# Kahramanmaraş'ta yaşanan zirai don afetinden etkilenen çiftçilerin mağduriyetinin giderilmesine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/26952
- **Veren:** Zuhal Karakoç (MHP, Kahramanmaraş)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 15 Nisan 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 49 gün sonra, 3 Haziran 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/06b728d7-d07f-42e8-bc91-01963e3dba76
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26952-kahramanmaras-ta-yasanan-zirai-don-afetinden-etkilenen-ciftcilerin-magduriyetinin-giderilm

> Zuhal Karakoç (MHP), 15 Nisan 2025 tarihinde 7/26952 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 49 gün sonra, 3 Haziran 2025).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın, Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılması için gereğini saygılarımla arz ederim. 14.04.2025.

P Kahramanmaraş Milletvekili

Kahramanmaraş"ımızda son günlerde hava sıcaklığının sıfirın altında 13 dereceye kadar düşmesi nedeniyle oluşan zirai don, pek çok ilçemizde tarım alanlarını olumsuz yönde etkilemiştir. Elbistan ilçemizde kayısı, Göksun ilçemizde elma, Bertiz ve Çağlayancerit ilçelerimizde ceviz ve üzüm olmak üzere birçok meyve ağacı ve dikili-ekili tarım alanı zarar görmüştür. Bu zarar nedeniyle ve tarım sigortası kapsamında olmayan ya da eksik sigortalı alanlarda yaşanan kayıplar, üreticilerimiz nazarında mali ve maddi açıdan endişe doğurmuştur.

Tarımsal üretim, Kahramanmaraş"ımızın ekonomisinin temel direklerinden birini teşkil etmekte olup ilimizin tarımsal üretimiyle ülke ekonomisine sunduğu katkı yadsınamaz. Don olayları gibi doğal afetlerden etkilenen tarımsal üretimde yaşanan kayıpların ve üreticilerimizin bu kayıplar nedeniyle uğradıkları zararın en aza indirilmesi önem arz etmektedir.

Bu kapsamda;

1. Kahramanmaraş'ta 2025 yılının Nisan ayında yaşanan zirai don olayının etkilediği tarım arazilerinin yüz ölçümü ve bu olaydan etkilenen ürünlerin miktarı ne kadardır?

2. Zarar tespitine yönelik sürdürülen çalışmalar ne aşamadadır?

3. Zarar tespiti sonucunda elde edilen veriler doğrultusunda üreticilerimizin uğradıkları maddi zararın giderilmesi, üreticilerimizin emeklerinin korunması ve ilimizdeki tarımsal üretimin desteklenmesi konusunda bir çalışma planlanmakta mıdır?

4. TARSİM kapsamı dışında kalan üreticilerimizin zararlarının giderilmesi bakımından planlanan bir destek programı var mıdır?

5. Don olayları gibi doğal afetlerden ilimizdeki tarımsal alanların ve tarım alanında faaliyet yürüten üreticilerimizin karşı karşıya kalabilecekleri riskleri azaltmaya yönelik bir eylem planının geliştirilmesi planlanmakta mıdır?

## Bakanlığın cevabı

Ülkemizde yaşanan zirai don olayı 65 ilde görülmüş, 34 ilde yoğun bir etkilenme meydana gelmiştir. Yaşanan zirai dondan en çok meyve grubu etkilenmiştir.

Ülkemiz genelinde yaşanan zirai don öncesinde il/ilçe tarım ve orman müdürlüklerimiz ile Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) tarafından iklimsel gelişmeler sahada yakından takip edilmiş, gerekli gözlemler yapılmış ve alınacak önlemler konusunda yoğun bilgilendirme çalışmaları yapılmıştır.

Yaşanan zirai don olayı uyarı sistemi devreye girmiş ve üreticilerimize yazılı ve görsel basının yanında SMS yoluyla bilgilendirme yapılmıştır.

Zirai don olayının meydana gelmesine müteakip il/ilçe tarım ve orman müdürlüklerimiz ve TARSİM eksperlerince sahada hasar tespitleri belirli teknikler çerçevesinde ve belirlenen takvim doğrultusunda yapılmaktadır. Tarım sigortası yaptıran üreticilerimizin zararları yapılan hasar tespitleri neticesinde TARSİM tarafından ivedilikle karşılanmaktadır.

Don teminatı almak isteyen üreticilerimize 9467 oranında Devlet Prim Desteği sağlanmasının yanı sıra çiftçilerimizin ödeyeceği prim tutarlarını daha makul seviyelere getirmek için; 965 oranında "Şehit Yakını ve Gazi İndirimi", 945 oranında "Peşin Ödeme İndirimi", 9010 oranında "Kadın Çiftçi İndirimi", 40 yaş altı yetiştiricilerimize 965 oranında "Genç Çiftçi İndirimi" ve "o5 oranında "Engelli Çiftçi İndirimi" uygulanmaktadır. Sözleşmeli üretim yapan çiftçilerimiz için de 9010 ila 9615 oranlarında ve Tarımsal üretim planlamasına konu ürünlerde ise 910 oranında prim indirimleri uygulanmaktadır.

Bu indirimlerin yanı sıra; zirai don zararının etkilerini azaltıcı rüzgâr pervaneleri, sisleme ve yağmurlama sistemi kullanılan ürünler için tarife fiyatının 9625 ile 9635'i oranlarında prim indirimi uygulanmaktadır.

Bakanlığımız Kırsal Kalkınma Yatırımları kapsamında sisleme makinesi, ısıtma sistemleri, don pervanesi, sulama sistemleri gibi don ve doluyu önleme ile gölgelemeye yönelik file ve/veya plastik/polimer örtü ile çiftçi bilgilendirme sistemlerine (zirai don, aşırı yağış, dolu vb.) ilişkin projelere 9050 hibe oranında destek verilmektedir.

Bakanlığımız zarar gören üreticilerimizin zararlarının telafi edilmesi, üretimde devamlılığın ve gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla çalışmalarına devam etmektedir.

8038 sayılı "Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Tarafından Tarımsal Üretime Dair Hazine Kâr Payı Destekli Yatırım ve İşletme Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Karar" ile 8039 sayılı "T.C, Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerince Tarımsal Üretime Dair Hazine Faiz Destekli Yatırım ve İşletme Kredisi Kullandırılmasına İlişkin Karar" 30.12.2023 tarihli ve 32415 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Doğal afetlerden etkilenen üreticilerimizin 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları ve bu Kararlara dayanılarak hazırlanan 2024/15 sayılı "Tarımsal Üretime Dair Faiz/Kâr Payı Destekli Yatırım Ve İşletme Kredisi/Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Uygulama Esasları Tebliği" kapsamında kullandıkları sübvansiyonlu krediler/finansmanlar, ürünlerin doğal afetlerden etkilendiklerinin tespit edilmesi halinde Bankalar ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin kendi, usul, esas ve mevzualı çerçevesinde, vade tarihinden/hesap devresinden/taksit tarihinden itibaren TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı

"025 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak 1 yıl süreyle ertelenebilmekte, azami 5 yıla kadar 7020 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak taksitlendirilebilmektedir.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Zuhal Karakoç (MHP, Kahramanmaraş). “Kahramanmaraş'ta yaşanan zirai don afetinden etkilenen çiftçilerin mağduriyetinin giderilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/26952, 15 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26952-kahramanmaras-ta-yasanan-zirai-don-afetinden-etkilenen-ciftcilerin-magduriyetinin-giderilm (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/06b728d7-d07f-42e8-bc91-01963e3dba76

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
