# YÖK denklik belgesi sürecinden dolayı yaşanan mağduriyete ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/28040
- **Veren:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli)
- **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin)
- **Veriliş tarihi:** 2 Mayıs 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 55 gün sonra, 26 Haziran 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/422f91a8-c0c9-4e5f-92f5-0196a4c534f1
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28040-yok-denklik-belgesi-surecinden-dolayi-yasanan-magduriyete-iliskin

> Yasin Öztürk (İYİ Parti), 2 Mayıs 2025 tarihinde 7/28040 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 55 gün sonra, 26 Haziran 2025).

## Önerge metni

| Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından yazılı olarak | cevaplandırılmasını; Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96.maddeleri gereğince saygılarımla arz ederi gli Milletvekili MM Kâtip Üyesi

Yurtdışında Okuyup Türkiye'ye Dönen Gençlerin Denklik Çilesi: YÖK'ün ve İktidarın İlgisizliği

Günümüz dünyasında eğitim, sınır tanımayan bir kavram haline gelmişken, Türkiye'de yurtdışında üniversite eğitimi almış gençlerimizin yaşadığı denklik problemi, her geçen gün daha da derinleşiyor. Gençlerimiz, kendi imkanlarıyla ya da Devletin verdiği desteklerle dünya çapında kabul görmüş üniversitelerde eğitim alıyor; ancak ne yazık ki Türkiye'ye döndüklerinde Yükseköğretim

Kurulu'nun (YÖK) ağır ve keyfi uygulamalarıyla karşılaşıyor.

Defalarca yapılan başvurular, verilen belgeler, harcanan zaman ve emek adeta yok sayılıyor. | Gençlerimiz, diplomalarını almış olmalarına rağmen, Türkiye'de eğitimlerini geçerli kılmak için yıllarca bürokrasi bataklığında süründürülüyor. Denklik başvuruları hiçbir makul gerekçe gösterilmeden reddediliyor ya da süresiz şekilde bekletiliyor. YÖK, bu süreçte açık bir şekilde şeffaflıktan uzak, hesap vermeyen bir tutum sergiliyor.

İktidarda olan Adalet ve Kalkınma Partisi ise bu sorunu görmezden gelmeye devam ediyor. "Eğitime ve gençliğe yatırım yapıyoruz" söylemleriyle meydanlarda nutuk atanlar, konu gerçekten gençlerin geleceğine geldiğinde, sessizliğe gömülüyor. Oysa eğitim hakkı, bireylerin en temel insan haklarından biridir ve bu hakka yönelik her türlü keyfi engelleme, Ülkenin geleceğini karartmaktadır. p 0.$0L0

Bu mağduriyetin sonucu olarak, yurtdışında eğitim görmüş, donanımlı gençlerimiz Türkiye?de mesleklerini icra edemez hale gelmekte, hayatlarının en verimli çağlarında hayal kırıklığı ve umutsuzlukla karşı karşıya kalmaktadırlar.

Gençlerimiz niteliklerine, bilgilerine rağmen sistemin insafına terk ediliyor. Böyle bir ortamda

"beyin göçü" nün önüne geçilemeyeceği ortadadır.

Bu vesileyle, Milli Eğitim Bakanı'na kamuoyu önünde aşağıdaki soruları yöneltiyor ve açık, net cevaplar bekliyoruz:

1. Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşları, yurtdışında resmi ve tanınmış üniversitelerden mezun olmalarına rağmen neden aylarca, hatta yıllarca denklik alamamaktadır?

2. Denklik sürecinde şeffaflık ve hesap verebilirlik neden sağlanmamaktadır?

3. YÖK'ün denklik işlemlerinde uyguladığı kriterler nelerdir ve bu kriterler hangi kanuni dayanaklara sahiptir?

4. Yurtdışında eğitim alıp Türkiye'ye dönen gençlerimizi mesleklerinden ve geleceklerinden mahrum bırakmak, Hükümetin gençlik politikası mıdır?

5. Denklik sorunları nedeniyle mağdur edilen binlerce gencin ve ailelerinin yaşadığı hak kayıplarını telafi etmek için herhangi bir planınız var mıdır?

6. Türkiye, neden dünya ile rekabet edecek bir eğitim politikası yerine gençlerini bürokratik engellerle yurt dışına itmektedir?

Gençliğini, geleceğini, umudunu kaybetmiş bir ülkenin, güçlü bir yarını olamaz. Bu sorunun ivedilikle çözülmesi, Türkiye'nin kalkınması ve gençlerine sahip çıkması için elzemdir.

## Bakanlığın cevabı

b) 15/04/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1611495 sayılı yazınız.

c) 20/05/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1630082 sayılı yazınız.

ç) 22/05/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1632619 sayılı yazınız. d)26/05/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1634428 sayılı yazınız.

e) 28/03/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1636504 sayılı yazınız.

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen İzmir Milletvekili Mustafa BİLİCİ'nin 7/26215, İstanbul Milletvekili İskender BAYHAN"ın 7/26570, Denizli Milletvekili Yasin ÖZTÜRK'ün 7/28040, Diyarbakır Milletvekili M. Sezgin TANRIKULU'nun 7/28247, Şanlıurfa Milletvekili Dilan KUNT AYAN"ın 7/28249, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'"nın 7(28349 ve 7/28460, Trabzon Milletvekili Sibel SUİÇMEZ"in 7/28350, Kars Milletvekili İnan AKGÜN ALP'in 7/28351, Iğdır Milletvekili Yılmaz HUN'un 7/28352 ve 7/28454 ile İstanbul Milletvekili Birol AYDIN'ın 7/28458 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ekte sunulmuştur.

7)1605 GK 131 1/2849 -28352 Gk 5

1)0b5 GK 9 /

1l26080 GK ie TJ2ĞAS, GK kb aldin GK 163 a lağun& OK leb N 1/18149 GK Iç tl at OK iş

Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr , Faks: (0312)418 7539

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN

1i içti 5 YÜZYILI Strateji Geliştirme Başkanlığı Do r | 2ğokev SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından alınan 36094 sayılı konuya ilişkin yazıları Ek'te yer almaktadır.

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Strateji ve Geliştirme Dairesi Başkanlığı

Sayı (o :E-57802651-610-36094 Konu : Soru Önergeleri-7/28040

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA (Strateji Geliştirme Başkanlığı)

İlgi . a) 20.05.2025 tarihli ve E-32661919-610-132819623 sayılı yak

b) Kurulumuz Tanıma ve Denklik Dairesi Başkanlığının 30;

33939 sayılı yazısı.

Denizli Milletvekili Yasin ÖZTÜRK tarafından v Kurulumuz Başkanlığınca incelenmiştir.

Konuya ilişkin soru önergesine verilecek cevaplara Denklik Hizmetleri Dairesi Başkanlığının vermiş olduğ Bilgilerinize arz ederim. ğ © Prof Dr. Metin TOPCUOĞLU Başkan Vekili

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Tanıma ve Denklik Hizmetleri Daire Başkanlığı

Sayı (O :E-16270968-610-33939 Konu : Soru Önergeleri-7/28040 gös

STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRESİ BAŞKANLIĞI (Bilgi Edinme ve Muhtelif İşler Birimi)

İlgi . 22.05.2025 tarihli ve E-57802651-610-33286 sayılı yazınız

İlgi'de kayıtlı yazınız incelenmiştir. Soru önergesinde Yy görev alanıyla ilgili olduğu anlaşılmıştır. Soruların yanıtları a biçimde aşaya çıkarılmıştır:

1. "Tı ürkiye Cumhuriyeti er yurtdışıgig kriterleri sağlayan başvuruların denklik işlemi yap makta, sağlamayanların başvuruları ise kabul edilmemektedir. Mevzuatta ret sebebi olarak gösterilen durumlara uygunluğu tespit edilen başvurulara ek olarak, koşullu denklik (Seviye ve Yetgili " Belirleme Sistemi kapsamında sınav, klinik pratik, ders tamamlama v.s.) kararı alınmaktadır. Kg İk İ şekillenen bir süreci ifade ettiği için, denklik belgesine hak kazanabilme ) yetkinliklerinin sınanması sonuciğni rtaya çıkacak olan neticeden ibarettir. SBYS işlemlerinden başarılı şekilde geçemediği içilik deh lik belgesine hak kazanamayan başvuru sahiplerinin durumları konusunda, Kurulumuzun hizmet kisurundan kaynaklı bir sebep bulunmamaktadır.

Başvuruya esas dipli onat i gerçeği yansıttığı anlaşılmadan (diploma teyit işlemi) dosya hakkında nihai bir karar varılmamaktğğır. Bu durum Dışişleri Bakanlığımız temsilcilikleri kanalıyla yapılan teyit yazışmalarıyla ortaya Koy 5 aktadır. Ülkeden ülkeye değişmekle birlikte, genellikle 2 ilâ 6 ay arasında süren bu teyit yaz Mın cevapları, bazı ülkelerde (Afrika ülkeleri gibi) bir yılı aşabilmektedir. Ancak bu eeikgeler i€ Kurulumuz ve/veya Dışişleri Bakanlığı temsilciliklerimiz sebebiyle değil, diplomanın alırdı ği ilke resmi mercilerinin yanıt mekanizmalarının geç işlemesi sebebiyle yaşanmaktadır. -

2. "Denklik sürecinde şeffaflık ve hesap verebilirlik neden sağlanmamaktadır?" iççicre ilişkin genel nitelikli kararlar (tanınırlı kaldırma, SBYS işlemlerine ilişkin özel kararlar, dil bağ istemlerine ilişkin kararlar), Kurulumuzun resmi internet adresinde yayınlanmaktadır. Ancak bireyse bit denklik başvurusunun sonucunun resmi internet adresinde yayınlanması 6698 sayılı Kişisel / eti E Korunması Kanununa aykırılık teşkil etmektedir. Çünkü bireysel denklik işlemine dair kararın içerisi de ilgilinin; kimlik ve öğrenim hayatına dair veriler bulunmaktadır. Ayrıca kişinin şahsi talebi i kında tesis edilen işlem, yalnızca kendisiyle ilgili bir sonuca taalluk ettiği için yayınlanmasında © Telefon: 0(312) 298 70 00 herhangi bir lüzum bulunmamaktadır. 4987 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında) başvurular, eğer başka bir başvuru sahibinin kişisel verilerini ihlal etmiyor ve mezkur kapsamında verilmesi uygun görülmeyen bilgiler kapsamına girmiyorsa, Kurulumuz;bilgi başvurularını kabul etmektedir.

3. "YÖK'ün denklik işlemlerinde uyguladığı kriterler nelerdir ve bu kriterler dayanaklara sahiptir?" N

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 7/p hükmü, yurt dışından alınan diplomalarının denkliğini tespit etmek yetkisini Kurulumuza vermiş, Kanunda başkaca bir sınırlama getirmeyerek, alt mevzuatla (Yönetmelik, Usul-Esas, Yönerge v.s.) yapılacak düzenlemelerle Kurulum; iZ&7/p hükmünün gereğini yerine getirirken geniş bir yetkiyle düzenleme yapma imkanını tanımışt apsamda; 05.12.2017 tarihli ve 30261 sayılı resmi gazetede yayımlanaraj yürürlüğe giren Yurt IN rükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği bu konuyu düzenlemiştir. Yine Yöne ge dayanılarak çıkarılan; Yurt Dışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik İşlemilâi & İlişkin Çalışma Usul ve Esasları, Yurtdışındaki Yükseköğretim Kurumları, Programları e, Defecelerinin Tanınmasına İlişkin Usul ve Esaslar, Seviye ve Yeterlik Belirleme Sistemi İşlemleri kin Usul ve Esaslar, Ülkelerinde Savaş, İşgal Veya İlhak Koşulları Bulunan Kişiler İçin Tanım "Denklik Başvuru Süreçlerine İlişkin Esaslar ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetindeki Yükseköğl ım Kurumlarından Mezun Olanlar İçin Tanıma ve Denklik Başvuru Süreçlerine İlişkin Usul ve aslan tesis edilen işlemlerin dayanağı olup, bu genel idari düzenleyici işlemlerin hepsi Kurulumuz nesi internet adresinde yayınlanmaktadır.

5- "Denklik sorunları nedeniyle mağdur. | inlerce gencin ve ailelerinin yaşadığı hak kayıplarını telafi etmek için herhangi bir planınız v "

Diploma denkliği işleminin objektif kriterleri Haiz ve başarı temelli bir süreci ifade ettiğine dair yukarıdaki anlatımlarımız ve ortada idarenin hizmet kusuru olarak addedilebilecek bir eylemin bulunması yönündeki tespitin yalnızca idafi Yârgi mercileri tarafından yapılabileceği düşünüldüğünde, mağdur olduğunu iddia olanların Ankara reMahkemesi ve Danıştay nezdinde hak kayıpları için yargı yoluna başvurma hakları bulunmaktad. M

Ayşe İNAN Daire Başkanı

---

**Kaynak gösterme:** Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli). “YÖK denklik belgesi sürecinden dolayı yaşanan mağduriyete ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28040, 2 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28040-yok-denklik-belgesi-surecinden-dolayi-yasanan-magduriyete-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/422f91a8-c0c9-4e5f-92f5-0196a4c534f1

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
