mudur? İlgili şirket daha önce bu konuda bir çalışma yapmış mıdır? Bakanlığın, çevresel iyileştirme çalışmalarını denetleyecek bir denetim mekanizması ve ekibi var mıdır? Temizleme çalışmaları aşamalarında bilim insanlarının, sivil toplum kuruluşlarının ve yerel idarelerin görüşlerine başvurulmakta mıdır? Türkiye'de radyoaktif ve tehlikeli maddeleri saklayacak yeterli alanlar var mıdır? Bu alanlar hangi bölgelerde yer almaktadır? İzmir Kurşun fabrikasından çıkarılan atıkların Bilecik Vezirhan'da bulunan bir çimento fabrikasına götürüldüğü bilgisi doğru mudur? Atıklar çimento fabrikasında yakıldı ise ortada kalan külü ne olmuştur? Bu konuda hangi önlemler alınmaktadır? ## Bakanlığın cevabı İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI SORULAR Çevresel iyileştirme faaliyetlerinin yürütülmesi kapsamında yetki verilen şirketin yapmış olduğu işlemler uluslararası standartlara uygun mudur? İlgili şirket daha önce bu konuda bir çalışma yapmış mıdır? 2)Bakanlığın, çevresel iyileştirme çalışmalarını denetleyecek bir denetim mekanizması ve ekibi var mıdır? 3)Temizleme çalışmaları aşamalarında bilim insanlarının, sivil toplum kuruluşlarının ve yerel idarelerin görüşlerine başvurulmakta mıdır? 4YTürkiye'de radyoaktif ve tehlikeli maddeleri saklayacak yeterli alanlar var mıdır? Bu alanlar hangi bölgelerde yer almaktadır? S)İzmir Kurşun fabrikasından çıkarılan atıkların Bilecik Vezirhan'da bulunan bir çimento fabrikasına götürüldüğü bilgisi doğru mudur? 6)Atıklar çimento fabrikasında yakıldı ise ortada kalan külü ne olmuştur? Bu konuda hangi önlemler alınmaktadır? CEVAPLAR Radyoaktif kirliliğe maruz kalmış alanlarda yürütülecek çevresel iyileştirme faaliyetlerinin yetkilendirilmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla 13.08.2022 tarihli ve 31922 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Radyoaktif Kirliliğe Maruz Kalmış Alanların Çevresel İyileştirme Faaliyetlerinin Yetkilendirilmesine İlişkin Yönetmelik yürürlüğe girmiş olup, söz konusu yönetmelik kapsamında radyoaktif kirliliğe maruz kalmış İzmir İli, Gaziemir İlçesi, Emrez Mahallesinde bulunan Aslan Avcı Döküm Sanayi ve Tic. A.Ş.'ye ait alanda çevresel iyileştirme faaliyetlerinin yürütülmesine ilişkin olarak Nükleer Düzenleme Kurumu tarafından firmaya izin verilmiştir. Radyoaktif atıkların yönetimi Nükleer Düzenleme Kurumu'nun sorumluluğunda yer almaktadır. Sahadaki radyoaktif olmayan atıkların yönetimi ve toprak kirliliği çalışmalarına ilişkin süreçler 2872 sayılı Çevre Kanunu, ilgili mevzuat ve Bakanlığımızca 12.07.2024 tarihinde onaylanan Çevresel İyileştirme Planı kapsamında yürütülmektedir. ç, pahada bulunan radyoaktif atıklar ve radyoaktif olmayan atıkların yönetimi 12.07.2024 tarihinde onaylanan Çevresel İyileştirme Planı kapsamında yürütülmekte olup; radyoaktif madde ile kontamine olmuş atıkların yönetimi Nükleer Düzenleme Kurumu ve TENMAK tarafindan yapılmaktadır. Bunun dışındaki tüm atıkların yönetimi 2872 sayılı Çevre Kanunu ve atık yönetimi hakkında yürürlükte olan mevzuat kapsamında yürütülmektedir. Sahada çalışmalar Bakanlığımız, NDK ve TENMAK personellerinden oluşan komisyonun kontrolünde gerçekleştirilmektedir. Komisyonca belirlenen format çerçevesinde, Sahada yürütülen çalışmalara ilişkin firma tarafından hazırlanan aylık ilerleme raporları komisyon üyesi kurumlara resmi yazı ile iletilmektedir. 3)Sahadaki çevresel iyileştirme çalışmalarının yürütülmesi ile ilgili Aksaray Üniversitesi Mühendislik Fakültesi tarafından teknik rapor hazırlanmıştır. Sahadaki çalışmalar Bakanlığımız, Nükleer Düzenleme Kurumu, TENMAK ve İzmir Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü koordinesinde kontrol edilmektedir. Sahadan atıkların kaldırılması sonrasında 08.06.2010 tarihli ve 27605 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Toprak Kirliliğinin Kontrolü ve Noktasal Kaynaklı Kirlenmiş Sahalara Dair Yönetmelik gereğince başlayacak olan toprak kirliliği çalışmaları İzmir Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü başkanlığında İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, İl Sağlık Müdürlüğü, Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü, Devlet Su İşleri Bölge Müdürlüğü, İl Özel İdaresi katılımı ile kurulacak "Kirlenmiş saha değerlendirme ve izleme komisyonu" tarafından yürütülecektir. Söz konusu komisyon çalışmalarına Bakanlığımız da katılım sağlayacaktır. 4YRadyoaktif atıkların yönetimi TENMAK tarafından yapılmaktadır. Tehlikeli atıkların yönetimi konusunda çevre izin ve lisansına sahip işletmelere Bakanlığımız Çevresel Etki Değerlendirilmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü web sayfasından güncel olarak ulaşılabilmektedir. 5)Sahadan çıkarılan, radyoaktivite içermeyen ve tehlike atık olarak belirlenen atıkları lisanslı araçlarla ile MOTAT sistemi kullanılarak yakma, beraber yakma ve düzenli depolama konulu çevre izin ve lisansına sahip bertaraf tesislerine gönderilmektedir. Bakanlığımıza sunulan aylık ilerleme raporlarında yer alan bilgilere göre atıkların gönderildiği çevre izin ve lisanslı tesisler içerisinde Bilecik'te bulunan Vezirhan Çimento Fabrikası da yer almaktadır. 6)Çevre izin ve lisansına sahip tesislere kabul edilen atıklar ve çıkış yapılan atıklar ile ilgili bilgiler Çevresel Etki Değerlendirilmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü uhdesinde bulunan "Arık Yönetim Uygulaması/Kütle Denge Raporu " yazılımından temin edilebilmektedir. --- **Kaynak gösterme:** Yaşar Tüzün (CHP, Bilecik). “Bir kurşun fabrikasından çıkan atıkların Bilecik'e götürüldüğü iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/26893, 16 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26893-bir-kursun-fabrikasindan-cikan-atiklarin-bilecik-e-goturuldugu-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/bd66a5c4-9a75-4c04-85ed-01963e97962d Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.