# Elazığ 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Cezaevinde bulunan hasta bir mahkumun tahliye talebine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/27233
- **Veren:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 16 Nisan 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 272 gün sonra, 13 Ocak 2026)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1b99a7a1-aff8-4abc-8bd8-019642db8dca
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27233-elazig-1-nolu-yuksek-guvenlikli-cezaevinde-bulunan-hasta-bir-mahkumun-tahliye-talebine-ili

> Öznur Bartin (DEM Parti), 16 Nisan 2025 tarihinde 7/27233 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 272 gün sonra, 13 Ocak 2026).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Öznur Bartin

& Hakkâri Milletvekili

Hasta Mahpuslara Özgürlük İnisiyatifi?nin 553?*üncü hafta eyleminde kamuoyuna duyurduğu üzere, Elâzığ Il No'lu Yüksek Güvenlikli Cezaevi?nde tutulan hasta mahpus Emin Aladağ, ağır sağlık sorunları ile yaşam mücadelesi vermektedir. Emin Aladağ, 1993 yılında gözaltına alındığı sırada maruz kaldığı iddia edilen ağır işkenceler sonucunda sağ kolu ve sol bacağında lif kopmaları meydana gelmiştir. 1998 yılında tahliye edilmiş, ancak müebbet hapis cezasının onanması üzerine 2000 yılında yeniden cezaevine konulmuş ve o tarihten bu yana, 25 yılı aşkın süredir farklı cezaevlerinde tutulmaktadır.

Cezaevinde kaldığı süreçte tedavileri sistemli biçimde ihmal edilmiştir. Zamanında yapılmayan ameliyatlar, ağrı kesicilerle geçiştirilen sağlık sorunları ve dış tedavi başvurularının reddi, Aladağ'ın bugün bastonla dahi zor yürüyen, kısmi felçli bir mahpus haline gelmesine neden olmuştur. 2024 yılı içinde felç geçirdiği, sağ tarafının büyük oranda işlevsiz hale geldiği, her iki kolu ve bacağında ciddi hareket kaybı yaşadığı, ailesi ve avukatları tarafından raporlanmıştır.

Bütün bu sağlık durumuna rağmen hasta mahpus Emin Aladağ'a verilen 9087 oranında ağır engelli raporu, tahliyesi için yeterli görülmemiştir. Kendi başına ihtiyaçlarını karşılayamayan, kişisel bakımını dahi yapamayan, ağır fıtıklar, kalça ve omurga kireçlenmeleri, bel kayması gibi ileri evre rahatsızlıklarla yaşayan bir mahpusun cezaevi koşullarında tutulması, yaşam hakkının doğrudan ihlali anlamına gelmektedir.

Ülkenin taraf olduğu Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi, İşkencenin Önlenmesi Avrupa Komitesi (CPT) kararları ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatları, cezaevi koşullarında sağlık hizmetine erişemeyen, hayati riski bulunan kişilerin infazlarının ertelenmesini ve insan onuruna uygun biçimde tedaviye erişimlerinin sağlanmasını zorunlu kılmaktadır. Ancak uygulamada bu ilkeler, cezaevlerinde görmezden gelinmektedir.

Hasta mahpus Emin Aladağ'ın durumu, cezaevlerinde sağlık hakkı ihlallerinin yaşam hakkını tehdit edecek düzeye ulaştığını gözler önüne sermektedir. Bu nedenle, hasta mahpuslara yönelik sistematik hak ihlallerinin tespiti, cezaevi koşullarında yaşamını sürdüremeyecek durumda olan mahpusların serbest bırakılması, Adli Tıp Kurumu raporlarının bağımsız, tarafsız ve insan hakları temelli şekilde yeniden değerlendirilmesi ve kalıcı çözüm yollarının belirlenmesi amacıyla, Bakanlığınız tarafından hasta mahpus Emin Aladağ'ın tahliye edilmesi için gerekli girişimlerde bulunulması ve bu konuda kapsamlı bir çalışma başlatılması hayati önemdedir.

Bu bağlamda;

1. Hasta mahpus Emin Aladağ'ın cezaevi sağlık birimleri tarafından düzenli olarak muayene edildiğine dair herhangi bir kayıt var mıdır? Son bir yıl içinde kaç kez sağlık kuruluşuna sevk edilmiştir?

2. Hasta mahpus Emin Aladağ'ın yüzde 87 oranında "ağır engelli" raporu bulunmasına rağmen neden serbest bırakılmadığına ilişkin Adalet Bakanlığı tarafından yapılmış herhangi bir açıklama var mıdır? Bu karar hangi yasal veya idari gerekçelere dayandırılmaktadır? Aladağ'ın sağlık durumu dikkate alındığında, yaşamını cezaevi koşullarında sürdüremeyecek durumda olması göz önünde bulundurularak tahliye edilmesi için Bakanlığınız tarafından gerekli girişimlerde bulunulacak mıdır?

3. Cezaevlerinde yaşamını tek başına sürdüremeyecek durumda olan mahpuslara ilişkin ayrı bir infaz düzenlemesi yapılması planlanmakta mıdır?

4. Mahpus Aladağ'ın felç geçirdiği, kalça ve bel bölgesinde ciddi yapısal bozukluklar olduğu, mide, tansiyon, şeker, astım gibi kronik hastalıklarının bulunduğu sabit olmasına rağmen, neden dış tedavi başvuruları sistematik biçimde reddedilmiştir?

5. 2002-2025 yılları arasında cezaevinde bulunan diğer hasta mahpuslar arasında da engelli raporlarına rağmen tahliye edilmeyen kaç hasta mahpus bulunmaktadır?

6. Hangi koşullarda hasta mahpuslara tahliye ya da infaz erteleme hakkı tanınmaktadır? Bu süreçlerde karar alma yetkisi kimlere aittir ve hangi denetim mekanizmalarına tabidir?

7. Adli Tıp Kurumu'nun hasta mahpuslar hakkında verdiği kararların objektifliğini

© sağlamak ve bağımsız sağlık heyetlerinin görüşlerini dikkate almak üzere yeni bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?

8. Cezaevi idareleri tarafından uygulanan sağlık sevklerinin gecikmesi, hastane randevularının iptal edilmesi ve ring aracıyla uzun süreli sevklerin yarattığı mağduriyetler hakkında Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir inceleme var mıdır?

## Bakanlığın cevabı

1621124 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Hakkâri Milletvekili Öznur Bartin tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27233 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana hitp://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden V9S3Ksi - eK50StO - KPcrjXd - rgftiY- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-730-6048/8285 Konu : Yazılı soru önergesi 42104. 2028

Sayın Öznur BARTİN Hakkâri Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27233 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir.

B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır.

C) Hükümlü ve tutukluların; ayakta ve yatarak tedavilerinde muayene, tetkik, tahlil, kontrol, ilaç, diş protezi ve tıbbi malzemeleri Sağlık Bakanlığı, hastane tarafından temini mümkün bulunmayan tıbbi malzemeler (ortez, protez, gözlük, işitme cihazı, şeker ölçüm çubuğu vb.) ile ilaç bedelleri ise Adalet Bakanlığı tarafından karşılanmaktadır.

Bu kapsamda, söz konusu ilaç alımlarının sağlıklı bir biçimde yürütülmesi, denetiminin yapılması, tutuklu ve hükümlü sağlığının daha iyi korunması, ilaç kullanımının izlenebilir ve kontrol edilebilir hâle gelmesi, ilaç kullanımındaki suistimallerin önüne geçilmesi ve finansman planlamasının öngörülebilmesi amacıyla Reçete Provizyon Sistemi (CETAS) kurulmuştur.

Ç) Öte yandan; hastalığı nedeniyle Adli Tıp Kurumundan rapor bekleyen ya da tek başına öz bakım becerisini yapamayan ve başkasının bakımına muhtaç olan hasta tutuklu ve hükümlülerin barındırılması, rehabilite ve tedavilerini sağlamak amacıyla Metris ve Elazığ R Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumları ile Menemen R Tipi Kapalı ve Açık Ceza İnfaz Kurumu faaliyete geçirilmiştir.

D) Akıllı Teknolojilerin Ceza İnfaz Kurumlarına Entegrasyonu Projesi (ACEP) kapsamında e-doktor görüntülü muayene işlemleri Adalet Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı ve Türk Telekom iş birliği ile yürütülen çalışmalar sonucunda aktif olarak kullanılmaya başlanmıştır.

E-doktor uygulamasıyla; ceza infaz kurumlarındaki sağlık hizmetlerinin teknolojik gelişmelerden faydalanılarak geliştirilmesi, hükümlü ve tutukluların sağlık hakkına erişiminin hızlandırılması, ceza infaz kurumlarındaki sağlık uygulamalarına ilişkin memnuniyetin

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.ir adresinden 7Zzadg2 - IZSW8AT - uT/spz2 - XMpXxâM ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü artırılması amaçlanmıştır.

1I- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun;

A) "Hapis cezasının infazının hastalık nedeni ile ertelenmesi" kenar başlıklı 16. maddesinin ikinci fıkrasında, akıl hastalığı dışındaki hastalıklarda cezanın infazına, resmi sağlık kuruluşlarının mahkumlara ayrılan bölümlerinde devam olunacağı, ancak bu durumda bile hapis cezasının infazının, mahkumun hayatı için kesin bir tehlike teşkil ediyorsa iyileşinceye kadar geri bırakılacağı; üçüncü fikrasında, belirtilen geri bırakma kararının, Adli Tıp Kurumunca düzenlenen ya da Adalet Bakanlığınca belirlenen tam teşekküllü hastanelerin sağlık kurullarınca düzenlenip Adli Tıp Kurumunca onaylanan rapor üzerine, infazın yapıldığı yer Cumhuriyet başsavcılığınca verileceği; altıncı fıkrasında ise maruz kaldığı ağır bir hastalık veya engellilik nedeniyle ceza infaz kurumu koşullarında hayatını yalnız idame ettiremeyen ve toplum güvenliği bakımından ağır ve somut tehlike oluşturmayacağı değerlendirilen mahkumun cezasının infazının, üçüncü fikrada belirlenen usule göre iyileşinceye kadar geri bırakılabileceği

B) "Denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazı" kenar başlıklı 105/A maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, maruz kaldıkları ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatlarını yalnız idame ettiremeyen ve koşullu salıverilmesine üç yıl veya daha az süre kalan hükümlülerin, bu durumlarını, Adli Tıp Kurumundan alınan veya Adalet Bakanlığınca belirlenen tam teşekküllü hastanelerin sağlık kurullarınca düzenlenip Adli Tıp Kurumunca onaylanan bir raporla belgelendirmeleri ve diğer şartları da taşımaları hâlinde denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle cezanın infazı usulünden yararlanabileceği,

C) Geçici 6. maddesinin ikinci fıkrasında, 30/03/2020 tarihine kadar işlenen suçlar bakımından, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun kasten öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar, özel hayata ve hayatın gizli alanına karşı suçlar ve İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlar hariç olmak üzere; sıfır-altı yaş grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile yetmiş yaşını bitirmiş hükümlüler hakkında 105/A maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "iki yıl"lık sürenin, "dört yıl" olarak uygulanacağı; maruz kaldığı ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyen altmışbeş yaşını bitirmiş hükümlülerin koşullu salıverilmeleri için ceza infaz kurumlarında geçirmeleri gereken sürelerin, azami süre sınırına bakılmaksızın 105/A maddesinde düzenlenen denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infaz edilebileceği; ağır hastalık, engellilik veya kocama hâlinin, Adalet Bakanlığınca belirlenen tam teşekküllü hastanelerin sağlık kurullarınca veya Adli Tıp Kurumunca düzenlenen bir raporla belgelendirileceği,

Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır.

NI- Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutukluların hastane sevkleri, 22/01/2007 tarihli ve "Ceza İnfaz Kurumlarının Tahsisi, Nakil İşlemleri ve Diğer Hükümler" konulu 45/1 Nolu Genelge ile 06/01/2020 tarihli ve "Ceza İnfaz Kurumlarında Barındırılanların Uluslararası Standartlarda İnsan Hakları Merkezli Sağlığa Erişimi ve Tedavileri, Tedavi Nedeniyle Nakilleri, Ceza Tehiri İşlemleri" konulu 172 Nolu Genelge hükümleri gereğince gerçekleştirilmektedir.

Hükümlü ve tutuklu sevkleri ile sevklerde kullanılan araçların sevk ve idaresi ceza infaz kurumlarının dış güvenlik hizmetlerini yerine getiren jandarma tarafından planlanmaktadır. Kurum hekimi tarafından düzenlenen bir rapor bulunması hâlinde hastane sevkleri sağlık memuru gözetiminde hasta nakil aracı ile sağlanmakta, acil durumlarda ise 112 Acil Servis

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 7ZZadg2 - IZSW8AT - uT/s pZ2 - xMpx4M ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü ekipleri refakatinde ambulans ile yapılmaktadır.

Bu kapsamda, hükümlü ve tutukluların sevkleri Jandarma Genel Komutanlığından alınan görüşler doğrultusunda ve çeşitli üniversitelerle teknik şartname konusunda ortak çalışma yapılmak suretiyle, insan onuru ve can güvenliği dikkate alınarak, çağın getirdiği teknolojik yenilikleri kapsayacak şekilde modern nakil araçlarıyla gerçekleştirilmektedir. Sevk işlemleri sırasında hükümlü ve tutukluların ruhsal ve fiziksel durumu, diğer hükümlü ve tutuklularla hasımlılık hâli ve duruşma özelliği gibi durumlar gözetilerek sevk aracı seçimi yapılmaktadır.

IV- Anayasanın, "Kanunların teklif edilmesi ve görüşülmesi" kenar başlıklı 88. maddesinde kanun teklif etmeye Bakanlar Kurulu ve milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tasarı ve tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği hükmü yer almakta iken söz konusu hüküm, 16/04/2017 tarihinde yapılan referandumla kabul edilen 21/01/2017 tarihli ve 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 16. maddesiyle; kanun teklif etmeye milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği şeklinde değiştirilmiş, söz konusu düzenleme 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 38. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde; adalet hizmetleriyle ilgili konularda gerekli araştırmalar ve mevzuat hazırlıklarını yapmak ve görüş bildirmek Bakanlığımızın görevleri arasında sayıldığından çalışmalarımız bu çerçevede yürütülmektedir.

V- Elazığ Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen cevapta;

A) Soru önergesinde adı geçen ve Elazığ I Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan hükümlünün çeşitli rahatsızlıkları nedeniyle Kurum revirinde muayene edildiği gibi gerektiğinde Ceza İnfaz Kurumları Semt Polikliniği, Elazığ Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi, Fırat Üniversitesi Hastanesi ile Elazığ Fethi Sekin Şehir Hastanesinin ilgili polikliniklerine sevkinin sağlanarak muayene, tetkik ve tedavisinin yapıldığı, reçete edilen ilaçların kendisine teslim edildiği,

B) Adı geçen hakkında başlatılan infaz erteleme işlemleri kapsamında 13/10/2025 tarihinde Adli Tıp Kurumu tarafından tedavisi ve önerilen aralıklarla düzenli poliklinik kontrolleri sağlanarak R tipi cezaevi şartlarında cezasının infazına devam edilebileceğine dair rapor düzenlendiği,

C) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.ir adresinden 77Z zadg 2 - IZSWBAT - uT/ spz2 - xMpxâMz ile erişebilirsin

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari). “Elazığ 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Cezaevinde bulunan hasta bir mahkumun tahliye talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27233, 16 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27233-elazig-1-nolu-yuksek-guvenlikli-cezaevinde-bulunan-hasta-bir-mahkumun-tahliye-talebine-ili (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1b99a7a1-aff8-4abc-8bd8-019642db8dca

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
