# İzmir Büyükşehir Belediyesine vahşi çöp depolama sebebiyle uygulanan idari para cezasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/28101
- **Veren:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum)
- **Veriliş tarihi:** 8 Mayıs 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 155 gün sonra, 10 Ekim 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1fb0628f-1552-4c6b-84ee-0196b403860b
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28101-izmir-buyuksehir-belediyesine-vahsi-cop-depolama-sebebiyle-uygulanan-idari-para-cezasina-i

> Mustafa Bilici (Yeni Yol), 8 Mayıs 2025 tarihinde 7/28101 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 155 gün sonra, 10 Ekim 2025).

## Önerge metni

Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96. Maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat KURUM tarafi yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

07/05/2025

Basına yansıyan haberlere göre, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın İzmir Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ekipleri tarafından İzmir'in Tire ilçesi Karateke mevkiinde yapılan denetimlerde, İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin açık alanda vahşi çöp depolama yaptığı tespit edilmiş ve bu nedenle 3 milyon 739 bin 452 TL idari para cezası uygulanmış, ayrıca sorumlular hakkında suç duyurusunda bulunulmuştur.

Bu bilgilendirme ışığında:

I-İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne uygulanan bu cezanın gerekçeleri nelerdir?

2-Söz konusu vahşi çöp depolama faaliyetinin ne kadar süredir devam ettiği tespit edilmiştir? 3-Bu alanda yapılan denetimlerde başka hangi çevresel riskler veya ihlaller tespit edilmiştir? 4-Türkiye genelinde benzer vahşi çöp depolama vakaları tespit edilmiş midir? Varsa, bu vakalarla ilgili ne tür işlemler yapılmıştır? Yapılan işlemler hangi belediyelere yaptırım uygulanmasına sebebiyet vermiştir?

E-mail: mustafa.bilici(©tömm.gov.tr

Adres : TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA

## Bakanlığın cevabı

Milletvekillerimiz tarafından Bakanlığıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

Bakan -Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat:Tamer IŞIK Tel: 410 14 45

SAYIN MUSTAFA BİLİCİ'NİN 1 (8401 TBMM 7/28101 ESAS SAYILI , o YAZILI SORU ÖNERGESİNE GE 162 İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR

SORULAR

Basına yansıyan haberlere göre, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın İzmir Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ekipleri tarafından İzmir'in Tire ilçesi Karateke mevkiinde yapılan denetimlerde, İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin açık alanda vahşi çöp depolama yaptığı tespit edilmiş ve bu nedenle 3 milyon 739 bin 452 TL idari para cezası uygulanmış, ayrıca sorumlular hakkında suç duyurusunda bulunulmuştur.

Bu bilgilendirme ışığında:

I- İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne uygulanan bu cezanın gerekçeleri nelerdir?

2- Söz konusu vahşi çöp depolama faaliyetinin ne kadar süredir devam ettiği tespit edilmiştir?

3- Bu alanda yapılan denetimlerde başka hangi çevresel riskler veya ihlaller tespit edilmiştir?

4- Türkiye genelinde benzer vahşi çöp depolama vakaları tespit edilmiş midir? Varsa, bu vakalarla ilgili ne tür işlemler yapılmıştır? Yapılan işlemler hangi belediyelere yaptırım uygulanmasına sebebiyet vermiştir?

CEVAPLAR

I- 17.04.2025 kayıt tarihli şikâyet dilekçesiyle (16.04.2025 tarihli dilekçe); İzmir İli'nin Tire İlçesi'ne bağlı Karateke Mah. 144 ada 38 parseldeki mera vasıflı alana İzmir Büyükşehir OBelediye (Başkanlığı (İBBB) tarafından odüzensiz (vahşi) depolama yapıldığı, Harmandalı Tesisi'ne dökülmesi gereken çöplerin de bu sahaya döküldüğü ve çöplüğün çevreye daha zararlı hale geldiği, koku ve sineklerin arttığı, çöplüğe gelen başıboş köpeklerin insan ve hayvanlara zarar verdiği, büyük tırlarla taşınan çöplerin yollara zarar vererek kamu zararı oluşturduğu, çöplerin bu şekilde yönetilmesinden sorumlu olanlara gerekli işlemlerin yapılması talep edilmiştir.

Söz konusu alanda yine şikâyetlere istinaden 30.10.2024 tarihinde yapılan çevre denetiminde; atıkların 2872 sayılı Çevre Kanunu ve Yönetmeliklerde öngörülen usul ve esaslar ile yasak ve sınırlamalara aykırı olarak (vahşi depolama) bertaraf edildiğinin tespitine binaen İBBB'ye 04.11.2024 tarihli ve 35.00.24.0168 defter sıra numaralı idari yaptırım kararı uygulanmış olup, 07.11.2024 tarihli ve 10883781 sayılı yazı ile tebliğ edilmiştir. o Bahse konu tebliğ yazısında; alanda atık depolama faaliyetinin durdurulması ve bu kapsamda alana atık kabulünün yapılmaması, alanın rehabilite edilmesi gerektiği hususları da belirtilmiştir.

Öte yandan, 17.04.2025 kayıt tarihli şikâyete istinaden 06.05.2025 tarihinde aynı alanda yeni bir çevre denetimi gerçekleştirilmiştir. Yapılan denetimde İBBB uhdesinde olan alanda düzensiz (vahşi) depolama yapıldığı, alanın yakın çevresinde zeytinliklerin olduğu, alanda belediye atıkları ile muhtelif türde atıkların (inşaat/yıkıntı atıkları, park bahçe atıkları, iri hacimli atıklar vb.) yığınlar halinde dökülü olduğu, alana atık dökümünün devam ettiği ve denetim sürecinde de üstü açık kamyonla park-bahçe atıklarının dökümünün o yapıldığı, alandaki oçöp sızıntı sularının toprak kanallar vasıtasıyla betonarme havuz ve toprak çukurda biriktirildiği tespit edilmiş olup; tüm bu hususlar 06.05.2025 tarihli ve C079273 seri numaralı tutanak, fotoğraf ve video çekimleri ile kayıt altına alınmıştır.

Bu doğrultuda; Çevre Kanunu'nun 20'nci maddesi birinci fıkrası (r) bendinde yer alan "Bu Kanunda ve yönetmeliklerde öngörülen usül ve esaslara, yasaklara veya sınırlamalara aykırı olarak atık toplayan, taşıyan, geçici ve ara depolama yapan, geri kazanan, geri dönüşüm sağlayan, tekrar kullanan veya bertaraf edenlere 90.000 Türk lirasından (623.242 TL) 360.000 Türk lirasına kadar (2.492.979 TL) ... idari para cezası verilir." hükmü, aynı maddenin ikinci fıkrasında yer alan "Bu maddenin (1) bendinin (1), (2), (3) ve (4) numaralı alt bentleri ile (k), (D, (0), (5), (8), (W, (v) ve (y) bentlerinde öngörülen idari para cezaları kurum, kuruluş ve işletmelere üç katı olarak verilir." hükmü ile 23'üncü maddesinde yer alan "Bu Kanunda belirtilen idari para cezaları, bu cezaların verilmesini gerektiren fiillerin işlenmesinden itibaren üç yıl içinde birinci tekrarında bir kat, ikinci ve müteakip tekrarında iki kat artırılarak verilir. " hükümleri gereğince ve 2872 sayılı Çevre Kanunu Uyarınca Verilecek İdari Para Cezalarına İlişkin Tebliğe (2025/1) göre 2872 sayılı Kanunun "Kirletme yasağı" başlıklı 8" inci maddesinde yer alan "Her türlü atık ve artığı, çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır." hükmünün ihlaline binaen 3.739.452 TL (Üç milyon yedi yüz otuz dokuz bin dört yüz elli iki Türk Lirası) meblağında idari para cezası uygulanmıştır.

Bahsi geçen alana, dönem dönem atıkların döküldüğü ve vahşi depolama yöntemiyle atık depolandığı yönünde İzmir Valiliği'ne (Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü) ihbarlar ulaşmaktadır. Yine söz konusu ihbarlara istinaden 04.11.2024 tarihinde idari yaptırım kararı uygulanarak yapılan tebliğde; alanda atık depolama faaliyetinin durdurulması ve atık kabulü yapılmaması, alanın rehabilite edilmesi amacıyla Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmeliğin 31'inci maddesi uyarınca gerekli iş ve işlemlerin ivedilikle yürütülmesi gerektiği İBBB'ye bildirilmiştir. Ancak şu ana kadar rehabilitasyona yönelik hiçbir çalışma başlatılmadığı tespit edilmiştir

Söz konusu alanda yapılan düzensiz (vahşi) depolama ile alanda çöp sızıntı sularından kaynaklı yapay göletler oluştuğu görülmekte ve bu durum da çevresel kirliliğe sebebiyet vermektedir. Çöp sızıntı sularının arıtılmadan doğrudan toprakla temas etmesi sonucu, hem toprağın fiziksel-kimyasal yapısı hem de yeraltı su kaynakları olumsuz etkilenmektedir. Organik maddeler toprağın oksijen dengesini bozarak çürümeye ve kötü kokuya sebep olurken, sızıntı suyundaki mikrobiyolojik kirlilik sağlık riskleri oluşturmaktadır. Konum itibariyle çöp sızıntı sularının yer altı sularına sızması ile Küçük Menderes Havzası'nın kirlenebileceği değerlendirilmektedir.

Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik kapsamında; çöp depolama alanlarında sızdırmazlık sistemleri ( kil tabakası * geomembran), sızıntı suyu toplama ve arıtma sistemleri, yağmursuyu kontrolü ve drenaj sistemleri gibi yöntemler ile atık depolanması gerekmektedir.

Çevre kirliliğini önleme ve çevre kalitesini iyileştirmeye yönelik; her türlü tesis ve faaliyet ile bu tesis ve faaliyetlere ilişkin konularda izleme süreçlerini takip etmek, gerekli tedbirleri aldırmak, mevzuata aykırılık veya ihlal tespit edilmesi durumunda idari yaptırım uygulamak dâhilindeki sorumluluklarımıza binaen söz konusu tesis ve faaliyetlerin çevre ve insan sağlığı üzerindeki potansiyel etkisi göz önüne alınarak çevre denetimleri yapılmaktadır. Atık yönetiminin uygun bir şekilde (sağlanması amacıyla çevre (omevzuatı kapsamında Bakanlığımız merkez ve taşra teşkilatında görevlendirilen çevre denetim ekipleri tarafından yapılan birleşik, ani ve şikâyet denetimlerinde Kanun'da belirtilen gerekliliklere uyulmadığının veya yükümlülüklerin yerine getirilmediğinin tespit edilmesi durumunda tesis veya faaliyetlere idari yaptırımlar uygulanmakta; çevre ve insan sağlığı için tehlike oluşturan tesis ya da faaliyetler ise kısmen veya tamamen, süreli veya süresiz olarak (o durdurulmaktadır. Bununla birlikte çevre kirliliğine sebebiyet verenler hakkında, Cumhuriyet Savcılıkları'na suç duyurusunda bulunulmaktadır.

Bu doğrultuda; Bakanlığımız merkez ve taşra teşkilatında görevlendirilen çevre denetim ekipleri tarafından düzensiz (vahşi) depolama vakaları da dâhil olmak üzere Türkiye genelinde 2024 yılından günümüze dek atık konulu 1.457 adet çevre denetimi yapılmış olup, 2872 sayılı Çevre Kanunu'na aykırı faaliyette bulunan tesislere toplamda 1.310.730.224 TL idari para cezası verilmiş ve 71 tesisin faaliyeti durdurulmuştur.

---

**Kaynak gösterme:** Mustafa Bilici (Yeni Yol, İzmir). “İzmir Büyükşehir Belediyesine vahşi çöp depolama sebebiyle uygulanan idari para cezasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28101, 8 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28101-izmir-buyuksehir-belediyesine-vahsi-cop-depolama-sebebiyle-uygulanan-idari-para-cezasina-i (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1fb0628f-1552-4c6b-84ee-0196b403860b

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
