# 1416 sayılı Kanun kapsamında yurt dışına eğitime gönderilip geri dönmeyen kişilerin ödedikleri cezaya ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/28123 - **Veren:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli) - **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek) - **Veriliş tarihi:** 8 Mayıs 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 16 Haziran 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/fa2bc65b-9122-4cba-a584-0196b52ba605 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28123-1416-sayili-kanun-kapsaminda-yurt-disina-egitime-gonderilip-geri-donmeyen-kisilerin-odedik > Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti), 8 Mayıs 2025 tarihinde 7/28123 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 16 Haziran 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. Tarafıma iletilen bilgiye göre: "1416 sayılı Kanun kapsamında Master ve Doktora programları için yurtdışına gönderilip ülkeye dönemeyen kursiyerlerden birisinin kefiliyim. Yaklaşık 1.5 yıl önce borçlarımız döviz cinsinden 4 yıla kadar yapılandırıldı, bu doğrultuda ödemelerimizi ailecek zorlansak da her ay yerine getirmeye çalışıyoruz. Hali hazırda ödemelerimiz belirlenen ödeme takvimine bağlı olarak her ay düzenli ödenmekte, ancak her yıl ödemeler yüzde yüz artarak devam edeceği gerçeği ile yüz yüzeyiz. Küresel krizlerin getirdiği büyük yüklemeler biz bursiyer ve kefilleri maddi ve manevi manada zorladığı ortadadır. Bu konu ile zor durumda bırakılan 1000?den fazla bursiyer 6000'den fazla kefil on binlerce mağdur aile ferdi ortadadır Mevcut yapılandırma altında ödemeler bitse bile finansman faizinin en yüksek oranında hesaplandığı bir sistemde borç kadar birikmiş faiz alacağı çıkarılmaktadır. Bu ötelenmiş faiz ödemenin bittiği tarihten Il ay sonra toptan ödenmesi gerekmektedir. Mesela 200000 dolar borcu olan bir bursiyer bu parayı ödeyemediği için bu rakam 4 yıla kadar yapılandırılıyor. Borcunu bitirse bile finansman faizi altında yaklaşık 150-170 bin dolar gibi çok büyük bir kalem çıkartılıyor, bu paranın da bir ay içerisinde hemen ödenmesi talep ediliyor. Bunun üstüne kapanmayan yargı giderleri, vekaletname ücretleri hem bursiyerleri hem de bunlara kefil olan aileleri tamamen zora sokmaktadır. Eskiden yapılandırma yapılınca borcun "620"si gibi rakam ödendiğinde Waiver denilen belge veriliyor bursiyerler de bulundukları ülkelerde iş bulma hakkına sahip olabiliyordu, yapılan küçük bir düzenleme ile bu konu da TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, 4 Nolu Banko Oda: E206 Bakanlıklar/Ankara değiştirilmiş olup, bu belgenin verilebilmesi için borcun tamamı ödenmeli ve ötelenmiş finansman faizi ödenmeli kuralı konulmuştur. Waiver'i alamayan bir bursiyerin alanı ile alakalı elle tutulur bir iş bulma şansı hiç yok denecek kadar zordur. 2006 yılında çıkarılan 5535 sayılı Kanun'un 1. maddesi kapsamında düzenlenen yapılandırma modeline benzer bir çözüm bekliyoruz." ifadeleri yer almıştır. Bu bağlamda; 1. Yukarıda bahsi geçen iddialar doğru mudur? 2. Eğer bu iddialar doğruysa konu ile ilgili bakanlığınızın yapmış olduğu çalışmalar var mıdır? 3. Bahsi geçen yurttaşların mağduriyetlerinin giderilmesi amacıyla bakanlığınızın yapmış olduğu çalışmalar var mıdır? 4. Soru önergesinin yazıldığı tarih itibariyle mağdur durumda olan bursiyer sayısı kaçtır? ## Bakanlığın cevabı İlgi'yazınız ekinde alınan Kocaeli Milletvekili Sayın Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'na ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Muvke. Mehmet ŞİMŞEK Bakan Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 7/28123 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye | Bakanlığı Cevap Metni Sayın Ömer Faruk GERGERLİOĞLU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. 8/4/1929 tarihli ve 1416 sayılı Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebe Hakkında Kanunun 19'uncu maddesinde "Geriye çağrılan talebe ile tahsillerini bitirerek iki ay zarfında avdet eylemeyen, 17'nci ve 18'inci maddeler mucibince müracaat ve teklif olunan hizmetleri kabul etmeyen talebe ile bunlardan mecburi hizmet müddeti içinde istifa eden veyahut memuriyetten ihraç cezasına uğrayanlar, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun ek 34"üncü maddesine göre tahsil masraflarını faizleriyle birlikte ödemeye mecburdur. (Ek cümle:3/6/2021-7326/14 md.) Faiz borcunun hesaplanmasında, öğrencilerin taahhüdünü ihlal ettiği tarih faiz başlangıç tarihi olarak esas alınır. Yurt dışına gönderilenlerden ruh veya beden sağlığının öğrenimini sürdürmesine imkân tanımaması durumu, eğitim ve araştırma hastaneleri veya üniversite hastanelerinden alınacak sağlık kurulu raporu ve bu hususla ilgili olarak Milli Eğitim Bakanlığınca istenen diğer destekleyici belgeler ile tespit edilenlerin öğrencilikle ilişiği kesilir. Bu kişilerden tahsil masrafı istenmez ve bu kişiler mecburi hizmetle yükümlü tutulmaz." hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede, 1416 sayılı Kanun kapsamında yurt dışında lisansüstü eğitimini tamamladıktan sonra yurda dönüş yapan öğrencilerden yalnızca Kanunun 19'uncu maddesinde sayılan hallerin gerçekleşmesi durumunda tahsil masrafları geri alınmaktadır. Ayrıca, mezkur Kanunun uygulanmasıyla ilgili yetki Milli Eğitim Bakanlığında olup uygulamaya yönelik iş ve işlemlerin takibi de ilgili Bakanlıkça yürütülmektedir. Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar, Milli Eğitim Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Mehmet ŞİMŞEK Bakan --- **Kaynak gösterme:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “1416 sayılı Kanun kapsamında yurt dışına eğitime gönderilip geri dönmeyen kişilerin ödedikleri cezaya ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28123, 8 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28123-1416-sayili-kanun-kapsaminda-yurt-disina-egitime-gonderilip-geri-donmeyen-kisilerin-odedik (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/fa2bc65b-9122-4cba-a584-0196b52ba605 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.