# Marmara Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/3197
- **Veren:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli)
- **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç)
- **Veriliş tarihi:** 11 Ağustos 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 404 gün sonra, 18 Eylül 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/ce06cdcd-b6a4-4505-be1a-0189f32a8ebe
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-3197-marmara-kapali-cezaevinde-bulunan-bir-mahkumun-saglik-durumuna-iliskin

> Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti), 11 Ağustos 2023 tarihinde 7/3197 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 404 gün sonra, 18 Eylül 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'nci ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Tarafıma iletilen bilgide: " Ben Sibel Balaç İstanbul Silivri Marmara Kapalı Hapishanesi'nde (Eski 9 Nolu) C1-1 koğuşunda kalıyorum. Gökhan Yıldırım 256 gün süren ölüm orucunun ardından 6 aylık süre ile infaz ertelemesi verilmişti ve bir ATK randevusu vardı ancak 2.5 ay sonra tedavisi devam ederken bir hastane dönüşü sokak ortasında gözaltına alınıp tutuklandı. İnfaz hakimliği kararında "ATK raporu ile tahliye edildi yeni bir ATK raporu olmadan tutuklanamaz ve tutuklanmasına gerekçe iddialar soyuttur" dese de özetle A.C.M. savcılık itirazı ile bir gecede kararı bozdu. Ben 298 gün süren ölüm orucunun ardından infaz ertelemesi ile tahliye olmuştum. Ankara Emniyeti aksi yönde karar vermesine rağmen savcılık kararı ile tahliye oldum. Kararda her ay kontrol ve iyileşinceye kadar denildi. ATK randevusuna gittim ancak bir gün sokak ortasından kaçırılıp, gözaltında ters kelepçe ile en az beş nöbet geçirdikten sonra Silivri Hapishanesi"ne atılınca öğrendim ki ATK R Tipi hapishanede 3 ay süre ile gözlemlenmeme karar vermiş. Bakanlık Menemen R Tipi Hapishanesi'ne sevkimi uygun görmüş. R Tipi hapishaneler ağır tecrit atlında hasta tutsaklar için birer işkencehane ve kabul edilemez. Kaldı ki 150 kişi kapasiteli ancak 450 kişinin kaldığı Menemen R Tipi'nde tutsaklar koridorlarda tuvalet önlerinde yatıyor. Salgın hastalık, işkence, sağlıksız yemekleri ile de sürekli gündem de. Gökhan da ben de benzer sağlık sorunları yaşıyoruz. Şiddetli ve çeşitli ağrılara, kramplara sebep olan polinöropati, nöromotor denge kaybı tedavilerimiz devam ediyordu. Kendi durumlarının kararını dahi tanımadan tekrar tutukladılar. Nörolojik sağlık

TBMM Halkla İlişkiler Binası

2. Kat: F214 Bakanlıklar/Ankara sorunlarında zamanın önemini, gecikmenin kalıcı sakatlıklara sebep olacağını en iyi onlar biliyorlar. Hapishane koşullarında tedavi olmamız mümkün değil. hapishane yemekleri sağlık sorunlarımızı arttırdı. Gerekli proteini almamız mümkün değil. Bunun için gerekli diyeti yazarlarsa aylarca sürüyor onaylanıp gelmesi. Düzenli fizik tedavi gerekiyor ancak verecekleri 10 günlük fizik tedavi için 1 yıldan önce sıra gelirse şanslısınız. Yeni ATK süreçlerimiz devam ediyor. Gerekli tedavileri alabilmemiz için infazın ertelenmesi yönünde karar verilmesini istiyoruz. Adil yargılanma hakkımızı istiyoruz. Y ve S tipi hapishanelerde mahpuslar zor durumdalar." iddiaları yer almıştır.

Bu bağlamda;

1. Yukarıda bahsi geçen iddialar doğru mudur?

2. Sibel Balaç ve Gökhan Yıldırım isimli yurttaşların hasta bir şekilde İstanbul Marmara Kapalı Cezaevi'nde kaldıkları iddiası doğru mudur? Eğer bu iddia doğruysa Sibel Balaç ve Gökhan Yıldırım isimli yurttaşların sağlık durumu nasıldır?

3. Sibel Balaç ve Gökhan Yıldırım isimli yurttaşların tedavisi ne şekilde yürütülmektedir?

4. Cezaevi idaresi Sibel Balaç ve Gökhan Yıldırım isimli yurttaşlar hakkında resen infaz erteleme işlemleri başlatılmış mıdır?

5. Sibel Balaç ve Gökhan Yıldırım isimli yurttaşların ATK işlemleri ne durumdadır?

6. Sibel Balaç ve Gökhan Yıldırım isimli yurttaşların adil yargılanmadıkları iddiaları doğru mudur?

7. Soru önergesinin yazıldığı tarih itibariyle Y ve S tipi cezaevlerinde kalan mahpus sayısı kaçtır?

8. Y ve S tipi cezaevlerinde kalan mahpuslar hangi koşullarda kalmaktadırlar?

9. Soru önergesinin yazıldığı tarih itibariyle cezaevlerinde kalan hasta mahpus sayısı kaçtır?

10. Son 10 yılda cezaevlerinde hayatını kaybeden mahpus sayısı kaçtır?

11. Son 10 yılda kaç kişi adil yargılanma talebiyle bakanlığınıza başvuru yapmıştır?

## Bakanlığın cevabı

1272644 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/3197 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-626-809/1206 Konu : Yazılı soru önergesi

(2 / (2024

Sayın Ömer Faruk GERGERLİOĞLU Kocaeli Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/3197 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte, ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir.

B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır.

C) Öte yandan; hastalığı nedeniyle Adli Tıp Kurumundan rapor bekleyen ya da tek başına öz bakım becerisini yapamayan ve başkasının bakımına muhtaç olan hasta tutuklu ve hükümlülerin barındırılması, rehabilite ve tedavilerini sağlamak amacıyla Metris ve Elazığ R Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumları ile Menemen R Tipi Kapalı ve Açık Ceza İnfaz Kurumu faaliyete geçirilmiştir.

1. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun;

A) "Hapis cezasının infazının hastalık nedeni ile ertelenmesi" kenar başlıklı 16. maddesinin ikinci fıkrasında, akıl hastalığı dışındaki hastalıklarda cezanın infazına, resmi sağlık kuruluşlarının mahkumlara ayrılan bölümlerinde devam olunacağı, ancak bu durumda bile hapis cezasının infazının, mahkumun hayatı için kesin bir tehlike teşkil ediyorsa iyileşinceye kadar geri bırakılacağı; üçüncü fıkrasında, belirtilen geri bırakma kararının, Adli Tıp Kurumunca düzenlenen ya da Adalet Bakanlığınca belirlenen tam teşekküllü hastanelerin sağlık kurullarınca düzenlenip Adli Tıp Kurumunca onaylanan rapor üzerine, infazın yapıldığı yer Cumhuriyet başsavcılığınca verileceği; altıncı fıkrasında ise maruz kaldığı ağır bir hastalık veya engellilik nedeniyle ceza infaz kurumu koşullarında hayatını yalnız idame ettiremeyen ve toplum güvenliği bakımından ağır ve somut tehlike oluşturmayacağı değerlendirilen mahkumun cezasının infazının, üçüncü fıkrada belirlenen usule göre

Bi çal

Mevzuat Genel Müdürlüğü iyileşinceye kadar geri bırakılabileceği,

B) "Denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazı" kenar başlıklı 105/A maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, maruz kaldıkları ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatlarını yalnız idame ettiremeyen ve koşullu salıverilmesine üç yıl veya daha az süre kalan hükümlülerin, bu durumlarını, Adli Tıp Kurumundan alınan veya Adalet Bakanlığınca belirlenen tam teşekküllü hastanelerin sağlık kurullarınca düzenlenip Adli Tıp Kurumunca onaylanan bir raporla belgelendirmeleri ve diğer şartları da taşımaları hâlinde denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle cezanın infazı usulünden yararlanabileceği,

C) 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla, 5275 sayılı Kanuna eklenen geçici 6. maddenin ikinci fıkrası uyarınca, 30/03/2020 tarihine kadar işlenen suçlar bakımından, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun kasten öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar, özel hayata ve hayatın gizli alanına karşı suçlar ve İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlar hariç olmak üzere; sıfır-altı yaş grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile yetmiş yaşını bitirmiş hükümlüler hakkında 105/A maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "iki yıl"lık sürenin, "dört yıl" olarak uygulanacağı; maruz kaldığı ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyen altmışbeş yaşını bitirmiş hükümlülerin koşullu salıverilmeleri için ceza infaz kurumlarında geçirmeleri gereken sürelerin, azami süre sınırına bakılmaksızın 105/A maddesinde düzenlenen denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infaz edilebileceği; ağır hastalık, engellilik veya kocama hâlinin, Adalet Bakanlığınca belirlenen tam teşekküllü hastanelerin sağlık kurullarınca veya Adli Tıp Kurumunca düzenlenen bir raporla belgelendirileceği, Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır.

Söz konusu geçici 6. madde hükmü, 15/04/2020 tarihli ve 31100 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olup, ilgili makam ve mercilerce bu madde hükmü uyarınca işlem yapılmaktadır.

Hi- 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan | sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Görev" kenar başlıklı 38. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde, adli sicilin tutulmasıyla ilgili hizmetleri yürütmek Bakanlığımız görevleri arasında sayılmaktadır. Bu çerçevede, istenilen ayrıntıda bilgi bulunmamakla birlikte, yıllar itibarıyla Anayasa Mahkemesine yapılan bireysel başvuru sayılarına ilişkin istatistiklere Bakanlığımız Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün "https:/www.adlisicil.adalet.gov.tr" adresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir.

IV- Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 16/07/2024 tarihli cevapta;

A) Soru önergesinde adları geçen ve Marmara Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan hükümlüler ile diğer tüm hükümlü ve tutukluların muayene, tetkik ve tedavi işlemlerinin gerek Kurum revirinde gerekse de diğer sağlık kuruluşlarında aksatılmadan gerçekleştirildiği,

B) Adı geçen hükümlülerin infaz erteleme işlemleri kapsamında Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kuruluna sevk edildikleri, Kurul tarafından düzenlenen 14/06/2023 ve 14/07/2023 Mevzuat Genel Müdürlüğü tarihli iki ayrı raporda da, düzenli poliklinik kontrollerinin sağlanarak ceza infaz kurumu şartlarında infazına devam edilebileceğinin belirtildiği, C) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümleri çerçevesinde yerine getirildiği, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

Yılmaz TUNÇ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “Marmara Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/3197, 11 Ağustos 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-3197-marmara-kapali-cezaevinde-bulunan-bir-mahkumun-saglik-durumuna-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/ce06cdcd-b6a4-4505-be1a-0189f32a8ebe

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
