# Kuyumcu dolandırıcılığı vakalarına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/29029 - **Veren:** Selma Aliye Kavaf (CHP, Manisa) - **Muhatap:** Ticaret Bakanlığı (Ömer Bolat) - **Veriliş tarihi:** 30 Mayıs 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 61 gün sonra, 30 Temmuz 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e33e2cb1-82b5-4c9e-824f-01972149eab6 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-29029-kuyumcu-dolandiriciligi-vakalarina-iliskin > Selma Aliye Kavaf (CHP), 30 Mayıs 2025 tarihinde 7/29029 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 61 gün sonra, 30 Temmuz 2025). ## Önerge metni Aşağıda belirtilen sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer Bolat tarafından cevaplandırılmasını arz ederim. Selma Aliy& KAV Son yıllarda ülkemizde kuyumculuk sektöründe yaşanan dolandırıcılık vakalarında ciddi bir artış gözlemlenmektedir. Özellikle son dönemde yükselen altın fiyatları, ekonomik belirsizlikler ve denetim eksikliği gibi faktörler, vatandaşlarımızın büyük maddi kayıplara uğramasına neden olan kuyumcu dolandırıcılığı olaylarının artmasına zemin hazırlamıştır. Adalet Bakanlığı'nın 2024 yılı Adalet İstatistikleri Raporu'na göre, dolandırıcılık suçlarında bir önceki yıla kıyasla 0641 oranında bir artış yaşanmıştır. 2023 yılında 119 bin olan dolandırıcılık dosyası sayısı, 2024 yılında 169 bine yükselmiştir. Bu artışla dolandırıcılık, en fazla artış gösteren suç türü olmuştur. | Kuyumcu dolandırıcılığının çeşitli yaygın yöntemleri bulunmaktadır. Bunlar arasında: I. Emanet Dolandırıcılığı: Kuyumcuların müşterilerden emanet olarak aldıkları altın ve paraları iade etmeyerek ortadan kaybolmaları. Özellikle Bursa Orhangazi'de yaşanan ve yaklaşık 500 milyon TL'lik vurgunla sonuçlanan olay, bu türün en çarpıcı örneklerinden biridir. 2. Kâr Payı Vaadi Dolandırıcılığı: Kuyumcular tarafından müşterilere yüksek kâr payı vaadiyle altın ve para toplanması ve bunların iade edilmemesi. İzmir'de 80 kilogram altın toplayarak dolandırıcılık yapan kuyumculuk olayı buna örnektir. 3. Sahte Altın Dolandırıcılığı: Düşük ayarlı altınların yüksek ayarlı olarak satılması veya içi boş altınların piyasaya sürülmesi. 4. Kesme Altın Dolandırıcılığı: Üzerinde barkod veya seri numarası bulunmayan kesme altınların sahte olarak üretilip piyasaya sürülmesi. i Vatandaşlarımızın güveninin kötüye kullanılması, yasal boşluklar ve denetim eksiklikleri nedeniyle bu tür olaylar artmaktadır. Dini inançlar sebebiyle bankacılık sistemini kullanmak istemeyen vatandaşlarımızın birikimlerini kuyumculara emanet etmesi, bir gelenek haline gelmiştir. Ancak bu emanet sistemi, ülkenin içinde bulunduğu ekonomik şartlar nedeniyle sarsılmaktadır. Bu hususlar dikkate alınarak, kuyumcu dolandırıcılığı konusunda gerekli yasal düzenlemelerin yapılması, denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi ve vatandaşlarımızın korunması amacıyla aşağıdaki soruların cevaplandırılması önem arz etmektedir. TBMM Halkla İlişkiler Binası 2.Kat, Oda: D-206 Bakanlıklar-Ankara Selma Aliye KAVAF Bu bağlamda: 1. Son beş yıl içerisinde kuyumcu dolandırıcılığı vakalarının sayısal verileri nedir? Toplam mağdur sayısı, maddi zarar tutarı ve illere göre dağılımı hakkında kapsamlı bir analiz paylaşabilir misiniz? Kuyumcu dolandırıcılığında son dönemde yaşanan artışın temel nedenleri nelerdir ve bu artışı durdurmak için Bakanlığınızın stratejik eylem planı nedir? Kuyumcuların "emanet sistemi" ve "kâr payı" vaadi gibi yasal dayanağı olmayan uygulamalarının denetlenmesi ve yasal çerçeveye kavuşturulması için hangi somut adımlar atılmaktadır? Dolandırıcılık vakalarında kullanılan yöntemler (kesme altın sahteciliği, emanet dolandırıcılığı, yüksek kâr vaadi vs.) hakkında vatandaşların bilinçlendirilmesi için ulusal çapta ne tür programlar yürütülmektedir? Kuyumculuk sektörünün denetim mekanizması nasıl işlemektedir? Bakanlığınızın sektöre yönelik denetim sıklığı, kapsamı ve etkinliğini artırmak için planlanan iyileştirmeler nelerdir? Mağdurların zararlarının tazmin edilmesi için mevcut bir sistem bulunmakta mıdır? Gelecekte oluşturulması düşünülen sigorta veya garanti fonu gibi koruyucu mekanizmalar planlanmakta mıdır? T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı önderliğinde başlatılan KAD-SİS (Kuyumcu Altın Değerleme Sistemi) projesinin etkinliği nedir? Kuyumcu dolandırıcılığını azaltmak için bu tür sistemlerin yaygınlaştırılması konusunda kurumlar arası koordinasyon nasıl sağlanmaktadır? TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, Oda: D-206 Bakanlıklar-Ankara ## Bakanlığın cevabı İlgi (o : 13.06.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1643995 sayılı yazınız. İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Manisa Milletvekili Sayın Selma Aliye KAVAF tarafından verilen 7/29029 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Prof. Dr. Ömer BOLAT Bakan Ek: Soru Önergesi Cevabı (2 Sayfa) Faks No: 4491341 Soru Önergeleri Şubesi EEM3 İnternet Adresi: www.ticaret. gov.tr j Yağan. TİCARET BAKANLIĞI Manisa Milletvekili Sayın Selma Aliye KAVAF'a Ait 729029 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar: Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza • aşağıda yer verilmiştir: 1. 7) Ülkemizde, perakende sektörüne özel ilk yasal düzenleme niteliği taşıyan 14.01.2015 tarihli 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 16'ncı maddesi ile Bakanlığımız, perakende sektörünün ve perakende işletmelerin ülke genelinde dengeli bir şekilde yayılması, büyümesi ve gelişmesine yönelik çalışmalar yapmaya; taşınmaz ve ikinci el motorlu kara taşıtı alım satımı gibi ticari faaliyetleri yürütenlere yönelik mesleki davranış kurallarını belirlemeye ve bu faaliyetlerin yürütülmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya ve bu • Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak oluşan tereddütleri gidermeye, ikincil düzenlemeler yapmaya ve her türlü idari tedbiri almaya görevli ve yetkili kılınmıştır. Öte yandan, Mali Eylem Görev Gücü (FATF) IV. Tur Türkiye Değerlendirmesi kapsamında, kuyumculuk sektörünün kayıt altına alınmasına ilişkin bir düzenleme yapılması, © ülkemizin siyasi, ekonomik ve finansal alanda herhangi bir yaptırım ile karşı karşıya kalmaması açısından büyük önem arz etmiştir. Bu kapsamda, kuyum ticaretine yönelik gerek sektörden gelen geri bildirimler ve kamuoyunun talepleri gerekse sektörde var olan sorunların giderilmesi ve sektörün mevcut durumunun iyileştirilmesini teminen Bakanlığımızca hazırlanan Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmelik 14.04.2021 tarihli ve 31454 sayılı Resmi Gazete'de . yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Hazine ve Maliye Bakanlığı ile iş birliği içinde hazırlanan Yönetmelikle, kuyum ticaretinin işletmesi adına yetki belgesi alan tacirler ile esnaf ve sanatkârlar tarafından yapılması, yetki belgesinin, kuyum ticareti yapılan işletmenin bulunduğu yerdeki ticaret il müdürlüğü tarafından Kuyum Ticareti Bilgi Sistemi üzerinden verilmesi, yetki belgesi verilmesinde aranan şartlar, kuyum işletmesinin faaliyet konuları ile kuyum ticaretinde • uyulacak ilke ve kurallara yönelik hükümler yer almaktadır. Anılan Yönetmelik ile kuyumculuk faaliyetlerinde hizmet kalitesinin artırılması, haksız rekabetin ortadan kaldırılması ve kayıt dışılığın önlenmesi amaçlanmaktadır. Kuyum Ticareti Hakkında Yönetmeliğin "Kuyum işletmesinin faaliyet konuları" başlıklı 12'nci maddesinde, kuyum işletmelerinin, kuyum veya herhangi bir menkulü emanet alması ya da saklaması yasaklanmıştır. Bu kapsamda, Bakanlığımızca gerek sektör mensupları gerekse vatandaşlarla mevzuata yönelik bilgilendirme toplantıları gerçekleştirilmekte, sektör hakkında bilinçlendirme faaliyetleri de yürütülmektedir. Diğer taraftan, söz konusu Yönetmelikte belirtilen düzenlemelere aykırılıklara ilişkin gerek CİMER yoluyla gerekse Bakanlığımıza ya da ticaret il müdürlüklerimize doğrudan ulaşan şikâyet başvuruları doğrultusunda denetimler, Bakanlığımızın yanı sıra ticaret il müdürlüklerimiz tarafından yapılmaktadır. Bu doğrultuda, denetimler neticesinde tespit edilen • mevzuata aykırı uygulamalara ilişkin idari yaptırım uygulanmaktadır. Ayrıca, yetki belgesi olmadan kuyum ticareti faaliyeti yürüten gerçek veya tüzel kişilere yönelik ihbarların/Şikâyetlerin daha hızlı ve kolay bir şekilde yapılabilmesi amacıyla Bakanlığımızca "Yetkisiz İşletme İhbar İşlemleri" devreye alınmıştır. Bakanlığımızın https://www.ticaret.gov.tr// adresinde yer alan "E-Hizmetler - E-İşlemler" başlığı altındaki • Kuyum Ticareti Bilgi Sistemi (KTBS) üzerinden yeni kullanıcı kaydı oluşturarak veya e-devlet şifresiyle giriş yaparak Yetkisiz İşletme İhbar İşlemleri'nden ihbar/şikâyet başvurusunda bulunulabilmektedir. KTBS ihbar modülü üzerinden gelen ihbarlar doğrudan ticaret il müdürlüklerince incelenmekte ve bunlara ilişkin denetimler yine il müdürlüklerince gerçekleştirilmekte olup, il müdürlüklerince düzenlenen denetim raporlarına istinaden Bakanlığımızca idari para cezası uygulanabilmektedir. Bu kapsamda, 2024 ve 2025 yıllarında kuyumculuk sektörüne yönelik taşra teşkilatımız olan ticaret il müdürlüklerimiz aracılığıyla yapılan yerinde denetimlerde, mevzuata aykırı faaliyet gösterdiği tespit edilen kuyum işletmelerine 41 milyon TL?den fazla idari para cezası uygulanmıştır. Bakanlığımızca piyasanın adil, rekabetçi ve istikrarlı şekilde işlemesini • sağlamak ve kayıt dışılığın önlenmesi amaçlarıyla kuyum sektörüne yönelik çalışmalarımız aralıksız devam etmektedir. Bununla beraber, dolandırıcılık vakalarının adli vaka olması nedeniyle kuyumculuk dolandırıcılıklarına ilişkin veriler ile dolandırıcılık vakalarında ortaya çıkan zararların tazmini hususunun Adalet Bakanlığının görev alanına girdiği değerlendirilmektedir. İlaveten, ilk olarak kamu bankalarının devamında ise özel bankaların paydaş olduğu • Kuyumcu Altın Değerleme Sistemi (KAD-SİS) projesi Hazine ve Maliye Bakanlığının önderliğinde başlatılmış olduğundan, konunun ilgisi nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığının görev alanına girdiği değerlendirilmektedir. --- **Kaynak gösterme:** Selma Aliye Kavaf (CHP, Manisa). “Kuyumcu dolandırıcılığı vakalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/29029, 30 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-29029-kuyumcu-dolandiriciligi-vakalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e33e2cb1-82b5-4c9e-824f-01972149eab6 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.