# Şanlıurfa'da bir belediye otobüsü şoförünün engelli bir kişiyi otobüse almamasına ve ildeki ulaşım altyapısının engelli erişimine uygunluğuna ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/30841 - **Veren:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa) - **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum) - **Veriliş tarihi:** 14 Temmuz 2025 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 88 gün sonra, 10 Ekim 2025) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5e269840-6d44-41a2-bf10-019817a14dac - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-30841-sanliurfa-da-bir-belediye-otobusu-soforunun-engelli-bir-kisiyi-otobuse-almamasina-ve-ildek > Mahmut Tanal (CHP), 14 Temmuz 2025 tarihinde 7/30841 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 88 gün sonra, 10 Ekim 2025). ## Önerge metni Aşağıda yer alan sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. ve 99. maddeleri gereği olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun ve bağlı ikincil düzenlemeler kapşâmında, kentsel ulaşım araçlarının ve altyapının engellilere uygun şekilde düzenlenmesi; kamu kurumları, yerel yönetimler ve ilgili meslek disiplinleri açısından bağlayıcı bir yükümlülüktür. Bakanlığınız, hem kentleşme politikalarının hem de yapılı çevrenin erişilebilirliğinin denetlenmesi konusunda ana yetkili kurumlardandır. Kamusal alanlarda fiziksel erişim engelleri, toplumsal dışlanmanın ve ayrımcılığın temel sebeplerindendir. 07 Temmuz 2025 tarihinde sosyal medya platformu X'te (eski adıyla Twitter), ©sanliurfasanli adlı yerel bir haber hesabı tarafından paylaşılan bir videoda, Şanlıurfa'da bir belediye otobüsü şoförünün, engelli bir kadını "araçta engelli sandalyesine uygun alan bulunmadığı" gerekçesiyle otobüse almadığı görülmektedir. Görüntülerde vatandaşların ve engelli bireyin duruma tepki gösterdiği açıkça anlaşılmaktadır. Bu bağlamda; 1. Şanlıurfa ilinde engelli bireylerin toplu taşımaya erişimini kolaylaştırmaya yönelik Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir proje veya denetim çalışması mevcut mudur? 2. Bakanlığınız, belediyelere ait toplu taşıma araçlarında ve duraklarında engelli erişimi standartlarının uygulanıp uygulanmadığını denetlemekte midir? 3. Söz konusu olayın yaşandığı otobüsün teknik ve fiziki altyapısı Bakanlık kriterlerine uygun mudur? 4. Engelli bireylerin şehir içi ulaşım, kaldırımlar, duraklar, geçitler ve kentsel donatılara erişimi bakımından Türkiye genelinde erişilebilirlik raporlaması yapılmakta mıdır? Şanlıurfa bu raporlamada hangi düzeydedir? 5. 2025 yılı itibarıyla belediyelere yönelik, erişilebilirlik kriterlerine uymayan yapılar veya hizmetler nedeniyle Bakanlığınızca uygulanan idari yaptırım sayısı kaçtır? ## Bakanlığın cevabı İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR SORULAR 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun ve bağlı ikincil düzenlemeler kapsamında, kentsel ulaşım araçlarının ve altyapının engellilere uygun şekilde düzenlenmesi; kamu kurumları, yerel yönetimler ve ilgili meslek disiplinleri açısından bağlayıcı bir yükümlülüktür. Bakanlığınız , hem kentleşme politikalarının hem de yapılı çevrenin erişilebilirliğinin denetlenmesi konusunda ana yetkili kurumlardandır. Kamusal alanlarda fiziksel erişim engelleri, toplumsal dışlanmanın ve ayrımcılığın temel sebeplerindendir. 07 Temmuz 2025 tarihinde sosyal medya platformu X'te (eski adıyla Twitter), ©Osanliurfasanli adlı yerel bir haber hesabı tarafından paylaşılan bir videoda, Şanlıurfa'da bir belediye otobüsü şoförünün, engelli bir kadını " araçta oengelli sandalyesine uygun alan bulunmadığı" gerekçesiyle otobüse almadığı görülmektedir. Görüntülerde vatandaşların ve engelli bireyin duruma tepki gösterdiği açıkça anlaşılmaktadır. Bu bağlamda; I- Şanlıurfa ilinde engelli bireylerin toplu taşımaya erişimini kolaylaştırmaya yönelik Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir proje veya denetim çalışması mevcut mudur? 2- Bakanlığınız, belediyelere ait toplu taşıma araçlarında ve duraklarında engelli erişimi standartlarının uygulanıp uygulanmadığını denetlemekte midir? 3- Söz konusu olayın yaşandığı otobüsün teknik ve fiziki altyapısı Bakanlık kriterlerine uygun mudur? 4- Engelli bireylerin şehir içi ulaşım, kaldırımlar, duraklar, geçitler ve kentsel donatılara erişimi bakımından Türkiye genelinde erişilebilirlik raporlaması yapılmakta mıdır? Şanlıurfa bu raporlamada hangi düzeydedir? 5- 2025 yılı itibarıyla belediyelere yönelik, erişilebilirlik kriterlerine uymayan yapılar veya hizmetler nedeniyle Bakanlığınızca uygulanan idari yaptırım sayısı kaçtır? CEVAPLAR Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanlığı'ndan alınan bilgide; Şanlıurfa İli'nin merkez ve kırsal ilçelerinde bulunan durakların 9697'lik kısmına engelli vatandaşların engelsiz bir ulaşım anlayışıyla montajının yapıldığı, 903'lük kısmında ise dış faktörlerden kaynaklı kaldırımların dar olması ve çevresel faktörlerden kaynaklı yaya rampasının uygulanamadığı, Soru önergesinde bahsi geçen olayın yaşandığı özel halk otobüsü ile ilgili belediyenin arşiv kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde; söz konusu araç sahibinin 28.08.2024 tarihinde Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi'ne başvuruda bulunarak gerekli tüm evraklarını tamamladığı ve çalışma ruhsatı aldığının tespit edildiği, belediye tarafından toplu taşıma sistemine dâhil edilen tüm araçlarda olduğu gibi bu araç için de araç uygunluk ve denetim formu düzenlendiği ve işlemlerin bu doğrultuda gerçekleştirildiği, mevcut uygulama kapsamında söz konusu formda yer alan şartlar arasında erişilebilirlik engelli rampası zorunluluğu bulunduğu ve bu şartların sağlanmadan hiçbir araca çalışma izni verilmediği, bu çerçevede bahse konu otobüsün teknik ve fiziki altyapısının bakanlık erişilebilirlik kriterlerine uygun olduğu, ayrıca belediyenin denetim ve ruhsatlandırma süreçlerinden geçtiğinin anlaşıldığı belirtilmiştir. Diğer taraftan, 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun ile bu Kanun'a dayanarak hazırlanan 20.07.2013 tarihli ve 28713 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Yönetmelik hükümleri doğrultusunda umuma açık hizmet veren her türlü yapılar ve açık alanlar ile toplu taşıma araçlarında erişilebilirliğin izleme ve denetimine ilişkin bilgilerin Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'ndan edinilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir. --- **Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Şanlıurfa'da bir belediye otobüsü şoförünün engelli bir kişiyi otobüse almamasına ve ildeki ulaşım altyapısının engelli erişimine uygunluğuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/30841, 14 Temmuz 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-30841-sanliurfa-da-bir-belediye-otobusu-soforunun-engelli-bir-kisiyi-otobuse-almamasina-ve-ildek (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5e269840-6d44-41a2-bf10-019817a14dac Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.