# Şartlı salıverme uygulamasından yararlananlara ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/27729 - **Veren:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir) - **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç) - **Veriliş tarihi:** 5 Mayıs 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 255 gün sonra, 15 Ocak 2026) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/532979e1-7e96-43c0-82bf-0196a4764ff0 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27729-sartli-saliverme-uygulamasindan-yararlananlara-iliskin > Mustafa Bilici (Yeni Yol), 5 Mayıs 2025 tarihinde 7/27729 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 255 gün sonra, 15 Ocak 2026). ## Önerge metni Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96. Maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından yazılı cevaplandırılmasını arz ederim. Şartlı salıverme uygulaması, ceza infaz sisteminin önemli bir parçası olup mahkumların iyi hâllilik durumu doğrultusunda denetimli olarak tahliye edilmelerini içermektedir. Bu uygulama hem cezaevlerindeki yoğunluğu azaltmak hem de topluma kazandırma hedefiyle yürütülmektedir. Ancak son dönemde şartlı salıvermeden faydalanan bazı kişilerin tekrar suç işlediklerine dair kamuoyuna yansıyan haberler, bu uygulamanın etkinliği ve denetimi konusunda ciddi soru işaretleri doğurmuştur. Şartlı salıverme kapsamındaki tahliyelerin yıllara göre dağılımı, hangi suç türlerinden hüküm giyen mahkumların bu uygulamadan yararlandığı ve denetim mekanizmalarının yeterliliği, kamu güvenliği açısından önem arz etmektedir. Bu bilgilendirme ışığında: | 1-Son 10 yıl içinde şartlı salıverme uygulamasıyla tahliye edilen hükümlü sayısı yıllara göre kaçtır? | gür? 2-Şartlı salıvermeden yararlananların hangi suç tiplerinden hüküm giydiklerine dair bir istatistik mevcut mudur? Varsa, bu dağılım nedir? 3-Şartlı salıvermeden faydalandıktan sonra tekrar suç işleyerek cezaevine geri dönen kişi sayısı nedir? 4-Tekrar suç işleyen bu kişilerin işlediği suçların niteliği ve dağılımı hakkında Bakanlığınızda kayıt tutulmakta mıdır? 5-Şartlı salıverilen kişilerin topluma entegrasyonu ve takibi amacıyla hangi denetim ve rehabilitasyon mekanizmaları uygulanmaktadır? 6-Adli kontrol ve denetimli serbestlik hizmetlerinin personel kapasitesi ve altyapısı bu yükü karşılamaya yeterli midir? E-mail: mustafa.bilici((tbmm.gov.tr Adres : TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA ## Bakanlığın cevabı Le VE ise 1626832 sayılı yazı. İlgi yazınız ekinde alınan, İzmir Milletvekili Mustafa Bilici tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27729 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden fvivzda - 3AgS14L - UgMhTT4 - yix7EU-ie erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü Sayı : E-56020453-610-806-5230/7215 Konu : Yazılı soru önergesi li. /810026 Sayın Mustafa BİLİCİ İzmir Milletvekili Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27729 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur. I- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazı" kenar başlıklı 105/A maddesinin birinci fıkrasında, hükümlülerin dış dünyaya uyumlarını sağlamak, aileleriyle (o bağlarını sürdürmelerini ve güçlendirmelerini temin etmek amacıyla; açık ceza infaz kurumunda veya çocuk eğitimevinde bulunan ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre kalan iyi hâlli hükümlülerin talebi hâlinde, cezalarının koşullu salıverilme tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına, ceza infaz kurumu idaresince hükümlü hakkında hazırlanan değerlendirme raporu dikkate alınarak, hükmün infazına ilişkin işlemleri yapan Cumhuriyet başsavcılığının bulunduğu yer infaz hâkimi tarafından karar verilebileceği, hükümlünün bu infaz usulünden yararlanabilmesi için beş günden az olmamak üzere koşullu salıverilme tarihine kadar ceza infaz kurumunda geçirmesi gereken sürenin en az onda birini ceza infaz kurumunda geçirmiş olmasının gerektiği, üçüncü fikrasının (a) bendinde, sıfır-altı yaş grubunda çocuğu bulunan ve koşullu salıverilmesine iki yıl veya daha az süre kalan kadın hükümlülerin diğer şartları da taşımaları hâlinde birinci fikrada düzenlenen infaz usulünden yararlanabilecekleri hükümlerine yer verildiği malâmlarıdır. U- A) 5275 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. B) 5275 sayılı Kanunun; 1. "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği, dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı, 2. "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana bitp://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden SKKISJ5 - RnVZbf1 - pdPkVOW - ST5CW8- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fikrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fikrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. 5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir. C) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin; I- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109, maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı, 2- "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana hitp://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden SKKISJ5 - RnVZbf1 - pdPkVOW - StGCWS- ie erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fikrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği, Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir. UI- Denetimli Serbestlik Hizmetleri Yönetmeliğinin "Denetim ve takip" kenar başlıklı 46. maddesinin birinci fıkrasında, yükümlülerin toplum içinde izlenmesi, denetimi ve takibinin, denetim bürosunda görevli denetimli serbestlik memurları tarafından yerine getirileceği; ikinci fıkrasında, tehlikeli veya mükerrir suçlular ile uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti, uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma, cinsel saldırıda bulunma, çocukların cinsel istismarı ve cinsel taciz gibi suçlardan hüküm giyenlerin denetim ve takibinde kollukla iş birliği yapılacağı; üçüncü fıkrasında, denetlenecek yükümlülerin listesi ve denetim usulünün vaka sorumlularınca belirlenerek, müdürün onayına sunulacağı, denetim görevlilerinin kendilerine verilen listeye uygun olarak denetim görevini yerine getirecekleri, yapılan denetimlerin tarih, saat ve yer belirtilmek suretiyle tutanak altına alınacağı; dördüncü fıkrasında, yükümlü hakkında belirlenen tedbirin türüne, denetimin yoğunluğuna, suçun özelliğine ve yükümlünün durumuna göre, geceleri ve hafta sonlarını da kapsayacak şekilde denetim yapılacağı; beşinci fıkrasında, yükümlülerin topluma veya mağdura zarar verme durumu ile tekrar suç işleme riski açısından yoğun denetim altında tutulması söz konusu ise yükümlünün denetim ve takibinde elektronik cihazlar kullanılabileceği; altıncı fıkrasında, yükümlülerin müdürlüklere girişlerinde gerek duyulması halinde üstlerinin aranabileceği, alkol kontrolü yapılabileceği hükümlerine yer verildiği malumlarıdır. IV- Soru önergesinde istenilen ayrıntıda bilgi sunulamamakla birlikte, denetimli serbestlik istatistiklerine Bakanlığımız Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğünün "https://www.cte.adalet.gov.tr" adresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir, Yılmaz TUNÇ Bakan UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana hitp://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden S KkISI5 - RnVZbf1 - pdPkVOW — SE5CW3- ile erişebilirsin Yılmaz TUNÇ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir). “Şartlı salıverme uygulamasından yararlananlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27729, 5 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27729-sartli-saliverme-uygulamasindan-yararlananlara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/532979e1-7e96-43c0-82bf-0196a4764ff0 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.