# Eğitim sisteminin yapısal sorunlarına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/29205
- **Veren:** Özgür Karabat (CHP, İstanbul)
- **Muhatap:** Millî Eğitim Bakanlığı (Yusuf Tekin)
- **Veriliş tarihi:** 30 Mayıs 2025
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 40 gün sonra, 9 Temmuz 2025)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b430c2d3-ee08-4cd7-a6ad-019721510eed
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-29205-egitim-sisteminin-yapisal-sorunlarina-iliskin

> Özgür Karabat (CHP), 30 Mayıs 2025 tarihinde 7/29205 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 40 gün sonra, 9 Temmuz 2025).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın TC. Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu Maddeleri gereğince yazıl glarak yanıtlanmasını arz ederim.

Özgür KARABAT İstanbul Milletvekili

Eğitim sistemimiz anayasal olarak laik, bilimsel, parasız ve karma eğitim esasına dayanmak zorundadır (Anayasa md. 42). Buna karşın, Mayıs 2025'te bazı velilerin talebi doğrultusunda cinsiyet ayrımı gözetilerek ayrı okullar açılması önerisi, eğitimde toplumsal cinsiyet eşitliğini, anayasal laiklik ilkesini ve sosyal bütünlüğü zedeleyecek nitelikte değerlendirilmiştir. Sayın Bakanın da bu yönde açıklamalar yapması ise Anayasaya uymakla yükümlü olan sorumluluk makamının görev ve sorumluluklarına uygun olmadığı değerlendirilmiştir. Kaldı ki bu öneri, pedagojik gerekçelere değil, ideolojik yönlendirmelere dayandığı algısı yaratarak kamuoyunda haklı eleştirilere yol açmıştır.

Türkiye'de halihazırda eğitim sistemi yapısal sorunlarla karşı karşıyadır. UNESCO verilerine göre 2024 itibarıyla lise düzeyinde eğitim terk oranı 9015,2*ye dayanmıştır. Özellikle yoksulluk ve bölgesel eşitsizliklerin, bu oranı daha da artırdığı da bilinmektedir. Kız çocuklarının eğitime devamında yaşanan engeller, toplumsal cinsiyet eşitliği açısından önemli bir risk teşkil etmektedir.

PISA 2022 sonuçlarına göre, Türk öğrenciler;

Matematikte 433 puan (OECD ortalaması: 489),

Okuma becerilerinde 456 puan (OECD ortalaması: 476),

Fen bilimlerinde ise 464 puan (OECD ortalaması: 489) almıştır.

Bu veriler, uluslararası rekabet gücü ve bilgi ekonomisine hazırlık bakımından Türkiye'nin geride kaldığını gösteren en somut veriler arasında gösterilmektedir.

3)

5)

Eğitim harcamalarının azalan oranı da bu öğrenci başarısındaki düşüşün nedenlerinden biridir. 2020'de merkezi yönetim bütçesinin "012,1'i eğitime ayrılmışken, bu oran 2024 itibarıyla "010,4"e gerilemiştir. Bu durum, öğretmen atamalarının azalması, okullarda donanım eksikliği ve kırsalda erişim problemleri gibi çok boyutlu sorunlara yol açmaktadır.

UNICEP'e göre, Türkiye'de yaklaşık 1,8 milyon çocuk, çoğunlukla kırsal bölgelerde, nitelikli eğitime erişememektedir. 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından hâlâ konteyner okullarda eğitim gören binlerce öğrenci bulunmaktadır.

Bu kapsamda, Bakanlığın bilimsel ve kapsayıcı politikalar üretmek yerine ayrımcı yaklaşımlar önermesi, Anayasa'nın 10. ve 42. maddeleriyle çelişmekte; eğitim sisteminde fırsat eşitliğini aşındıran başka bir problem olarak karşımıza çıkmaktadır.

Buna göre;

Karma eğitimin kaldırılmasına yönelik açıklamalar hangi pedagojik veya bilimsel araştırmalara dayanmaktadır? Anayasa'nın laik eğitim ilkesine açıkça aykırı olan bu önerilerin gerekçesi nedir?

2024 yılında merkezi yönetim bütçesinden eğitime ayrılan pay neden *"010,4*e düşürülmüştür? 2020'de bu oran "12,1 iken yapılan kesintilerin gerekçesini kamuoyuna neden açıklanmamıştır?

Türkiye genelinde lise düzeyindeki 9015,2'lik okul terk oranının bölgesel dağılımı nedir? Bu oranı azaltmak için özel olarak dezavantajlı bölgelerde yürütülen projeler nelerdir?

PISA 2022 verilerinde matematik, fen ve okuma becerilerinde Türkiye'nin OECD ortalamasının gerisinde kalmasının nedenleri Bakanlığınızca analiz edilmiş midir? Bu durumun düzeltilmesi amacıyla hangi kısa ve uzun vadeli yapısal reformlar planlanmaktadır?

Eğitimde toplumsal cinsiyet eşitliği bağlamında, kız çocuklarının eğitime erişimi ve devamı için Bakanlığınızın yürüttüğü özel projeler nelerdir? Karma eğitime karşı çıkan görüşlerin teşvik edilmesi, bu hedefle nasıl bağdaştırılmaktadır?

6) Deprem bölgesindeki konteyner okullarda 2025 itibarıyla eğitim gören öğrenci sayısı kaçtır?

Bu bölgelerdeki öğrencilerin standart okullara geçiş süreci için hedeflenen tarih nedir?

7) 2024 yılında kırsal bölgelerde ilkokul düzeyinde öğretmen başına düşen öğrenci sayısı kaçtır?

Bu oran, ulusal ortalamanın üzerinde olan iller hangileridir?

8) UNICEF'in verilerine göre nitelikli eğitime erişemeyen 1,8 milyon çocuk için Bakanlığınızın

2025 yılı hedefi nedir? Bu sayı hangi kriterlere göre ölçülmektedir?

## Bakanlığın cevabı

FHA SFTU İlgi : a)20/05/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1630082 sayılı yazınız. (Eğ / 6k GN b)28/05/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1636504 sayılı yazınız. 2/2421 ) ©) 04/06/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1640882 sayılı yazınız. il

ç) 13/06/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1643991 sayılı yazınız. m0

d) 13/06/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1643995 sayılı yazınız.

©) 17/06/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1646034 sayılı yazınız. 7 24 417. 1119265 $ çy (83 Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Mersin Milletvekili Mehmet Emin EKMEN'in 7/28042, Muğla Milletvekili Selçuk ÖZDAĞ'"ın 7/28455, Mersin Milletvekili Perihan KOCA"'nın 7/28774, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7/28779 ve 7/28914, Aydın Milletvekili Süleyman BÜLBÜL'ün 7/28781, Ankara Milletvekili Aylin YAMAN"ın 7/28917, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'"'nın 7128997, İstanbul Milletvekili Özgür KARABAT'ın 7/29205 ile Hatay Milletvekili Nermin YILDIRIM KARA'"'nın 7/29215 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ekte sunulmuştur. Bilgilerinize arz ederim.

Milli Eğitim Bakanı

Milli Eğitim Bakanlığı olarak öncelikli hedefimiz, cinsiyet ayırt etmeksizin her çocuğumuzun nitelikli eğitime erişimini sağlamaktır. Türk eğitim sistemi bütün ideolojilerin üstünde milli bir şahsiyetin oluşumuna katkı sağlamak ve milli bilince sahip şahsiyetlerden oluşan bir toplum oluşturabilmek adına ahlaklı, erdemli; milleti ve insanlık için iyi, doğru, faydalı ve güzel olanı yapmayı ideal edinmiş bilge nesilleri hedefler, Ayrıca eleştirel düşünen, problem çözen, karar veren, mesuliyet ve ülkü sahibi; yalnızca medeniyete uyum sağlamakla yetinmeyip etkin olarak medeniyet kurucusu ve geliştiricisi nesiller yetiştirmek de eğitim sistemimizin ilkeleri arasındadır.

Eğitim sisteminin hedeflediği bu ilkelerin ortaya konmasındaki temel dayanak 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun "Genel Amaçlar" başlıklı 2. maddesinin "Türk Milli Eğitiminin genel amacı, Türk Milletinin bütün Jertlerini, 1. Atatürk inkılap ve ilkelerine ve Anayasada ifadesini bulan Atatürk milliyetçiliğine bağlı; Türk Milletinin milli, ahlaki, insani, manevi ve kültürel değerlerini benimseyen, koruyan ve geliştiren; ailesini, vatanını, milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan, insan haklarına ve Anayasanın başlangıcındaki temel ilkelere dayanan demokratik, laik ve sosyal bir hukuk Devleti olan T' ürkiye Cumhuriyetine karşı görev ve sorumluluklarını bilen ve bunları davranış haline getirmiş yurttaşlar olarak yetiştirmek" hükmünde yer alan esaslardır.

Milli Eğitim Bakanlığı 2002 yılında merkezi yönetim bütçesinden en büyük payı alan dördüncü kurum iken, 2003'ten itibaren bu sıralamada en üst sıraya yükselmiştir. 2025 yılı itibarıyla eğitim bütçemiz, 2 trilyon 186 milyar TL'lik bir kaynakla, merkezi yönetim bütçesinin "014,84'üne tekabül etmektedir.

Bakanlığımızca, öğrencilerin okula devamlarının sağlanması ve devamsızlık sürelerinin azaltılması amacıyla birtakım politika ve projeler geliştirilerek hayata geçirilmiştir. Devamsızlık takip sistemi, rehberlik ve psikolojik destek, okul aile iş birliği, devamsızlık ile ilgili mevzuat düzenlemeleri, eğitime yönelik sosyal yardımlar bunlardan bazılarıdır. Milli Eğitim Bakanlığının 2024-2028 Stratejik Planı kapsamında, devamsızlık ile ilgili olarak aşağıdaki stratejiler belirlenmiştir:

Milli Eğitim Bakanlığı 2024-2028 Stratejik Planı'nın 1. Amaç?ı; "Temel eğitimde firsat eşitliği ve eğitime erişimin sağlandığı, öğretim süreçleri ve eğilim ortamlarının etkin kullanıldığı bir ekosistem inşa ederek öğrencileri çağın gerektirdiği evrensel yeterliliklere sahip, milli ve manevi değerleri benimsemiş sağlıklı ve mutlu bireyler olarak yetiştirmek" olarak belirlenmiştir. Bu amacın hayata geçirilmesinde "İlkokul ve ortaokulda öğrenme kayıplarını azaltmaya yönelik destekleyici mekanizmalar güçlendirilecektir. " şeklinde ifade edilmiştir. Bu hedefi gerçekleştirmeye yönelik izlenecek stratejiler içinde özellikle öğrencilerin devamsızlık nedenlerinin analiz edilerek ailelere yönelik bilgilendirme çalışmalarının yapılması planlanmıştır.

Milli Eğitim Bakanlığı 2024-2028 Stratejik Planı'nın 2. Amaç'ı ise "Çağın ihtiyaç duyduğu bilgi, beceri ve yetkinlikleri kazandıran, teknolojiyi üreten, tarih bilinci ve bilim aracılığıyla geleceği kurgulayan, nitelikli insan kaynağı yetiştiren, ekonomiye katkı sunan, değerleriyle bireyi hayata hazır kılan, empati ve nezaket kazandıran bir ortaöğretim yapısı ile öğrenciler yetiştirmek. " olarak belirlenmiştir. Bu amacın hayata geçirilmesi kapsamında "Öğrencilerin yetkinliklerini ve niteliklerini geliştirmeye yönelik bireysel özellikleri de dikkate alınarak yapılacak çalışmalarla devamsızlık ve sınıf tekrarları azaltılacak ve eğilime

Caş

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı hey YÜZYILI katılımları artırılacaktır." hedefi belirlenmiştir. Hedefi gerçekleştirmeye yönelik stratejiler arasında; "Öğrencilerin ortaöğretime katılımlarının artırılmasına, devamsızlık ve Sınıf tekrarlarının azaltılmasına ve örgün eğitim içinde kalmalarına yönelik çalışmaların yapılması", "Ortaöğretimde öğrencilerin akademik, bilimsel, sosyal, kültürel, sanatsal, sportif Jaaliyetler ile sosyal sorumluluk programı kapsamındaki çalışmalara katılımlarının sağlanması" hususları yer almaktadır.

Bakanlığımızca hazırlanan, 2025 yılında başlayan ve üç yıl sürmesi planlanan "Temel Eğitimde Devamsızlığın Azaltılması Projesi" kapsamında: e Mevzuat ve alan yazını kapsamında devamsızlık tanımının analizi ve politika önerilerinin değerlendirilmesi, e-Okul üzerinde devamsızlık sayı/oranlarının ililçe/okul bazında analizi, İllere özgü sorun ve ihtiyaçların belirlenmesi, Sorunlara özgü faaliyet alanlarının belirlenmesi, İşbirliğine ihtiyaç duyulacak kurum/kuruluşların belirlenmesi, 81 ile özgü yerel katılımcıların desteğiyle eylem planlarının hazırlanması, Geliştirilen eylem planlarının izlenmesine yönelik internet tabanlı izleme modülünün geliştirilmesi, e Geliştirilen eylem planları doğrultusunda bir model önerisi hazırlanması, e Öğretmen, okul idarecileri, aile ve diğer paydaşlara yönelik eğitim içerikleri hazırlanması, e Öğretmen, okul idarecileri, aile ve okulun diğer paydaşlarına yönelik elektronik içeriklerin hazırlanması, " Geliştirilen öğretmemaile elektronik içeriklerinin bakanlığımız platformlarında

(EBA/ÖBA/HEMBA) yayınlanması planlanmaktadır.

27 Nisan 2024 tarihli ve 2024/5 sayılı "Mevsimlik Tarım İşçileri" konulu Cumhurbaşkanlığı Genelgesi?'nin "Eğitim hizmetleri" başlıklı 3'üncü maddesinde eğitim hizmetlerine yönelik düzenlemeler yapılmıştır. Bu doğrultuda Bakanlığımızca 06.08.2024 tarihinde yayımlanan "Mevsimlik Tarım İşçileri ile Göçer ve Yarı Göçer Aile Çocuklarının Eğitime Erişimi" konulu 2024/52 sayılı Genelge ile mevsimlik tarım işçisi aile çocuklarının eğitime erişimlerine yönelik tüm iş ve işlemler tanımlanmıştır. Temel Eğitim Genel Müdürlüğü tarafından 19-21 Ağustos 2024 tarihlerinde ilgili Genelge'de belirtilen "İl Eylem Planları"nın hazırlanmasına yönelik "Mevsimlik Tarım İşçileri ile Göçer ve Yarı Göçer Ailelerin Çocuklarının Eğitime Erişimi Eylem Planları Hazırlık Çalıştayı" düzenlenmiştir. Ayrıca 2024/52 sayılı Genelge kapsamında Bakanlık taşra teşkilatı tarafından mevsimlik tarım işçisi çocuklarına yönelik daimi ikametgâhlarına döndüklerinde iVilçe/okul temelli tespitler ve planlamalar yapıldıktan sonra telafi/yetiştirme eğitimleri yapılacaktır.

IPA-II Dönemi'nde İstihdam, Eğitim ve Sosyal Politikalar Sektörel Operasyonel Programı'nın "Herkese Erişim Sağlayarak Eğitim Erişimi ve Beceri Düzeylerinin Artırılması" aktivitesi altında yürütülen ve MEB Ortaöğretim Genel Müdürlüğünün operasyon faydalanıcısı olduğu Ortaöğretimde Devam ve Okullaşma Oranlarının Artırılması Teknik Destek Projesi kapsamında; herkesin (özellikle kız çocuklarının) ortaöğretime erişiminin artırılması için ağırlıklı olarak lise eğitimi çağındaki çocuklara, ailelerine ve eğitim personeline yönelik bir dizi önleme, müdahale ve telafi faaliyetleri yürütülmüştür.

Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Önleme, müdahale ve yönlendirme hizmetleri" başlıklı 59/A maddesi gereğince oluşturulan Önleme, Müdahale ve Yönlendirme Komisyonunca, devamsızlık nedeniyle sınıf tekrarı riski olan öğrenciler takip edilerek devamsızlık nedenlerini ortadan kaldırmaya yönelik öğrencilere önleyici çalışmalar yapılmaktadır.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı yi YÜZYILI

Okuldan erken ayrılma/devamsızlık ile mücadele edilmesi amacıyla Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti ortak finansmanıyla yürütülmüş Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının Jaydalanıcısı, Milli Eğitim Bakanlığının eş /aydalanıcısı olduğu Ortaöğretimde Devam ve Okullaşma Oranlarının Artırılması Projesi (ŞNT İl) kapsamında Aile Psikoeğitim Programı, Akademik Becerileri Geliştirme Müdahale Programı ve Eğlenceli Eğitsel Grup Rehberliği Psikoeğitim Programları geliştirilmiştir. Söz konusu proje ile okuldan erken ayrılma ve okul devamsızlığını önleme ve müdahale programları geliştirilmiştir. Okul devamsızlıklarının azaltılması amacı ile yürütülen çalışmalarda söz konusu programlardan yararlanılmaktadır.

Ortaöğretimde Devam ve Okullaşma Oranlarının Artırılması Teknik Destek Projesi kapsamında, herkesin ortaöğretime erişiminin artırılması için ağırlıklı olarak lise eğitimi çağındaki çocuklara, ailelerine ve eğitim personeline yönelik olarak; öğrencilerin erken okul terkini önlemek amacıyla farklı bileşenlerden oluşan entegre bir önleme, müdahale ve telafi modelinin geliştirilmesi ve uygulanması (pilot okullarda); devamsızlığın önlenmesi ve eğitim ve öğretimden erken ayrılmanın önlenmesine yönelik bir ulusal strateji belgesinin hazırlanması; her pilot okul için devamsızlığın ve eğitim ve öğretimden erken ayrılmanın önlenmesine yönelik eylem planlarının hazırlanması; kapsamlı eğitim programlarının tasarlanması ve uygulanması; MEB personeline, öğretmenlere, okul idarecilerine, öğrencilere ve velilerine, sivil toplum kuruluşlarına ve halka yönelik farkındalık artırma kampanyaları ve faaliyetlerinin geliştirilmesi ve uygulanması; pilot illerde saha ve izleme ziyaretlerinin gerçekleştirilmesi gibi birtakım faaliyetler yürütülmüştür.

Örgün ortaöğretim kurumunda öğrenim görmek üzere tercih hakkını kullanmayan veya tercihte bulunmalarına rağmen yerleşemeyen öğrencilerden örgün ortaöğretime devam etmek isteyenlerin yerleştirme işlemi, ililçe öğrenci yerleştirme ve nakil komisyonlarınca boş kontenjanı bulunan ortaöğretim kurumlarına yapılmıştır.

Öte yandan, devamsızlıkların takip edilmesi ve azaltılması için önlemlerin alınması amacıyla Türkiye geneli aylık ve dönemsel olmak üzere öğrenci devamsızlık durumları izlenmektedir. Ortaöğretim Genel Müdürlüğüne bağlı tüm okullarda 2024-2025 eğitim öğretim yılında öğrenci devamsızlık ve okul terklerinin azaltılmasına yönelik yürütülecek çalışmalar kapsamında, illerimizdeki öğrenci devamsızlık nedenlerini ve uygulanacak tedbirleri de kapsayan izleme faaliyetlerini, disiplin cezası alan öğrencilerle ilgili verileri, okul pansiyonlarının doluluk oranlarını, okula devam oranlarının arttırılmasına yönelik yürütülen çalışmaları ve okullarda oluşturulması gereken önleme, müdahale ve yönlendirme komisyonlarının çalışmalarını da içeren yıllık okul eylem planlarının hazır hâle getirilmesi hususlarında il milli eğitim müdürlükleri bilgilendirilmiş, devamsızlık izleme formlarının düzenli olarak doldurulması sağlanmıştır.

Bununla birlikte Din Öğretimi Genel Müdürlüğünce, öğrencilerimizin akran ilişkilerini geliştirmek, sağlıklı aile, sağlıklı toplum için anne babaların çocuklarıyla sağlıklı iletişim kurmalarının önündeki engelleri kaldırmak, çocukların duygu ve düşüncelerini anlamalarında ve kuşak farklılığı bağlamında karşılaşılan güçlüklere çözüm üretme noktasında velilere rehberlik etmek amacıyla Aile Çocuk Eğitim Programı uygulanmaktadır. Bu program öğrenci ve velilerine yönelik eğitimleri kapsamaktadır. 2024 yılında 930 imam hatip okulunda uygulanmıştır.

Okula aidiyet duygusunun güçlenmesine ve öğrencilerin okula devamına katkı sunacağı düşünülen "Akran İlişkileri" ana temasında şu konulara yer verilmiştir:

"* Olumsuz ve zorlayıcı akran davranışlarını (zorbalık) önlemek için aktif çalışmalar "e Kriz ve öfke yönetimi e Zorlayıcı akran davranışlarına karşı değerler eğitimini güçlendirme e Siber zorbalığın belirlenmesi ve önlenmesi

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00) EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı YUZYILI ı sağa

Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğüne bağlı okullarda okul aidiyetinin artırılması ve engelleyici nedenlerin araştırılması amacıyla bir çalışma yapılmıştır. "Okul Aidiyetinin Artırılması ve Engelleyici Nedenlerin Araştırılması" başlıklı ankete ilişkin verilerin değerlendirilmesi ile devamsızlık oranı ortalamanın üzerinde olan yirmi okulun idarecisiyle yapılan toplantı sonucunda devamsızlık nedenlerinin analizi yapılmış ve alınacak tedbirler görüşülmüştür.

Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğünün 17.02.2017 tarihli ve 90757378-220- E.2057687 sayılı yazısı ile mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında devamsız öğrencilerin okula devamlarının sağlanması ve devamsızlık oranlarının azaltılması amacıyla ililçe milli eğitim müdürlükleri ve okul/kurum müdürlükleri tarafından yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşları ile işbirliği hâlinde birtakım faaliyetler yürütülmesi kararlaştırılmıştır. Bu faaliyetler arasında, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlükleri ile iletişim sağlanarak düzenlenecek kurslara öğrencilerin yönlendirilmesi konusunda işbirliği yapılması, aile ve sosyal politikalar il müdürlükleri ile iletişim kurularak uzman desteğinin sağlanması konusunda işbirliği yapılması ve okul-aile birlikleri ve yerel yönetimlerle birlikte maddi destek imkânlarının oluşturulması yer almaktadır.

2024 yılı Temmuz ayında yapılan çalışmaya göre; 2023-2024 eğitim-öğretim yılında 46 ilde resmi mesleki ve teknik ortaöğretim okul/kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin ve velilerinin devamsızlık konusunda bilinçlendirilmesi amacıyla aile ve sosyal politikalar il müdürlükleri ile iletişime geçilmiştir. Toplam 3.067 resmi mesleki ve teknik ortaöğretim kurumunda, okuldaki devamsız öğrencilerin tespiti amacıyla okul yönetimi, okul rehber öğretmeni ve sınıf rehber öğretmenlerinden oluşan öğrenci devamsızlıkları hakkında çalışacak devamsızlık ekipleri oluşturulmuştur. Ekip faaliyetleri kapsamında devamsız öğrencilerin velileri ile iletişim kurmak amacıyla toplam 49.706 ev ziyareti gerçekleştirilmiş ve 233.848 veli ile iletişime geçilmiştir.

Mesleki ve teknik eğitimin öneminin anlatılarak toplumda mesleki eğitime olan ilginin ve farkındalığın artırılması için Mesleki ve Teknik Ortaöğretim Kurumlarının Tanıtım ve Yönlendirme Yönergesi hazırlanarak yürürlüğe konmuştur. Yönerge kapsamında; mayıs ayının son haftası tanıtım ve yönlendirme faaliyetlerinin yürütüldüğü "Mesleğim Geleceğim Kariyerim Haftası" olarak kutlanmaktadır.

Okullarımız ve İŞKUR il müdürlüklerinde görev yapan iş ve meslek danışmanları işbirliğinde öğrenci ve velilerine tanıtım ve yönlendirme faaliyetleri yapılmaktadır. Mesleki ve Teknik Eğitim Yoluyla Sosyal ve Ekonomik Uyum Projesi (SEUP IM) kapsamında 12. sınıfların iş piyasasına geçişlerini kolaylaştırmak, ortaokul öğrencilerinin ise mesleki eğitime yönlendirilmesini sağlamak amacıyla mesleki eğitim ve kariyer fuarları düzenlenmiştir. Şanlıurfa, Gaziantep ve Adana'da düzenlenen fuarlar, toplam 34.000 kişinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. 2025 yılında da 7. sınıftan itibaren öğrenim gören öğrencilere yönelik mesleki ve teknik eğitim farkındalığını artıracak, mesleki bilgi ve becerilerini geliştirecek çeşitli yarışma, proje ve etkinlikler devam edecektir.

8. sınıf öğrencilerinin mesleki ve teknik eğitimde ilgi ve yeteneklerine göre meslek alanları ve dallarına yerleşmelerini sağlamak amacıyla Beceri Ölçme Bataryası çalışmaları devam etmektedir.

Mesleki ve Teknik Eğitim Yoluyla Sosyal ve Ekonomik Uyum-ll (SEUP-II) Projesi kapsamında 15 ilde yer alan 58 pilot okulumuza sosyal uyum faaliyetleri ile destek verilmektedir. Ayrıca okul ortamlarının iyileştirilmesi kapsamında atölye donanım ve tadilatı için destek sağlanmaktadır. 15 meslek alanından 8 meslek alanında 419 atölye için ekipman alımı ve tadilatı tamamlanmıştır.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı

O) Şiirinin OO sizin mala

Matematik ve fen bilimleri alanlarında öğrencilerin başarı oranlarının karşılaştırmalı olarak değerlendirildiği, Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA- -Programme for Intermational Student Assessment) ve Uluslararası Matematik ve Fen Eğilimleri Araştırması (TIMSS-Trends in International Mathematics and Science Study) raporları Bakanlığımızca, pisa.meb.gov.ir/www/raporlar/icerik/5 ve timss.meb.gov.tr/www/raporlar/icerik/3 internet adreslerinde kamuoyu ile paylaşılmıştır.

Türkiye, TIMSS araştırmasına uzun süredir katılan ülkeler arasında yer almaktadır. Türkiye, araştırmaya 8. sınıf düzeyinde 1999, 2007, 2011, 2015, 2019 ve 2023 yıllarında; 4. sınıf düzeyinde ise 2011, 2015, 2019 ve 2023 yıllarında katılmıştır. Türkiye'nin 4 ve $. sınıf düzeyinde matematik ve fen bilimleri ortalama puanı her döngüde sürekli olarak artmıştır.

Katılımcı ülkelerden 34"ü TIMSS uluslararası ortalamasının (503 puan) üzerinde, 24 ülke ise uluslararası ortalamanın altında yer almıştır. Türkiye, 553 ortalama puanı ile 58 katılımcı arasında 8. sıraya yükselmiştir. Bu performansı ile Türkiye, TIMSS 2023 uluslararası ortalama puanı (503) üzerinde yer almıştır. Türkiye'nin 4. sınıf düzeyinde ortalama matematik performansı, TIMSS 2011 döngüsünden itibaren sürekli artmıştır. Türkiye, TIMSS 2023 4. sınıf matematik alanında bir önceki döngüye göre sıralamasını 15 basamak artırarak 23. sıradan 8. sıraya yükselmiştir. TIMSS 2023 araştırmasına katılan OECD ülkeleri arasında Güney Kore, Japonya ve Litvanya'dan sonra 4. sınıf matematik alanında 4. sırada yer almıştır. Bu alanda Türkiye'nin ortalama puanı, Litvanya hariç tüm Avrupa ülkelerinin üzerindedir.

I sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin "Görevler" başlıklı 301. maddesinin (d) fıkrasında yer alan "Kız öğrencilerin, engellilerin ve toplumun özel ilgi bekleyen diğer kesimlerinin eğitime katılımını yaygınlaştıracak politika ve stratejilerin geliştirilmesi amacıyla gerekli çalışmaları yapmak, belirlenen politikaları uygulamak ve uygulanmasını koordine etmek" hükmü ile başta kız öğrenciler olmak üzere engelliler ve diğer özel ilgi gruplarının eğitimine ilişkin tedbirlerin alınması görevi Bakanlığımıza verilmiştir. Bakanlığımızın 2024-2028 Stratejik Planı'nda da söz konusu yasal yükümlülük çerçevesinde tespitler ve ihtiyaçlara yer verilmiştir.

Soru önergesinde Resmi İstatistik Programı kapsamında talep edilen veriler; Bakanlığımızın "https: //sgb.meb.gov.tr/www/resmi-istatistikler/icerik/64" internet adresinde yayınlanan Milli Eğitim Örgün Eğitim İstatistikleri Örgün Eğitim adlı yayında yer alan "1.12 tablosunda İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflaması 3. düzey ve eğitim seviyesine göre okul, şube, öğretmen ve derslik başına düşen öğrenci sayısı" ve "1.1.a Öğretim yılı ve eğitim seviyesine göre okullaşma oranı" başlıklı tablolarda yer almaktadır.

---

**Kaynak gösterme:** Özgür Karabat (CHP, İstanbul). “Eğitim sisteminin yapısal sorunlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/29205, 30 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-29205-egitim-sisteminin-yapisal-sorunlarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b430c2d3-ee08-4cd7-a6ad-019721510eed

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
