# Ulusal elektrik şebekesi üzerinde yaşanabilecek herhangi bir çökmeye karşı alınan önlemlere ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/28120 - **Veren:** Ayyüce Türkeş Taş (İYİ Parti, Adana) - **Muhatap:** Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı (Alparslan Bayraktar) - **Veriliş tarihi:** 9 Mayıs 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 41 gün sonra, 19 Haziran 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b9a01ef3-71db-458a-a7f3-0196c4c6b863 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28120-ulusal-elektrik-sebekesi-uzerinde-yasanabilecek-herhangi-bir-cokmeye-karsi-alinan-onlemler > Ayyüce Türkeş Taş (İYİ Parti), 9 Mayıs 2025 tarihinde 7/28120 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 41 gün sonra, 19 Haziran 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. Adana Milletvekili İ 28 Nisan 2025 tarihinde İspanya ve Portekiz'i etkileyen, Avrupa'nın son yıllarda karşılaştığı en büyük altyapı krizlerinden biri olarak nitelendirilen elektrik kesintisi, sadece birkaç saniyede yaşanan bir arz-talep dengesizliğinin nasıl sistematik bir çöküşe yol açabileceğini çarpıcı biçimde ortaya koymuştur. Bu kesinti 60 milyon kişiyi etkilemiş, ulaşım sistemlerinden sağlık altyapısına, haberleşmeden kamu düzenine kadar hayatın tüm alanlarında ciddi aksamalar yaşanmasına neden olmuştur. İspanya hükümeti, olayın ardından olağanüstü hal ilan etmiş, merkezi müdahale mekanizmaları hızla devreye alınmıştır. Bu yaşananlar, ülkemizin de benzer bir senaryoya ne ölçüde hazır olduğu sorusunu gündeme getirmektedir. Türkiye enerji bakımından Avrupa ile bağlantılı, yenilenebilir kaynakların payı giderek artan, şehirleşmenin yoğun olduğu ve nüfusun büyük bölümünün birkaç büyük metropolde toplandığı bir ülkedir. Bu tablo, enerji altyapısında yaşanacak ani bir çöküşün çok daha geniş kapsamlı sosyal ve ekonomik krizlere yol açabileceğini göstermektedir. Gelişmiş ülkelerde bu tür senaryolar için "ulusal şebeke güvenliği simülasyonları", "gerilim kararlılığı analizleri", "otomatik frekans müdahale sistemleri", "yetersiz rezerve karşı uyarı protokolleri" gibi detaylı hazırlık planları yapılmaktadır. Buna karşın, ülkemizde bu tür sistemlerin yaygınlığı, uygulanma sıklığı ve şeffaflığı konusunda kamuoyuna yansıyan yeterli veri bulunmamaktadır.Enerji arz güvenliği yalnızca teknik bir mesele değil; kamu düzeni, ulusal güvenlik ve kriz yönetimi açısından da bir devlet sorumluluğudur. Bakanlığınızca Avrupa ile aynı dağıtım ağı içerisinde olduğumuz ve Avrupa'daki elektrik kesintisinden etkilenebileceğimiz duyurulmuşsa da olası bir kesintinin sonuçları ve alınan önlemlere ilişkin kamuoyunu tatmin edici bir açıklama yapılmamıştır. Bu bağlamda, Türkiye'nin muhtemel bir büyük çaplı elektrik kesintisine ne ölçüde hazırlıklı olduğunu ortaya koymak amacıyla aşağıdaki sorularımın yanıtlanması gerekmektedir. Bu bağlamda; İ. Türkiye'nin ulusal elektrik şebekesi üzerinde, sistemsel çöküş senaryolarını test eden herhangi bir simülasyon veya stres testi son beş yıl içinde yapılmış mıdır? 2. Ani voltaj düşüşü, frekans kaybı veya arz-talep dengesizliği halinde devreye girecek otomatik koruma sistemleri ülke genelinde hangi oranda uygulanmaktadır? 3. Yenilenebilir enerji kaynaklarının şebekeye entegrasyonunun, arz güvenliği üzerinde oluşturabileceği dalgalanmalara karşı alınmış somut önlemler nelerdir? 4. Elekirik iletim hatlarında yaşanabilecek senkronizasyon bozuklukları ya da dış kaynaklı arızalar karşısında mevcut yedekleme planları nelerdir? —i 5. Türkiye'de elektrik kesintisi halinde sağlık sistemleri, toplu taşıma, haberleşme ve güvenlik birimlerinin kesintisiz çalışmasını sağlayacak ne kadar jeneratör kapasitesi mevcuttur? 6. GSM altyapısının enerji kesintilerine karşı dayanıklılığı ne düzeydedir ve baz istasyonlarının ne kadarı enerji yedekleme sistemine sahiptir? 7. Elektrik kesintisi halinde kamu düzeni ve güvenliğin korunmasına ilişkin özel bir eylem planı hazırlanmış mıdır? 8. Enerji arz güvenliği konusunda kamuoyuyla paylaşılmış güncel ve şeffaf bir ulusal strateji var mıdır? ## Bakanlığın cevabı . DÖNEM | ESASNO | . 283 | 78120 Türkiye ulusal elektrik şebekesi için risk oluşturabilecek hususlara yönelik test ve analizler düzenli periyotlarla yapılmakta olup, Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (TEİAŞ) tarafından yapılan bu analizlere ek olarak TUBİTAK tarafından her yıl 6 adet stres testi analiz programları yapılarak sonuçları TEİAŞ"a raporlanmaktadır. Ayrıca Yük Tevzi Operatörlerinin gerçek durumu temsil eden acil durum/çeşitli arıza senaryolarında iletim sistemini nasıl işleteceğine ilişkin Yük Tevzi Operatör Eğitimlerinin ENTSO-E eğitim prosedürüne uyumlu hale getirilmesi amacıyla "Yük Tevzi Eğitim Simülatörü (YTES) Projesi" 24/05/2023 tarihinde başlatılmıştır. TEİAŞ Yük Tevzi Bilgi Sistemi tarafından yapay sinir ağları kullanılarak kısa, orta ve uzun dönemli yük tahminleri yapılmakta olup, piyasa katılımcıları tarafından gün öncesi üretim-tüketim programlarının TEİAŞ Piyasa Yönetim Sistemine girişi yapılarak söz konusu verilerle yük yönetimi yapılmaktadır. Ayrıca Yük Tevzi Bilgi Sistemi'nde talep-tahmin araçlarının geliştirilmesi ve tüketim tesislerinin gün öncesi tüketim programlarının bildirilmesine yönelik yürütülen çalışmalar sayesinde piyasa katılımcılarının TEİAŞ Piyasa Yönetim Sistemine veri girişleri sağlanmıştır. Ülkemiz ve Avrupa şebekesi senkron olarak işletildiğinden Türkiye'de veya Avrupa'da yaşanacak herhangi bir üretim-tüketim kaybının tüm bölgede sistem frekansında bozucu etki oluşturabilme ve şebekemizi etkileyebilme potansiyeli bulunmaktadır. Ancak Türkiye ve Avrupa arasında yer alan 3 adet 400kV enerji iletim hattının kesintisiz bir şekilde senkron çalışabilmesi ve bu suretle olması muhtemel bozucu etkilerin en aza indirilmesi amacıyla bu hatlar özel koruma röleleri ile işletilmekte olup, olası bir arıza durumunda Türkiye sistemini bozucu etkilerden arındırmak adına özel koruma sistemleri otomatik olarak devreye girmektedir. Enterkonnekte şebekenin bir kısmının veya tamamının tekrardan enerjisiz kalması durumunda uygulanacak toparlanma planı Elektrik Şebeke Yönetmeliği'nin 90'ıncı maddesi kapsamında TEİAŞ tarafından hazırlanmakta ve periyodik olarak güncellenmektedir. Bunula birlikte elektrik depolama tesislerine yönelik yaklaşık 33 GW olarak önlisans verilen kapasitenin sisteme dahil olması ile acil durum yedek kapasitesinin kayda değer bir seviyeye geleceği düşünülmektedir. Ayrıca enerji arzının kesintisiz sağlanması amacıyla Kapasite Mekanizması Yönetmeliği kapsamında emre amadelik sağlanmaktadır. Söz konusu planda yer alan üretim tesisleri ile müstakil elektrik depolama tesisleri TEİAŞ ile Oturan Sistemin Toparlanmasına ilişkin yan hizmet anlaşmasını zorunlu olarak imzalamaktadır. Bu kapsamda anlaşma yapan tüzel kişilerin TEİAŞ tarafından verilen talimatları yerine getirmemesi durumunda meri mevzuat çerçevesinde cezai yaptırımlar uygulanmaktadır. Arz güvenliğinin sağlanması amacıyla mevcut düzenlemelere ilave olarak 17.12.2024 ve 21.01.2025 tarihlerinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren mevzuat değişiklikleri ile birlikte depolama tesislerin hem yan hizmetler hem de dengeleme güç piyasasına katılımları kolaylaştırılarak söz konusu tesislerin kurulumunu teşvik etmek adına önemli düzenlemeler yapılmıştır. Yine aynı düzenlemeler kapsamında; talep tarafı katılımı hizmetinin yürürlüğe alınarak tüketim tesislerinin de elektrik piyasalarına toplayıcılık faaliyeti kapsamında piyasa oyuncusu olarak dahil edilmesi, lisanssız santrallerin de acil durum talimatlarına tabii hale getirilmesi, Sınırlı Frekans Hassasiyet Modu ile konvansiyonel santrallerin zorunlu olarak ilave bir frekans kontrol hizmetine katılmasının sağlanması hususlarının yanı sıra, depolama tesislerinin frekans kontrolü ve dengeleme güç piyasasına katılımına ilişkin konularda düzenlemeler yapılarak arz güvenliğinin sağlanmasına yönelik tedbirler artırılmıştır. Enerji arz güvenliği hususunda Bakanlığımız tarafından 2024-2028 Stratejik Planı ve Türkiye Ulusal Enerji Planı (TUEP) hazırlanarak, kamuoyuna ilan edilmiştir. Söz konusu planlarla enerji sektörüne ilişkin orta vadedeki yaklaşım setimiz ortaya konulmuştur. Önergede yer alan ve diğer Bakanlıkların görev alanına giren hususlara ilişkin ilgili kurum/kuruluşlardan görüş alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir. Alparsljfh BAYRAKTAR Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ayyüce Türkeş Taş (İYİ Parti, Adana). “Ulusal elektrik şebekesi üzerinde yaşanabilecek herhangi bir çökmeye karşı alınan önlemlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28120, 9 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28120-ulusal-elektrik-sebekesi-uzerinde-yasanabilecek-herhangi-bir-cokmeye-karsi-alinan-onlemler (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b9a01ef3-71db-458a-a7f3-0196c4c6b863 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.