# Merkez Bankası'nın hisse yapısına ve hissedarlarına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/28230 - **Veren:** Selçuk Özdağ (Yeni Yol, Muğla) - **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek) - **Veriliş tarihi:** 15 Mayıs 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 102 gün sonra, 25 Ağustos 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/94177011-1c3c-415b-b0dd-0196d7cf13f4 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28230-merkez-bankasi-nin-hisse-yapisina-ve-hissedarlarina-iliskin > Selçuk Özdağ (Yeni Yol), 15 Mayıs 2025 tarihinde 7/28230 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 102 gün sonra, 25 Ağustos 2025). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96'ncı maddeleri gereğince arz ederim. Saygılarımla. 15.05.2025 v. Dr. selek öz uğla Milletvekili up Başkanvekili Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 3 Ekim 1931 tarihinde kurulduğunda anonim şirket statüsünde yapılandırılmış ve sermayesinin bir kısmı özel kişi ve kuruluşlarca karşılanmıştır. Günümüzde TCMB'nin sermayesi 25.000 TL olup, bu sermaye A, B, C ve D tipi hisselere ayrılmıştır. A tipi hisseler Hazine'ye, B ve C tipi hisseler kamu ve özel bankalara aitken; D tipi hisseler gerçek kişilere ve özel şirketlere aittir. Bu hisselerin, yaklaşık 019,12 oranında olduğu ve kamuoyuna açık olmayan kişilerce temsil edildiği anlaşılmaktadır. Merkez Bankası'nın anonim şirket niteliğini sürdürüyor olması nedeniyle, hissedarlarına sınırlı da olsa kâr payı (temettü) dağıtımı yapıldığı ve D tipi hissedarların da bu dağıtıma dahil olduğu görülmektedir. Ancak kamuoyuna açık olmayan bu hissedarların kim olduğu, kâr paylarından ne kadar gelir elde ettikleri ve Banka'nın yönetim süreçlerine hangi oranda katıldıkları merak konusudur. Bu bağlamda: TCMB'nin güncel hisse yapısı nedir? A, B, C ve D tipi hisselerin her birinin oranları ve sahipleri açık biçimde paylaşılmakta mıdır? D tipi hisse sahibi gerçek kişilerin veya şirketlerin kim olduğu neden kamuoyu ile paylaşılmamaktadır? Gizliliğin hukuki dayanağı nedir? D tipi hissedarlar, yıllık TCMB Genel Kurulu'na katılmakta mıdır? Katılım oranları nedir? Herhangi bir yönetsel yetkiye sahipler mi? 2015 yılından bu yana TCMB tarafından D tipi hissedarlara ödenen toplam temettü (kâr payı) ne kadardır? Yıllar itibarıyla dağıtım tutarları kamuoyuyla paylaşılmış mıdır? A, B, C tipi hissedarlara yapılan temettü ve diğer ödemeler ile D tipi hissedarlara yapılan ödemeler arasında ne gibi farklar bulunmaktadır? TCMB'nin 25.000 TL'lik sermayesinin neredeyse tamamı sembolik düzeyde kalmışken, Banka'nın piyasa değerine oranla bu hisselerin gerçek değeri nedir? D tipi hissedarlar bu değer üzerinden herhangi bir yasal talepte bulunursa ne tür prosedürler işler? D tipi hissedarların, hisselerinin kamulaştırılması ya da eşit kar payı alması taleplerine karşı Bakanlığınızın veya TCMB'nin bir planı ya da değerlendirmesi var mıdır? Emsal ülkelerdeki merkez bankalarının hissedarlık yapısı nasıl düzenlenmiştir? Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın hissedar yapısı bu ülkelerle kıyaslandığında nasıl bir farklılık arz etmektedir? 9. Son 10 yılda TCMB kârından Hazine'ye aktarılan tutar ne kadardır? Aynı dönemde D tipi hissedarlara dağıtılan toplam kâr payı miktarı nedir? ## Bakanlığın cevabı İlgi (o : 22/05/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1632619 sayılı yazınız. İlgi yazınız ekinde alınan Muğla Milletvekili Sayın Doç. Dr. Selçuk ÖZDAĞ" a ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Mele. Mehmet ŞİMŞEK Bakan Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 7128230 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni Sayın Doç. Dr. Selçuk ÖZDAĞ, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 11.06.1930 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisince çıkarılan 1715 sayılı Kanun ile kurulmuş olup halen yürürlükte olan 14.01.1970 tarih ve 1211 sayılı TCMB Kanunu hükümlerine göre faaliyet göstermektedir. Bugün itibarıyla, 250.000 hisseden oluşan 25.000 TL değerindeki TCMB sermayesinin yüzde 55,12''si (A) sınıfı, yüzde 23,25'i (B) sınıfı, yüzde 2,51'i (C) sınıfı, yüzde 19,12'si ise (D) sınıfı hisselerden oluşmakta olup hissedarlar arasında imtiyazlı şirket bulunmamaktadır. TCMB hisse senetlerine ilişkin bilgiler "///ps-//www.tcmb.gov.ir/" internet adresi üzerinden kamuoyu ile paylaşılmaktadır. TCMB Genel Kurulunu, Hissedarlar Pay Defterinde yazılı bulunan pay sahipleri oluşturmakta olup Genel Kurul her yıl, Banka Esas Mukavelesi ile saptanan zamanda Merkez Bankası Başkanının başkanlığında toplanmaktadır. Toplantı günü, ilan edilmekte ve hissedarlara da taahhütlü mektup gönderilmek suretiyle bildirilmekte olup sınıf ayrımı yapılmaksızın isteyen tüm hissedarlar Genel Kurula katılabilmektedir. Kar payı dağıtımına ilişkin tutar bilgileri her yıl TCMB Yıllık Raporlarında kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Diğer hususlar, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) hükümleri kapsamında değerlendirildiğinden paylaşılması mümkün bulunmamaktadır. Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Mehmet ŞİMŞEK Bakan --- **Kaynak gösterme:** Selçuk Özdağ (Yeni Yol, Muğla). “Merkez Bankası'nın hisse yapısına ve hissedarlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28230, 15 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28230-merkez-bankasi-nin-hisse-yapisina-ve-hissedarlarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/94177011-1c3c-415b-b0dd-0196d7cf13f4 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.